Jeneng liyane unggah-ungguh basa yaiku .....

Basa ngoko mujudake basa kang lugu. Tembung lugu duwe teges kaya ing isor iki, yaiku kajaba .....

Basa ngoko andhap (ngoko alus) sing dumadi saka tembung ngoko lan krama inggil diarani .....

Basa sing ana ing tengah-tengah antarane ngoko lan krama diarani ....

"Simbah, menawi kepareng mangke sonten kula badhe sowan dhateng dalemipun Simbah." Ing ukara kasebut ana tembung sing kalebu jinise krama andhape, yaiku .....

Ukara "Pakdhe Bambang menawi mundhut sekul kuning mesthi boten kersa ngagem tigan." kalebu jinise ragam basa ....

"Bubar siram ibu arep tindak pasar." Ukara kasebut kalebu ukara sing nggunakake ragam basa ......

Ing ukara krama alus iku sing ora owah yaiku tembung .....

Miturut paugeran pandhapuke krama alus, tetembungan sing magepokan karo kewan lan tuwuhan prayogane kepriye .....

Manawa ing basa Jawa ragam krama alus, ater-ater kok- diowahi dadi ....

Camboran dak- -ne menawa dikramakake dadi .....

Basa krama alus lumrahe digunakake kanggo pacelathon dening .....

Eyang, kalawau tilem tabuh pinten? Tembung krama alus kang durung trep ing ukara kasebut yaiku .....

Basa krama alus bisa uga kagunakake dening .....

"Rasukanipun ingkang pethak sampun kula asta." Manut ukara iku ana tembung sing durung pener, yaiku ....

Tembung krama inggil prayogane yaiku .....

Wonten ing adicara pasrah panampi manten lumrahe migunakake basa .....

Ing isor iki sing kagolong contone tembung netral yaiku .....

Unggah-ungguh basa Jawa sing kabeh leksikone awujud ngoko lan netral diarani…

"Pak Agus sampun nedha menapa dereng?" Tuturan kuwi mau nggunakake unggah-ungguh basa Jawa ragam ….

Unggah-ungguh basa Jawa sing dumadi saka leksikon ngoko lan netral sarta katambahan leksikon krama inggil lan/utawa krama andhap diarani unggahungguh basa Jawa ragam ….

"Panjenengan sida arep tindak apa ora, Mas?" Tuturan kuwi nggunakake unggahungguh basa Jawa ragam ….

Unggah-ungguh basa Jawa sing leksikone dumadi saka leksikon krama kabeh lan bisa ditambah leksikon krama inggil lan/utawa krama andhap diarani unggahungguh basa Jawa ragam ….

Tetembungan krama sing kadhar aluse andhap yaiku ….

“Kula ajeng teng Semarang, sampeyan ajeng teng pundi?” Ing ukara iku tembung ajeng lan teng kalebu tembung….

“Mangke siyang menawi siyos, bapak kula ajeng tumbas montor.” Ukara iki nggunakake unggah-ungguh basa Jawa ragam ….

Undha usuk yaiku .....

“Pak Bima mau (ngomong) manawa garapane bisa diklumpukake ana ing kantor guru.”. Tembung kang dikurung supaya trep unggah-ungguhe miturut ragam ngoko alus diowahi dadi.…

Panjenengan sampun purna anggenipun dhahar? Ukara kasebut manawa didadekake ngoko alus sing bener yaiku…..

Aku (dicaosi) wajik karo gedhang. Tembung kang dikurung supaya trep unggahungguhe miturut ragam ngoko alus diowahi dadi ....