NEW
Font size
WorksheetsГеосаясат
Total questions: 45
Worksheet time: 23mins
Қоршаған ортаға және тұрақты дамуға қатысты Рио-де-Жанейро Декларациясының (1992жыл) негізгі мақсаты:
Озон қабатының бұзылуы мәселесі.
Ерекше қорғалатын табиғи аумақтарды құру.
Экологиялық тәрбие мен білім беру.
Экологиялық апат аймақтарын жариялау тәртібін ұсыну.
Жаңа, жаһандық әділеттік серіктестікті орнату.
Ең өнімді және тиімді жұмыс істейтін парадигмалар:
хорологиялық және аймақтық
аймақтық және шекаралық
көлденең және сызықтық
ғарыштық және кеңістіктік
типологиялық және жүйелік,
Табиғи ортаның азып-тозуы, экологиялық апаттардың саны мен аумағының ұлғаюы
Уытты технологияларды шығару, демография мәселелері
Қазіргі уақытта табиғатты пайдалану мәселелерінің жаһандық сипаты:
Азық-түлік тапшылығы, халықтың экологиялық миграциясы
Қалдықтарды шығару, жаңа апаттардың пайда болуы
табиғи экожүйелердің тіршілік ортасын ластаудың аса қауіпті түрлері, урбанизация мәселелері
Дамушы елдердегі негізгі азық-түлік проблемасы азық-түлік тапшылығы болып табылады, оның себептері:
Халықтың тез өсуі
мамандандырылған кадрлардың тапшылығы
урбанизация
аумақтардың ластануы
химия өнеркәсібінің мамандануы
Қазіргі уақытта табиғатты пайдалану мәселелерінің жаһандық сипаты:
Табиғи ортаның азып-тозуы, экологиялық апаттардың саны мен аумағының ұлғаюы
Уытты технологияларды шығару, демография мәселелері
табиғи экожүйелердің тіршілік ортасын ластаудың аса қауіпті түрлері, урбанизация мәселелері
Қалдықтарды шығару, жаңа апаттардың пайда болуы
Азық-түлік тапшылығы, халықтың экологиялық миграциясы
Табиғатты пайдаланудың түрлері:
Тиімді және тиімсіз
Жаһандық және ғаламдық
Дәстүрлі және дәстүрлі емес
Арнайы және ерекше
Тау-кен саласындағы "индустриалды ландшафтқа" жататын нысан:
Террикон
Темір жол..
Электр желісі.
Биік үйлер.
Қоғам мен тұлға қатынасын, оны азат ету және жан-жақты даму, болашағын жақсарту мәселелерін айқындайтын ізгілендіру үрдісі кай проблемалар қатарына жатады?
жалпыадамзаттық жаһандық проблемалар;
қоршаған ортаны қорғау проблемалары;
карулану проблемалары;
халықаралық терроризм проблемалары;
Казіргі заманның жаһандык мәселелерінің туындауының себебі:
әлемдік өркениеттің біркелкі дамымауы;
апатты жағдайлар;
карулану
әлемдік өркениеттің біркелкі дамуы;
Қазақстан Республикасының алға қарай тұрақты жылжуының негізгі шарты:
алға қойған мақсатқа жетудегі қоғамның тұтастығы;
халыкаралық жағдайлардың қолайлы болуы;
экономикалық өсу;
әлеуметтік ауқаттылық;
Казіргі кездегі Қазақстанның әлеуметтік-экономикалық дамуының жетекші факторы:
адамдар, олардың жігері, энергиясы, қайсарлығы, білімі;
табиғи ресурстар;
жағрапиялык жағдай;
геоэкономикалық жағдай
Қоршаған ортаның сапасын нормалау:
Адамның өмір сүруі үшін қоршаған орта жарамдылығын айқындау.
Табиғи ресурстарды көп мөлшерде пайдалану.
Энергетиканы жан-жақты дамыту.
Қоғам өмірінде соғысты болдырмау.
Саяси үдерістердің олардың кеңістік жағдайымен, аймақтык, климаттык және баска да табиғи факторлармен өзара байланысын зерттейтін саясаттанудағы бағыт:
халыкаралық қатынастар теориясы;
саяси география;
саяси антропология
саяси экономия;
Геосаясат тарихына елеулі әсерін тигізген «Хартленд» («орталық жер») тұжырымдамасының авторы:
>Х. Макиндер
Ф. Ратцель
К. Хаусхофер
Г. С. Трубецкой
Ұлттық мемлекеттің түбірлі мүдде-кажеттіліктерінің өз саяси көсемдерінің іс-әрекет кызметінде көрініс табуы:
ұлттық мүдде.
ұлттық сана;
ұлттық саясат;
ұлттық мәселе;
Казіргі заманның жаһандык мәселелерінің туындауының себебі:
әлемдік өркениеттің біркелкі дамымауы;
апатты жағдайлар;
карулану
әлемдік өркениеттің біркелкі дамуы;
Қазақстан халқының денсаулығына әсер ететін маңызды фактор:
<variant> аурулардың алдын алу және салауатты өмір салтына ынталандыратын мемлекеттік шаралар;
шетелдік инвестициялар;
қайырымдылық
жеке капитал
халықтың іскерлігі.
Саяси географияның зерттеу әдісі:
саяси-географиялық аудандастыру
геоэкологиялық аудандастыру
картографиялық аудандастыру
мониторинг
Жаһандық геосаяси жүйелер:
антагонистік, полярлық
мегааймақтар, антиглобализм
хартленд, поссибилизм
өркениеттік, жаһандық
Техногенез
Техногендік және табиғи-техникалық кешендер
Қоршаған ортаны адамзаттың өз қажетіне қолдануы
Қоғам өмірінде қалалар ролінің артуы
Өндірістік-адамзаттық-қоғамдастық
Табиғатты тиімді пайдаланудың принциптеріне жатады:
Табиғат пен өндіріс арасындағы қатынастың үйлесімдік принципі
Экономикалық пайданы экологиялық қауіпсіздіктен жоғары қою принципі
Табиғатты тиімді пайдаланудағы технологиялық принцип
Табиғатты пайдалану мен экономика арасындағы үйлесімдік принципі
Табиғи көзi шектес мемлекеттiң немесе көршiлес мемлекеттердiң аумағында толық немесе iшiнара орналасқан трансшекаралық сулардың зиянды зардаптары
Трансшекаралық зиян
Трансшекаралық залал
Трансшекаралық зардап
Трансшекаралық зиян
Табиғи көзi шектес мемлекеттiң немесе көршiлес мемлекеттердiң аумағында толық немесе iшiнара орналасқан трансшекаралық сулардың зиянды зардаптары
Трансшекаралық әсер
Трансшекаралық залал
Трансшекаралық зардап
Трансшекаралық зиян
Жаһандану процесіндегі геосаясаттың қозғаушы күші болып табылады:
энергетикалық ресурстар.
демографиялық саясат;
ұлттық сана;
шетелдік инвестициялар;
Ұлттық мемлекеттің түбірлі мүдде-кажеттіліктерінің өз саяси көсемдерінің іс-әрекет кызметінде көрініс табуы
ұлттық мүдде.
ұлттық саясат;
ұлттық сана;
ұлттық мәселе;
Қоршаған ортаның химиялық ластануы:
Ауыр металдар,пестицидтер,пластмасса
биогенді,микробиологиялық, гендік инженерия
Жылулық,шу, радиоактивті,электромагнитті
жылулық, микробиологиялық
Су қоймаларын ластаушы заттар қалай ажыратылады?
химиялық,биологиялық,физикалық
табиғи,антропогендік
жергілікті,аймақтық,әлемдік
радиоактивті,жылулық
Халықаралық қоғамдастық пен мемлекеттердің экологиялық саясатындағы маңызды кезең қай жерден бастау алды:
1992 ж. Рио-де-Жанейро қаласында БҰҰ қоршаған орта және даму туралы екінші конференциясы өткізілгенде;
1970 жылы Рим клубының ұсынысы бойынша алғашқы моделдердің бірі – Дж Форрестердің «Әлем-2» моделі құрастырылғанда;
>1972 жылы Стокгольм қаласында БҰҰ қоршаған орта және даму туралы алғашқы конференциясы өткізілгенде;
1968 жылы Рим клубы құрылғанда;
Адамзат қоғамы өмір сүретін табиғи жағдайлардың жиынтығы қалай аталады:
табиғат
биосфера
табиғи орта
географиялық орта
Үлкен экспорттық маңызға ие және валюталық кірістің негізін қамтамасыз ететін ресурстар -
мұнай, газ, алмаз, алтын
стратегиялық маңызды ресурстар (уран және т.б.)
минералдық құрылыс шикізаты
құм, гравий, құмтас
Шағын территориялық құрылымдағы мемлекеттік экосаясаттың түрі
жергілікті экосаясат
ұлттық экосаясат
халықаралық-ғаламдық экосаясат
аймақтық экосаясат
Халықтың денсаулығына елеулі нұқсан келтіріп, қоршаған ортаның қалпына келместей өзгеруімен сипатталатын экологиялық қолайсыз ахуал:
экологиялық апат
экологиялық дағдарыс;
экологиялық қатер;
экологиялық залал;
Жер бетіндегі климаттың жылынуы немен байланысты:
көшетхана эффектісімен»;
озон қабатымен
тұманның пайда болуымен;
қышқыл жауынмен;
Табиғатты пайдалануды экономикалық басқаруға:
Экологиялық құқық бұзушылыққа айыппұл төлеу;
Табиғи ортадағы ластаушы заттардың ШРК анықтау;
Экологиялық лас заттардың құнын көтеру;
Қылмыстық жауапкершілік;
Ортаның өзін-өзі реттеу және өзін-өзі сақтауға қабілеті:
Ортаның тұрақтылығы
Ортаның инерциясы;
Ортаның созылымдылығы
Ортадағы ауытқу
Рио Декларациясына (1992) сәйкес, тұрақты даму концепциясының орталық элементі -
Адамға қамқорлық;
Қоршаған табиғи ортаны сақтау;
Экономикалық дамуды қамтамасыз ету;
Халықаралық қатынастарды дамыту;
Ғаламдық экологиялық мәселелердің туындау себебі:
Прогрестің жоғары қарқынымен;
Геологиялық үрдістен;
Ғарыштық факторлармен;
Климаттың өзгеруімен;
«Рим клубының» негізін қалаған:
А. Печчеи
В.И.Вернадский
В. Шелфорд
Ю. Либих
Рим клубы» Халықаралық зерттеу орталығы қай жылы құрылды:
1968 ж.
1940 ж.
1985 ж.
1999 ж.
Ластаушы заттардың басымдылығын келесі критерий бойынша анықтайды:
Табиғи ортада жинақталу және таралу қасиеті, адам ағзасына әсер етуі бойынша
Атмосфераға шығарылған ластаушы заттардың саны арқылы
Ластаушы заттардың қауіптілік класы бойынша
Лас заттардың ШРК
Ауаның ластануы:
Табиғи және антропогендік;
Жағымсыз және жағымды
Табиғи және айрықша;
Өнеркәсіптік және антропогендік
Ауаның ластануы:
Табиғи және антропогендік;
Жағымсыз және жағымды;
Табиғи және айрықша;
Өнеркәсіптік және антропогендік
Адамның мақсатты қызметінің нәтижесінде құрылған, кейін табиғи ландшафттың өзгерістеріне ұшыраған географиялық ландшафт:
Антропогендік ландшафт.
Табиғи кешен.
Географиялық орта.
Әлеуметтік ландшафт.
Атмосфераның ең қауіпті ластаушылары
қорғасын, сынап, күкірт газы, көміртегі оксиді
органикалық және бейорганикалық шаң
бейорганикалық шаң, азот оксиді, аммиак
күкіртті сутегі, фенол, күйе
Үшінші әлем елдеріндегі демографиялық мәселеге келесілердің қайсысы тән:
балалар өлімінің жоғары деңгейі
өмір сүру ұзақтығының жоғары болуы
<variant>туу деңгейінің төмен болуы
туу деңгейінің төмен болуы
отбасылық құндылықтардың ыдырауы
