wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

Этика және философия бойынша 12-сыныпқа арналған сұрақтар

Total questions: 58

Worksheet time: 29mins

Name
Class
Date
1.

Қай ойшыл өмірдің мәнін жанға мән беруде деп есептеген

a)

Парменид

b)

Гераклит

c)

Аристотель

d)

Сократ

e)

Платон

2.

Қай философ өмірдің мәнін мемлекеттің жауапты азаматы болуға ұмтылу деп есептеген

a)

Аристотель

b)

Эпикур

c)

Анаксогор

d)

Диоген

e)

Эмпедокл

3.

Альбер Камюдің ойынша, абсурд күйі қандай жағдайда туындайды

a)

өмірдің біркелкі, ешбір өзгеріссіз ағынында

b)

адам ақыл-ойы мен әлемнің түйіссіз меңгерулігінің кездесуі мен қақтығысында

c)

өмірінің мән-мағынасы жоғалып, жалғыздық күйін кешкен кездерде

d)

адамның ойын-саулыққа қатты беріліп, алға-артын ешбір ойламаған кездерінде

e)

біреулереге ренжіп, қатты ашуланған кезде

4.

Гректің қай ойшылы, жан мен тәннің антропологиялық дуализмі туралы пайымдап, жан — адамды адам ететін субстанция, ол идеялар дүниесіне ұмтылды деп тұжырымдады

a)

Сократ

b)

Платон

c)

Эмпедокл

d)

Аристотель

e)

Протагор

5.

Қай ойшыл: «Тұрақтылықты білген адам кемелденудің шыңына жетеді. Кемел адам құмарлықтан арылғанда, Даоға жетеді. Даоны түсінген адам қауіптен құтылады», деп тұжырымдаған

a)

Сократ

b)

Эмпедокл

c)

Конфуций

d)

Платон

e)

Лао-Цзы

6.

Мораль және адамгершілік мәселелерін қарастыратын философияның бөлімі қалай аталады

a)

Эстетика

b)

Әлеуметтану

c)

Этика

d)

Гносеология

e)

Аксиология

7.

«Ешбір адам жамандықты біліп тұрып жасамайды. Білім ол – ізгілік. Надандық – зұлымдық» деп тұжырымдаған Сократ этикасын басқаша қандай этика деп есептейміз

a)

Онтологиялық рационализм

b)

Гносеологиялық рационализм

c)

Этикалық рационализм

d)

Моральдық сана

e)

Әлеуметттік антропология

8.

Этиканың ғылым ретінде тұңғыш негіздеген грек философы Аристотель, артық пен кемшілікті тең ортасын қандай ұғыммен белгілеген

a)

сыпайылық

b)

батылдық

c)

ізгілік

d)

абырой

e)

жомарттық

9.

Берілген барлық нұсқалар этиканың категорияларына жатады. Олардың ішінен қай жұп категориялар этиканың ең басты категориялары болып табылады

a)

еркіндік пен кемшілілік

b)

жақсылық пен жамандық

c)

абырой мен қадір-қасиет

d)

борыш пен ар-ождан

e)

әділеттілік пен әділетсіздік

10.

Этикадағы абырой, жомарттық, батылдық сияқты ұғымдардың барлығы бірікетін, немесе олардың бәрін бір сөзбен айтқанда қандай ұғыммен белгілеуге болады

a)

ақиқат

b)

ізгілік

c)

сенім

d)

шындық

e)

болмыс

11.

И. Канттың «Кез келген тұлғаны мақсатқа жетудің құралы деп емес, мақсаттың өзі деп қарау керек» деген пайымдауы ойшылдың қандай тұжырымдамасына жатады

a)

Трансценденталдық

b)

Бұйрықсыз императив

c)

Гипотетикалық императив

d)

Таза ақыл

e)

Тәжірибелік ақыл

12.

Үнді философиясындағы «біреуге не істесең, алдыннан сол шығады» деген көзқарасқа байланысты сенім қалай аталады

a)

Нирвана

b)

Мокша

c)

Карма

d)

Сансара

e)

Брахма

13.

Қай жауап нұсқасындағы ұғымдар этика ғылымының негізгі бөлімдері болып табылады

a)

Кәсіби, нормативтік, медициналық

b)

Теориялық, әскери, эмпирикалық

c)

Іскерлік, кәсіби, қолданбалы

d)

Қолданбалы, нормативтік, кәсіби

e)

Теориялық, нормативтік, эмпирикалық

14.

Этиканың негізгі ұғымдарын, оның зерттеу пәнін, ғылым ретінде даму тарихын зерттейтін этиканың бөлімі қалай аталады

a)

Эмпирикалық этика

b)

Деонтология

c)

Нормативтік этика

d)

Теориялық этика

e)

Кәсіби этика

15.

Жалпы «құндылық проблемасына» қатысты кейбір күрделі мәселелерді шешуге тырысқан әрекет ретінде қалыптасқан ілім қалай аталады

a)

Деонтология

b)

Эсхатология

c)

Этика

d)

Аксиология

e)

Эстетика

16.

Берілген жауап нұсқаларының арасындағы қай анықтама эмпирикалық этиканың зерттеу пәнін түсіндіретін дұрыс пайымдау

a)

Тұлғаның маңызды сипаттамалары, кәсіби қасиеттері, еңбекке деген көзқарасын қарастыратын этика ғылымының тарауы

b)

Жоғары құндылығымен адамды шаттық сезімге бөлейтін эстетикалық ұғым

c)

Белгілі бір кезеңдердегі адамзат ұйымдарының нақты адамгершілік келбеті туралы түсінік беретін этика тарауы

d)

Адамгершілік құндылықтардың пайда болуы мен қызмет ету заңдылықтарын түсіндіретін этика тарауы

e)

Негізгі этикалық категорияларда мейірімдлік пен қатыгездік, ізгілік пен жауыздық, құт, абырой, парыз және т.б. қарастыратын этика тарауы

17.

Аристотельдің ойынша адамның қай қасиеті менмендік пен жағымпаздықтың тең ортасы болып табылады

a)

Сыпайылық

b)

Батылдық

c)

абырой

18.

«Этиканың мақсаты – таным емес, амал-әркет» деп есептеген ойшылды таңдаңыз

a)

Сенека

b)

Августин

c)

Ибн Сина

d)

Аристотель

e)

Паскаль

19.

Жанның үш түрін – өсімдік, жануар, ақылды жанды ажыратқан Аристотель, жанның тағы қандай бөліктері болады деп есептеген?

a)

Бұзылған жан және бұзылмаған

b)

Енжар және белсенді

c)

Ақыл-парасатты және ақыл-парасатсыз

d)

Мәңгілік және мәңгілік емес

e)

Дүниеқоңыз және жомарт

20.

Антикалық ойшылдардың қайсысы алғашқы болып адамды космостан бөлек әлеуметтік этикалық тіршілік иесі ретінде қарастырып, алғашқы антропологиялық бетбұрыс жасады

a)

Сократ

b)

Эпикур

c)

Платон

d)

Аристотель

21.

«Үрей», «жалғыздық», «күйзелу» терминдері қай философиялық бағыттың қарастырған мәселелері болып табылады

a)

Экзистенциализм

b)

Феноменология

c)

Постпозитивизм

d)

Позитивизм

e)

Психоанализ

22.

Грек философиясының мифтік кезеңінде тән еркіндікке қарама-қарсы қандай ұғымды білесіз

a)

Жауапкершілік

b)

Қалау

c)

Сенім

d)

Таңдау

e)

Қажеттілік

23.

Қай ойшыл адамдарды, шешім қабылдауда ақыл-ой мен ізгілікті басшылыққа алатын – ақылды, тек қана эмоцияларды басшылыққа алатын – жануар және қарапайым ресурстармен ғана өсуді қажет ететін – өсімдік адамдар деп бөлген болатын

a)

Аристотель

b)

Сенека

c)

Демокрит

24.

Қоғамда индивидтің еркіндігін шектейтін қандай факторлар бар

a)

Табиғи-климаттық, жаһандық-географиялық

b)

Табиғи-биологиялық, әлеуметтік-моральдық

c)

Саяси, әлеуметтік, экономикалық

d)

Мемлекет, заң, құқық

e)

Кедейлік, байлық, сараңдық

25.

Еркіндіктің экзистенциалистік түсінігі немесе анықтамасы деп қай пайымдауды алуға болады

a)

Еркіндік шығармашылықта

b)

Еркіндік жоқ

c)

Еркіндік – бұл істің жайын білу арқылы шешім қабылдау қабілеттілігі

d)

Еркіндік дегеніміз танылған қажеттілік

e)

Еркіндік – бұл зілдей ауыртпалық

26.

Философиялық ілімдерде еркіндікке берілген көптеген анықтамалар бар. Әрбір философиялық бағыт немесе ағым, мектеп өкілдері өз философиясында еркіндік мәселесіне көңіл қойған. Берілген нұсқалардың ішінен қай пайымдау философиядағы кең таралған еркіндік анықтамасы болып табылады

a)

Барша шектеулерден еркін болуы

b)

Еркіндік – бұл, өзгерте алу мүмкін емес нәрсе

c)

Еркіндік – танылған қажеттілік

d)

Адамның нені қаласа, соны жасау мүмкіндігі

e)

Еркіндік бұл – табиғи қажеттілік

27.

Қай ұғым еркіндіктің екінші жағы болып табылады

a)

Қалау

b)

Сенім

c)

Қажеттілік

d)

Жауапкершілік

e)

Таңдау

28.

Қай ұғым еркіндіктің көріну мүмкіндігі болып есептеледі

a)

Сенім

b)

Таңдау

c)

Күмән

d)

Жауапкершілік

e)

Қажеттілік

29.

Қай ойшыл еркіндікті танылған қажеттілік деп есептеген

a)

Б. Спиноза

b)

Р. Декарт

c)

Ф. Вольтер

d)

Д. Дидро

e)

Т. Гоббс

30.

Берілген жауап нұсқалардағы қай идея Абай Құнанбайұлының еркіндік философиясына жатады

a)

Толық адам

b)

Білімді адам

c)

Мемлекетші адам

d)

Діндар адам

e)

Бай адам

31.

Рухтың өркөкіректігіне жағдай туғызып, оның салдарынан құдайдан безіп кетуге, табиғат пен қоғам әлемінде құлдыққа түсуге апаратын Бердяев бойынша еркіндік түрі қалай аталады

a)

Рух еркіндігі

b)

Негативті еркіндік

c)

Табиғи еркіндік

d)

Алғашқы иррационалды еркіндік

e)

Туа біткен еркіндік

32.

Александр Баумгартен философия саласына «эстетика» терминін енгізді. Грекше «aisthetikos» сөзі қандай мағынаны білдіреді

a)

Көркемдік

b)

Өнер, өнер туындысы

c)

Сезіммен қабылданбайтын

d)

Әдемілік, эмоция

e)

Сезім, сезіммен қабылданатын

33.

Қазақ тіл білімінің негізін салушы ғалым, ұлт ұстазы Ахмет Байтұрсынұлы өзінің «әдебиет танытқыш» еңбегінде өнерді бірнеше негізгі түрлерге бөлген. Берілген нұсқалардың ішіндегі қайсысы өнердің ең негізгі жіктеуге жатады

a)

Жан сақтау мен жан қощтау өнері

b)

Кескін өнері мен сөз өнері

c)

Әуез өнері мен мүсін өнері

d)

Сәулет өнері мен символ өнері

e)

Тірнек өнері мен көрнек өнері

34.

Неміс классикалық философиясының қай өкілі, өзінің эстетикасында өнерді ұнамды және әсем өнер деп бөлген болатын

a)

И. Фихте

b)

Г.В.Ф. Гегель

c)

Л. Фейербах

d)

И. Кант

e)

Ф. Шеллинг

35.

Неміс классикалық философиясының қай өкілі, өзінің эстетикасында өнерді кез келген ғылым мен философиядан жоғары қойған

a)

Ф. Шеллинг

b)

И. Кант

c)

Л. Фейербах

d)

И. Фихте

e)

Г.В.Ф. Гегель

36.

Философияның тілі ұғымдар және категориялармен бірге, көп жағдайда символдар мен метафоралардан да тұрады. Пер Моносонның «Саябақ аллеясындағы қайық» шығармасындағы мәдениетті білдіретін метафора қалай аталады

a)

Аллелар

b)

Жол жиегіндегі арбалы орындықтар

c)

Шоқ талдар

d)

Теңізде жүзіп жүрген кемелер

e)

Гүлзарлар

37.

Гректердің арасында кең тараған, өнердің пайда болуы мен қоғамдық маңызын түсіндіретін теорияға сәйкес, қай ұғым еліктеу ұғымының мағынасын білдіреді немесе соның орнын қолданады

a)

Лирика

b)

Эпика

c)

Катарсис

d)

Драма

e)

Мимезис

38.

Мифологиялық танымға сәйкес, Гомер жырларында кездесетін гармония ұғымының бастапқы заттық мағынасын білдіретін атау қалай аталады

a)

Қайық

b)

Ескек

c)

Шеге

d)

Тақтай

e)

Желкен

39.

Аристотель, өнердің мақсатын түсіндіруде өзгенің қайғысына ортақтасу арқылы жанның, рухтың тазаруы мағынасын білдіреді деп қандай ұғымды атаған

a)

Катарсис

b)

Трагедия

c)

Мимезис

d)

Еліктеу

e)

Драма

40.

Қай ұғым гректердің бала тәрбиесінде гимнастика мен музыка өнерін теңдей қолдана отырып, адамның тәні мен жанын қатар шыңдау керектігін білдіреді

a)

Гармония

b)

Катарсис

c)

Мимезис

d)

Дихотомия

e)

Калокагатия

41.

Қай жауап нұсқасы эстетиканың категориясы катарсис ұғымының дәл мағынасын білдіреді

a)

Көне грек тілінде: «тазару, сауығу»

b)

Сөзбе сөз: «болмыс бар, болмыс емес жоқ»

c)

Сөзбе сөз: «еліктеу, қайталау»

d)

Көне грек тілінде: «сөз, ой, ілім, білім»

e)

Сөзбе сөз: «болмыс осы жерде»

42.

Қай ұғым антикалық эстетиканың негізгі ерекшелігін білдіретін категория болып табылады

a)

Теоцентризм

b)

Космологизм

c)

Антропоцентризм

d)

Гуманизм

e)

Эмпиризм

43.

Жоғары құндылықымен адамды шаттық сезімге бөлейтін эстетикалық категория қалай аталады

a)

Эстетикалық

b)

Үйлесімділік

c)

Эстетикалық мұрат

d)

Әдемілік

e)

Игілік

44.

Қай философ өзінің эстетикасында өнерді «Мақсатсыз мақсатқа ұмтылу» деп анықтаған болатын

a)

И. Кант

b)

Аристотель

c)

Ф. Шеллинг

d)

Эпикур

e)

Г.В.Ф. Гегель

45.

Қай философиялық тұжырымдама: «Сеземдік шындық дүниеде емес, адамның сол жөніндегі ой-пікірінде ғана» деп есептейді

a)

Диалектикалық материализм

b)

Объективтік идеализм

c)

Механикалық материализм

d)

Субъективтік идеализм

e)

Тұрпайы материализм

46.

Қай ғалым, сөз өнері адам санасының үш негізіне: ақылға, қиялға, көңілге табан тірейді. «Ақыл ісі – аңдау, қиял ісі – мензеу, көңіл ісі – түю, талғау. Тілдің міндеті – ақылдың аңдауын аңдағанша, қиялдың мензеуін меңзегенше, көңілдің түйгенін түйгенше айтуға жарау» деп пайымдаған болатын

a)

Ә. Марғұлан

b)

А. Байтұрсынұлы

c)

Қ. Қабдолов

d)

С. Сейфуллин

e)

Ә. Бөкейхан

47.

Гегель өзінің «Философия ғылымдарының энциклопедиясы» еңбегінде: «Ауру, – деп жазады, – денсаулықтағы шешімін табуы тиіс қайшылық». Аталған пайымдауды ойшылдың қандай іліміне жатқызуға болады

a)

Рух феноменологиясы

b)

Диалектикасы

c)

Табиғат философиясы

d)

Логикасы

e)

Тарих философиясы

48.

Рим дәрігері Клавдий Галеннің ойынша, дәргердің ауру атауының тектері мен түрлерін және олардың қалай жіктелетіндігін, сонымен қатар олардың өзара байланысын (қай ауру екінші бір дерттің себебі немесе салдары болуы мүмкін екенін) дұрыс анықтау үшін философияның қандай бөлімі туралы білімі болуы керек

a)

Этика

b)

Таным

c)

Логика

d)

Қоғам

e)

Болмыс

49.

Француз әлеуметтанушысы Эмиль Дюркгейм қоғамның тұтастығының негізі деп нені айтқан

a)

Ұжымдық сана

b)

Бейсана

c)

Жеке адамның ой-санасы

d)

Қоғамдық сана

e)

Жасанды интеллект

50.

Психоанализ бағытының негізін салушы Зигмунд Фрейд өзінің көмескі сана (бейсанa) туралы зерттеулерінде мәдениет ұғымының мәнін қандай тұжырыммен түсіндіреді

a)

Жеке дамудың ақыли әлемі

b)

Санадан тыс психикалық процестердің әлеуметтік жаншыттау механизмі

c)

Адамға тән негізгі психикалық жағдайлардың әлеуметтік мәнінің сипаты

d)

Қоғамның айрықша сипаттамасы, адам қолы жеткен тарихи даму деңгейі

e)

Материалдық және рухани құндылықтар

51.

Қай жауап нұсқасы әлеуметтік философияның анықтауы бойынша қоғамдық қатынастардағы адамның орнын белгілейді

a)

адам – қоғамдық қатынастардың субъектісі

b)

адам – қоғамдық қатынастардың субъективті әрі объектісі

c)

адам – қоғамдық қатынастардан жоғары тұрған метафизикалық мән

d)

адам – қоғамдық қатынастардың объектісі

e)

адам – индивидуалдық

52.

Берілген нұсқалардан бұқаралық мәдениетке тән емес ерекшелікті білдіретін сөз тіркесін бөліп көрсетіңіз

a)

жоғары деңгей

b)

жоғары және халықтық мәдениетке ұқсау

c)

көпшіліктің талғамына сай болу

d)

идеалық негізінің болмауы

e)

қолжетімділік

53.

Пьер Монсонның «Саябақ аллеясындағы қайық» еңбегіндегі «әлеуметтік институттарды» білдіретін метафора қалай аталады

a)

Жалғыз аяқ жолдар

b)

Жол жиегіндегі орындықтар

c)

Аллеялар

d)

Ашық алаңқайлар

e)

Гүлзарлар

54.

Заманауи мәдениетте бір-біріне қарама-қарсы қандай типтерді бөліп көрсетуге болады

a)

Индивидуалдық, көпшілік

b)

Кәсіптік, шаруашылық

c)

Күнделікті, тұрмыстық

d)

Этникалық, ұлттық

e)

Бұқаралық, элиталық

55.

Берілген нұсқалардың қайсысы мәдениетті оның субъектігіне қарай жітеуді білдіреді

a)

Материалды, рухани, саяси мәдениет

b)

Саяси, экономикалық, экологиялық мәдениет

c)

Элиталық, бұқаралық, контрмәдениет

d)

Ұлттық, аймақтық, субмәдениет

e)

Жеке, топтық, жалпыадамзаттық мәдениет

56.

О. Шпенглер қай мәдениетті «фаусттық мәдениет» деп атайды

a)

Маялық мәдениетін

b)

Вавилон мәдениетін

c)

Мысыр мәдениетін

d)

Батыс Еуропа мәдениетін

e)

Қытай мәдениетін

57.

О. Шпенглер Ежелгі Грек мәдениетін басқаша қалай атаған

a)

Аполлондық

b)

Микендік

c)

Эллиндік

d)

Криттік

e)

Дионисийлік

58.

Мәдениеттің аралық түріне жататын мәдениет формалары деп қандай мәдениеттерді айтады

a)

Экологиялық, эстетикалық, діни

b)

Экономикалық, саяси, эстетикалық

c)

Материалдық, рухани, саяси

d)

Бұқаралық, элиталық, контр мәдениет

e)

Діни, рухани, эстетикалық