wayground logo

Free Printable Worksheets

NEW

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

GENIUS 1-АЙ 4-АПТА БИО ДҰРЫСЫ

Total questions: 70

Worksheet time: 35mins

Name
Class
Date
1.

Симбиоз дегеніміз:

a)

A) Қауіп төндіру

b)

B) Қарсы күресу

c)

C) Бірлесіп тіршілік ету

d)

D) Азық бөлісу

2.

Мутуализм мысалы:

a)

A) Қасқыр мен қой

b)

B) Түлкі мен қоян

c)

C) Қарағай мен шөп

d)

D) Қына (балдыр мен саңырауқұлақ)

3.

Экожүйенің құрамбөліктері қандай?

a)

A) Тек тірі ағзалар

b)

B) Ауа мен су ғана

c)

C) Тірі және жансыз табиғат бірлестігі

d)

D) Өсімдіктер мен жануарлар ғана

4.

Өлі органикалық заттарды ыдырататын ағзалар қалай аталады?

a)

A) Консументтер

b)

B) Продуценттер

c)

C) Редуценттер

d)

D) Паразиттер

5.

Фотосинтездеуші ағзалар қай трофикалық деңгейде орналасады?

a)

A) Бірінші

b)

B) Екінші

c)

C) Үшінші

d)

D) Соңғы

6.

Қоректік тізбек бойынша энергия қанша пайызға дейін беріледі?

a)

A) 50%

b)

B) 10%

c)

C) 75%

d)

D) 1%

7.

Қоректік пирамидада қай буын ең кең болуы керек?

a)

A) Жоғарғы консументтер

b)

B) Продуценттер

c)

C) Редуценттер

d)

D) Паразиттер

8.

Қай экожүйеде продуценттер массасы аз?

a)

A) Құрлық

b)

B) Су

c)

C) Тау

d)

D) Шөл

9.

Теңіз экожүйесіндегі продуценттерді не сипаттайды?

a)

A) Барлығы көпжасушалы

b)

B) Жай өсу

c)

C) Біржасушалы және тез көбейеді

d)

D) Өсімталдығы төмен

10.

Редуценттердің экожүйедегі рөлі қандай?

a)

A) Жыртқыштарды жеу

b)

B) Қалдықтарды сақтау

c)

C) Энергияны жинау

d)

D) Органикалық заттарды минералға айналдыру

11.

Экожүйеде энергия көзінің көзі қандай?

a)

A) Күн сәулесі

b)

B) Көміртек

c)

C) Оттек

d)

D) Жердің ішкі энергиясы

12.

Консументтерге қай ағзалар жатады?

a)

A) Жануарлар

b)

B) Саңырауқұлақтар

c)

C) Балдырлар

d)

D) Топырақ бактериялары

13.

Популяция дегеніміз не?

a)

A) Түрлер тобы

b)

B) Бір жерде мекендейтін бір түр даралары

c)

C) Қауымдастық

d)

D) Қосылмалы түрлер

14.

Популяцияның негізгі сипаттамасы:

a)

A) Саны

b)

B) Жыныс құрамы

c)

C) Түрі

d)

D) Пішіні

15.

Өсім – бұл:

a)

A) Туу × Өлім

b)

B) Туу + Өлім

c)

C) Туу − Өлім

d)

D) Өлім − Туу

16.

Популяцияның тығыздығы нені білдіреді?

a)

A) Аумақтың көлемі

b)

B) Жануарлар түрі

c)

C) Қорек мөлшері

d)

D) Бір аумақтағы даралар саны

17.

Генофонд дегеніміз:

a)

A) Тек аталықтардың гені

b)

B) Пайдалы мутациялар

c)

C) Популяциядағы барлық гендер жиынтығы

d)

D) Жасуша құрылымы

18.

r-стратегияға тән қасиет:

a)

A) Көп ұрпақ, тез жетілу

b)

B) Ұзақ күтім

c)

C) Аз ұрпақ

d)

D) Жоғары генетика

19.

K-стратегияда даралар:

a)

A) Ерте өледі

b)

B) Көп ұрпақ береді

c)

C) Өнімділігі жоғары

d)

D) Ұрпағына ұзақ күтім жасайды

20.

Эндемик түрлер:

a)

A) Бүкіл әлемге таралған

b)

B) Белгілі аймақта ғана тіршілік етеді

c)

C) Тек құрлықта

d)

D) Су ортасында

21.

Жастық құрам не үшін маңызды?

a)

A) Генетикалық тазалық үшін

b)

B) Популяцияны бөлу үшін

c)

C) Тұрақтылықты анықтайды

d)

D) Қауіптен қорғау үшін

22.

Туу мен өлім бірдей болса:

a)

A) Жойылу

b)

B) Көбею

c)

C) Тұрақтылық

d)

D) Эволюция

23.

K-стратегияда қандай жануар мысал болады?

a)

A) Аю

b)

B) Бүрге

c)

C) Шегіртке

d)

D) Тарақан

24.

Демэкология нені зерттейді?

a)

A) Популяция

b)

B) Қоршаған орта

c)

C) Түр

d)

D) Орман

25.

Жыныстық құрам нені көрсетеді?

a)

A) Жас айырмашылығы

b)

B) Аталық пен аналық қатынасы

c)

C) Түр арасындағы байланыс

d)

D) Қорек түрін

26.

r-стратегияның артықшылығы:

a)

A) Жаппай қырылудан кейін қалпына келу

b)

B) Сапалы ұрпақ

c)

C) Ұзақ өмір

d)

D) Күтім қажет емес

27.

K-стратегияда өсу қалай жүреді?

a)

A) Жылдам

b)

B) Өте баяу

c)

C) Тұрақты, сапалы

d)

D) Қолайсыз жағдайда

28.

Құстардың ірі жануарлар денесінен паразитті жеуі:

a)

A) Нақты селбестік

b)

B) Бәсекелестік

c)

C) Паразитизм

d)

D) Жыртқыштық

29.

Комменсализм дегеніміз:

a)

A) Жыртқыштық

b)

B) Бір ағза пайда көреді, екіншісі бейтарап

c)

C) Қосарлы паразитизм

d)

D) Бәсекелестік

30.

Қына неден тұрады?

a)

A) Құрт пен өсімдік

b)

B) Саңырауқұлақ пен балдыр

c)

C) Балдыр мен бактерия

d)

D) Өсімдік пен жәндік

31.

Пәтерлестік мысалы:

a)

A) Бұғы мен бүркіт

b)

B) Жапырақ пен құрт

c)

C) Медуза мен балық

d)

D) Қасқыр мен түлкі

32.

Ұшқыш балықтар акуланың айналасында өмір сүруі:

a)

A) Комменсализм

b)

B) Паразитизм

c)

C) Бәсекелестік

d)

D) Нақты селбестік

33.

Жыртқыш пен жемтік арасындағы байланыс:

a)

A) Жағымсыз

b)

B) Жағымды

c)

C) Бейтарап

d)

D) Өзара тиімді

34.

Каннибализм нені білдіреді?

a)

A) Бір түр дараларының бірін-бірі жеуі

b)

B) Бейтарап әрекет

c)

C) Ұя бөлісу

d)

D) Жыныстық байланыс

35.

Паразитизмде ағзалар:

a)

A) Екі жақ та пайда көреді

b)

B) Тек симбиоз түзейді

c)

C) Бірі пайда көреді, бірі зиян шегеді

d)

D) Бірдей дами береді

36.

Ұялы паразитизм мысалы:

a)

A) Ақ аю мен балық

b)

B) Қасқыр мен қой

c)

C) Бүрге мен ит

d)

D) Көкек пен торғай

37.

Бәсекелестік қайда жиі болады?

a)

A) Бір түр ішіндегі даралар арасында

b)

B) Өсімдіктерде ғана

c)

C) Судағы жануарларда

d)

D) Эндемиктер арасында

38.

Бейтараптық мысалы:

a)

A) Тиін мен бұлан

b)

B) Қасқыр мен түлкі

c)

C) Жылан мен бақа

d)

D) Құрт пен ағаш

39.

Бәсекелестік нәтижесінде не болады?

a)

A) Қосарлы тіршілік

b)

B) Әлсіз түр ығыстырылып кетеді

c)

C) Жаңа түр түзіледі

d)

D) Екі түр бірігеді

40.

Қарым-қатынастардың эволюциялық маңызы қандай?

a)

A) Қорек табу

b)

B) Тек бәсекелесу

c)

C) Түрдің тірі қалу мүмкіндігін арттыру

d)

D) Қорғаныссыз қалдыру

41.
  • Бейімделу дегеніміз не?

a)
  • A) Қозғалу

b)
  • B) Қоршаған ортаға икемделу

c)
  • C) Қуану

d)
  • D) Қорек табу

42.

Экологиялық қуыс:

a)

A) Ағзаның табиғи рөлі мен орны

b)

B) Ортаның ылғалы

c)

C) Судың температурасы

d)

D) Тамыр ұзындығы

43.
  • Қай балдыр терең суда тіршілік етеді?

a)
  • A) Жасыл

b)
  • B) Сары

c)
  • C) Қызыл

d)
  • D) Қоңыр

44.

Шөлдегі басты шектеуші фактор:

a)

A) Күн жарығы

b)

B) Ылғал жетіспеуі

c)

C) Құстар

d)

D) Темір

45.

Сексеуілдің жапырағы неге айналған?

a)

A) Қауырсынға

b)

B) Тікенекке

c)

C) Тамырға

d)

D) Жеміске

46.

Ағзаның ең төзімді шегі:

a)

A) Оптимум

b)

B) Энергия деңгейі

c)

C) Белсенділік

d)

D) Минимум мен максимум

47.

Суккуленттер:

a)

A) Ылғал жинайтын өсімдіктер

b)

B) Қыста гүлдейтіндер

c)

C) Улы ағзалар

d)

D) Етқоректі жануарлар

48.

Температураға тәуелді ағзалар:

a)

A) Адам

b)

B) Құстар

c)

C) Аю

d)

D) Салқынқанды жануарлар

49.

Жылықанды ағзаларға тән:

a)

A) Денесі суық

b)

B) Оттексіз тіршілік етеді

c)

C) Ылғалсыз өмір сүреді

d)

D) Температураны тұрақты ұстайды

50.

Қай ағзалар экстремалды температурада өмір сүре алады?

a)

A) Құстар

b)

B) Аю

c)

C) Кейбір бактериялар

d)

D) Жапырақтар

51.

Қандай жануар жазғы ұйқыға кетеді?

a)

A) Ақ аю

b)

B) Дала тасбақасы

c)

C) Түлкі

d)

D) Сиыр

52.

Ылғалсүйгіш өсімдік:

a)

A) Жантақ

b)

B) Жусан

c)

C) Сексеуіл

d)

D) Қамыс

53.

Құрғақшылыққа бейімделген жануар:

a)

A) Қасқыр

b)

B) Сарышаян

c)

C) Бақа

d)

D) Құтан

54.

Ылғал тапшылығында өсімдіктер қандай бейімделу жасайды?

a)

A) Көбею

b)

B) Қатты терлеу

c)

C) Жапырақтың тікенге айналуы

d)

D) Ашылу

55.

Су ішінде тіршілік ететін ағзалар:

a)

A) Кит, дельфин

b)

B) Қасқыр, түлкі

c)

C) Жылан, қарға

d)

D) Қоян, борсық

56.

Экожүйелерде тұрақтылық неге байланысты?

a)

A) Барлық құрам бөліктер байланысына

b)

B) Тек күн жарығына

c)

C) Жануар санына

d)

D) Тек паразиттерге

57.

Су экожүйесінің пирамидалық пішіні:

a)

A) Шар

b)

B) Пирамида

c)

C) Қиық ромб

d)

D) Конус

58.

Бірінші реттік консумент мысалы:

a)

A) Түлкі

b)

B) Аю

c)

C) Қоян

d)

D) Бүркіт

59.

Күн энергиясы экожүйеде қай түр арқылы сіңеді?

a)

A) Консументтер

b)

B) Продуценттер

c)

C) Редуценттер

d)

D) Паразиттер

60.

r-стратегиядағы түрлердің артықшылығы:

a)

A) Жоғары сапа

b)

B) Тез таралу

c)

C) Ұзақ өмір

d)

D) Жыныстық жетілудің кештігі

61.

Паразитизм эволюциялық пайдасы:

a)

A) Ұрпақты жояды

b)

B) Тек зиян келтіреді

c)

C) Ағзаларға бейімделу мүмкіндігін береді

d)

D) Ағзаны әлсіретеді

62.

Шөл өсімдіктерінің тамыры қандай?

a)

A) Қысқа

b)

B) Ұзын, кең жайылған

c)

C) Тік

d)

D) Жапырақсыз

63.

Көптеген бактериялар қандай стратегияға жатады?

a)

A) K

b)

B) Эндемизм

c)

C) Жойылу

d)

D) r

64.

Бір түр екіншісін ығыстырып шығаруы:

a)

A) Мутуализм

b)

B) Симбиоз

c)

C) Бәсекелестік

d)

D) Редукция

65.

Бір-біріне әсер етпейтін тіршілік иелері қандай байланыста?

a)

A) Паразитизм

b)

B) Симбиоз

c)

C) Бәсекелестік

d)

D) Бейтараптық

66.

Температура оптимумы дегеніміз:

a)

A) Жоғары

b)

B) Төмен

c)

C) Ыстық шек

d)

D) Ең қолайлы аралық

67.

Судың жетіспеуі өсімдікке қалай әсер етеді?

a)

A) Түсі өзгереді

b)

B) Көбею артады

c)

C) Өсімдіктер өсуі тоқтайды

d)

D) Тек пішін өзгереді

68.

Тіршілігін жоймаған популяция қандай күйде?

a)

A) Қысқарған

b)

B) Тұрақты

c)

C) Өлген

d)

D) Көбейіп кеткен

69.

Табиғи сұрыпталу не үшін маңызды?

a)

A) Қолайсыз түрлердің көбеюі

b)

B) Бәсекелестіксіз даму

c)

C) Паразиттерді көбейту

d)

D) Бейімделген түрлердің тірі қалуы

70.

Экожүйедегі тіршілік иелерінің өзара байланысы:

a)

A) Байланыссыз

b)

B) Тек өз түрімен

c)

C) Қоректік тізбек арқылы

d)

D) Жеке мекендейд