Con người đã có nhân cách ngay từ khi mới sinh ra

Con người là thực thể sinh học - xã hội

Con người chỉ chịu sự tác động của quy luật sinh học

Con người chỉ chịu sự tác động của quy luật xã hội

Quan hệ huyết thống

Quan hệ tôn giáo

Quan hệ chính trị

Quan hệ sản xuất vật chất

Xã hội là tập hợp những người có cùng huyết thống

Xã hội là tập hợp những người có cùng sở thích

Xã hội là tập hợp những người có cùng trình độ văn hóa

Xã hội là tổng thể những mối liên hệ và những quan hệ của các cá nhân với nhau

Là những người lao động sản xuất ra của cải vật chất và tinh thần, là lực lượng căn bản, chủ chốt

Là toàn thể dân cư đang chống lại những kẻ áp bức, bóc lột thống trị và đối kháng với nhân dân

Những người đang có các hoạt động trong các lĩnh vực khác nhau, trực tiếp hoặc gián tiếp góp phần vào sự biến đổi xã hội

Là một phạm trù vĩnh viễn

Giai cấp thống trị

Một số cá vị nhân

Quần chúng nhân dân

Một số các lãnh tụ

Là người sáng tạo chân chính ra lịch sử

Phụ thuộc hoàn toàn vào các cá nhân kiệt xuất

Phụ thuộc hoàn toàn vào lãnh tụ

Phụ thuộc hoàn toàn vào giai cấp thống trị

Kết hợp giữa lợi ích vật chất và lợi ích tinh thần

Đề cao chủ nghĩa cá nhân

Chỉ tập trung giải quyết lợi ích vật chất

Chỉ tập trung giải quyết lợi ích tinh thần

Là thực thể vật chất tự nhiên

Là thực thể chính trị và đạo đức

Là thực thể chính trị, có tư duy và văn hóa

Là thực thể sinh học và xã hội

Luôn luôn thiện

Luôn luôn ác

Không thiện, không ác

Tổng hòa các mối quan hệ xã hội

Tổng hòa các quan hệ kinh tế

Tổng hòa những quan hệ xã hội

Tổng hòa những quan hệ tôn giáo

Tổng hòa các quan hệ tự nhiên

C.Mác

Ph.Ăngghen

V.I.Lênin

Hêghen

Triết học của Platon

Triết học Hegel

Triết học thời Trung cổ

Triết học của V.I.Lênin

Phép biện chứng tự phát, phép biện chứng duy tâm, phép biện chứng duy vật

Phép biện chứng tự phát, phép biện chứng duy vật, phép biện chứng duy tâm

Phép biện chứng duy tâm, phép biện chứng tự phát, phép biện chứng duy vật

Phép biện chứng duy vật, phép biện chứng tự phát, phép biện chứng duy tâm

Chủ nghĩa duy vật chất phác, chủ nghĩa duy vật biện chứng, chủ nghĩa duy vật siêu hình

Chủ nghĩa duy vật chất phác, chủ nghĩa duy vật siêu hình, chủ nghĩa duy vật biện chứng

Chủ nghĩa duy vật siêu hình, chủ nghĩa duy vật chất phác, chủ nghĩa duy vật biện chứng

Chủ nghĩa duy vật biện chứng, chủ nghĩa duy vật chất phác, chủ nghĩa duy vật siêu hình

Vật chất và ý thức

Tư duy với tồn tại

Tinh thần với thế giới tự nhiên

Thực tại khách quan

Yêu mến sự thông thái

Giải thích vũ trụ, định hướng nhận thức và hành vi

Khát vọng tìm kiếm chân lý của con người

Cả A, B, C

Là sự truy tìm bản chất của đối tượng nhận thức, biểu hiện cao của trí tuệ

Là chiêm ngưỡng, hàm ý là tri thức dựa trên lý trí, là con đường suy ngẫm

Là yêu mến sự thông thái

Khát vọng tìm kiếm chân lý của con người

Là sự truy tìm bản chất của đối tượng nhận thức, biểu hiện cao của trí tuệ

Là chiêm ngưỡng, hàm ý là tri thức dựa trên lý trí, là con đường suy ngẫm để dẫn dắt con người đến với lẽ phải

Là yêu mến sự thông thái

Khát vọng tìm kiếm chân lý của con người

Chủ nghĩa duy vật

Chủ nghĩa duy tâm chủ quan

Chủ nghĩa duy tâm khách quan

Không có phương án đúng

Kinh tế

Xã hội

Tri thức

Chính trị

Triết học cổ điển Đức

Triết học Mác-Lênin

Triết học Trung Quốc cổ đại

Triết học Hy Lạp cổ đại

Chỉ ở phương Đông

Chỉ ở phương Tây

Cả phương Đông và phương Tây

Cả A,B,C đều sai

Tri thức

Niềm tin

Lý tưởng

Cả A,B,C

Vận động xã hội

Vận động cơ học

Vận động vật lý

Vận động hoá học

Đồng nhất vật chất với dạng cụ thể của nó

Không đồng nhất vật chất với vật thể

Coi vật chất tồn tại tách rời các dạng cụ thể của vật chất

Coi vật chất lệ thuộc hoàn toàn vào ý thức

Vật chất vô hạn, vô tận, vĩnh viễn tồn tại

Vật chất được sinh ra và bị mất đi

Vật chất có giới hạn

Vật chất được đồng nhất với vật thể

Chỉ có một thế giới duy nhất là thế giới vật chất

Mọi bộ phận của thế giới vật chất đều liên hệ, chuyển hoá lẫn nhau

Thế giới vật chất tồn tại khách quan, vĩnh viễn, vô hạn, vô tận, không do ai sinh ra và không mất đi

Thế giới vật chất bao gồm những bộ phận riêng biệt nhau

Là hình thức phản ánh đặc trưng cho giới tự nhiên hữu sinh

Là hình thức phản ánh đặc trưng cho vật chất vô sinh

Là hình thức phản ánh cao nhất trong các hình thức phản ánh, nó chỉ được thực hiện ở dạng vật chất phát triển cao nhất, có tổ chức cao nhất là bộ óc người

Cả A, B, C

Là sự phản ánh hiện thực khách quan vào đầu óc con người một cách năng động, sáng tạo

Là hình ảnh chủ quan của thế giới khách quan

Là một hiện tượng xã hội và mang bản chất xã hội

Cả A, B, C

Tính đúng đắn trung thực với vật phản ánh

Tính tích cực, sáng tạo

Tính sai lệch với vật phản ánh

Tính bị quy định bởi thế giới tự nhiên

Kế thừa các quan niệm của chủ nghĩa duy vật trước Mác

Phương pháp định nghĩa

Con người có khả năng nhận thức được thế giới khách quan

Cả A, B, C

Chủ nghĩa duy vật biện chứng

Chủ nghĩa duy tâm khách quan

Chủ nghĩa duy tâm chủ quan

Chủ nghĩa kinh nghiệm

Cái riêng là chỉ một sự vật, hiện tượng nhất định

Cái chung không phụ thuộc vào cái riêng và sinh ra cái riêng

Cái đơn nhất và cái chung chuyển hoá cho nhau

Cái riêng rộng hơn cái chung

Cái chung

Cái bản thể

Cái chung tồn tại trong những cái riêng; thông qua những cái riêng mà cái chung biểu hiện sự tồn tại

Cái riêng là cái toàn bộ còn cái chung là cái bộ phận

Cái riêng tồn tại độc lập so với cái chung

Cái đơn nhất và cái chung có thể chuyển hóa qua lại lẫn nhau

Cái chung tồn tại khách quan, bên ngoài cái riêng

Không có cái chung thuần túy, tồn tại bên ngoài cái riêng

Cái riêng tồn tại khách quan không bao hàm cái chung

Cái chung tồn tại khách quan, bên ngoài cái riêng

Cái riêng

Cái đơn nhất

Cái chung

Cái đặc thù

Cái riêng

Cái đơn nhất

Cái chung

Cái đặc thù

Sau khi sự vật, hiện tượng xuất hiện

Trước khi hiện tượng này xuất hiện

Trong khi hiện tượng này xuất hiện

Đồng thời với hiện tượng này

Một nguyên nhân chỉ sinh ra một kết quả

Một nguyên nhân có thể sinh ra nhiều kết quả

Mỗi sự vật, hiện tượng chỉ do một nguyên nhân sinh ra; một kết quả có thể do nhiều nguyên nhân sinh ra.

Một nguyên nhân chỉ có thể sản sinh ra hai kết quả trái ngược nhau

Để nhận thức được sự vật thì phải tìm ra nguyên nhân xuất hiện của nó

Muốn loại bỏ một sự vật thì phải loại bỏ nguyên nhân sinh ra nó

Trong quá trình nhận thức sự vật không cần phải phân loại nguyên nhân cơ bản và nguyên nhân không cơ bản

Trong quá trình phân tích kết quả, cần phân loại nguyên nhân cơ bản và nguyên nhân không cơ bản

Phải tìm nguyên nhân ở mối liên hệ đã xảy ra trước khi sự vật, hiện tượng xuất hiện

Để nhận thức được sự vật, hiện tượng, chỉ cần dựa vào kết quả được tạo ra

Trong quá trình nhận thức sự vật, chỉ cần quan tâm tới nguyên nhân cơ bản mà không quan tâm tới nguyên nhân không cơ bản

Phải tìm nguyên nhân của một sự vật, hiện tượng trong những sự kiện xảy ra sau đó

Sự vật nào cũng là thể thống nhất giữa chất và lượng

Tính quy định về chất có tính ổn định

Tính quy định về chất không có tính ổn định

Lượng biến đổi nhanh, chất biến đổi chậm

Sự phân biệt giữa lượng và chất mang tính tuyệt đối

Sự phân biệt giữa lượng và chất mang tính tương đối

Lượng biến đổi nhanh, chất biến đổi chậm

Trong giới hạn đo, lượng đổi nhưng chưa dẫn tới sự biến đổi cơ bản về chất

Sự phân biệt giữa lượng và chất mang tính tuyệt đối

Sự phân biệt giữa lượng và chất mang tính tương đối

Lượng biến đổi chậm, chất biến đổi nhanh

Trong giới hạn đo, lượng đổi dẫn tới sự biến đổi cơ bản về chất

Tư duy

Xã hội

Tự nhiên

Cả A, B, C

Bước nhảy cục bộ

Bước nhảy toàn bộ

Bước nhảy đột biến

Bước nhảy tức thời

Chỉ chú trọng về mặt lượng

Chỉ chú trọng về mặt chất

Chú trọng cả lượng và chất

Tuân theo khuynh hướng tả khuynh

Quy luật thống nhất và đấu tranh của các mặt đối lập

Quy luật chuyển hoá từ những thay đổi về lượng dẫn đến những thay đổi về chất và ngược lại

Quy luật phủ định của phủ định

Quy luật đấu tranh giai cấp

Hữu khuynh

Tả khuynh

Chiết trung, phiến diện

Tôn trọng khách quan

Quy luật thống nhất và đấu tranh của các mặt đối lập

Quy luật phủ định của phủ định

Quy luật chuyển hoá từ những thay đổi về lượng dẫn đến những thay đổi về chất và ngược lại

Không thuộc về quy luật nào

Quy luật thống nhất và đấu tranh của các mặt đối lập

Quy luật phủ định của phủ định

Quy luật chuyển hoá từ những thay đổi về lượng dẫn đến những thay đổi về chất và ngược lại

Không thuộc về quy luật nào

Quy luật thống nhất và đấu tranh của các mặt đối lập

Quy luật phủ định của phủ định

Quy luật chuyển hoá từ những thay đổi về lượng dẫn đến những thay đổi về chất và ngược lại

Không thuộc về quy luật nào

Phải chăm chỉ học tập để tích lũy kiến thức

Chỉ chú trọng đến những môn học chính

Không coi trọng những môn học phụ

Gần đến lúc thi hết môn mới tập trung học

Mâu thuẫn bên ngoài

Mâu thuẫn cơ bản

Mâu thuẫn thứ yếu

Mâu thuẫn đối kháng

Quy luật thống nhất và đấu tranh của các mặt đối lập

Quy luật từ những sự thay đổi về lượng dẫn đến những sự thay đổi về chất và ngược lại

Quy luật phủ định của phủ định

Quy luật chi thuộc về các sự vật của giới tự nhiên

Quy luật từ những sự thay đổi về lượng dẫn đến những sự thay đổi về chất và ngược lại

Quy luật thống nhất và đấu tranh của các mặt đối lập

Quy luật phủ định của phủ định

Cả A, B, C

Phủ định biện chứng xóa bỏ cái cũ hoàn toàn

Phủ định biện chứng xóa bỏ tất cả cái cũ

Phủ định biện chứng loại bỏ những yếu tố không thích hợp của cái cũ

Phủ định biện chứng giữ lại và cải biến những yếu tố thích hợp của cái cũ

Hoạt động sản xuất vật chất

Hoạt động chính trị - xã hội

Hoạt động thực nghiệm khoa học

Hoạt động nghệ thuật

Sự hồi tưởng lại của linh hồn bất tử về thế giới

Sự phản ánh hiện thực khách quan vào bộ óc người

Sao chép nguyên xi hiện thực khách quan vào bộ não con người

Hoạt động mang tính tự phát của con người

Nhận thức cảm tính là cơ sở cho nhận thức lý tính

Nhận thức lý tính làm sâu sắc nhận thức cảm tính

Hai giai đoạn đồng nhất về chất, tác động, liên hệ, bổ sung cho nhau.

Hai giai đoạn khác nhau về chất nhưng lại thống nhất, liên hệ, bổ sung cho nhau.

Yêu cầu xem xét sự vật, hiện tượng phải luôn gắn với nhu cầu của thực tiễn

Coi trọng tổng kết thực tiễn

Gắn lý luận với thực tiễn

Tách lý luận khỏi thực tiễn

Cần tách rời lý luận với thực tiễn

Coi trọng lý luận hơn thực tiễn

Coi trọng thực tiễn hơn lý luận

Gắn lý luận với thực tiễn

Nguyên tắc phát triển

Nguyên tắc toàn diện

Nguyên tắc thực tiễn

Nguyên tắc kế thừa

Phạm trù vật chất

Phạm trù ý thức

Phạm trù thực tiễn

Không gian, thời gian

Quan điểm thứ yếu

Quan điểm thứ nhất và cơ bản

Quan điểm không cơ bản

Quan điểm đầu tiên

Là hình thức đầu tiên của quá trình nhận thức

Đưa lại cho con người những thông tin trực tiếp, đơn giản nhất về một thuộc tính riêng lẻ

Là hình thức liên kết các phán đoán để đưa ra kết luận

Phản ánh trực tiếp sự vật

Là hình thức đầu tiên của quá trình nhận thức

Đưa lại cho con người những thông tin trực tiếp, đơn giản nhất về một thuộc tính riêng lẻ

Là hình thức liên kết các khái niệm để khẳng định hay phủ định một thuộc tính nào đó của sự vật

Phản ánh trực tiếp sự vật

Biết sáng tạo/Ph.Ăngghen

Sản xuất/Ph.Ăngghen

Tiến hành lao động/C.Mác

Tư duy/V.I.Lênin

Vai trò quyết định của quan hệ sản xuất đối với lực lượng sản xuất

Vai trò quyết định của lực lượng sản xuất đối với quan hệ sản xuất

Lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất tồn tại độc lập với nhau

Cả A, B, C

Luôn luôn thống nhất với nhau

Luôn luôn đối lập loại trừ nhau

Là sự thống nhất và đấu tranh của các mặt đối lập

Không có mối liên hệ biện chứng với nhau

Quy luật đấu tranh giai cấp

Quy luật tồn tại xã hội quyết định ý thức xã hội

Quy luật cơ sở hạ tầng quyết định kiến trúc thượng tầng

Quy luật quan hệ sản xuất phù hợp với trình độ phát triển của lực lượng sản xuất

Mệnh lệnh hành chính

Trình độ phát triển của lực lượng sản xuất

Ý muốn chủ quan, duy ý chí của người lao động

Mọi sắc lệnh từ trên ban xuống

Phát triển người lao động và công cụ lao động

Phát triển phương tiện lao động

Phát triển đối tượng lao động

Phát triển đối tượng lao động và phương tiện lao động

Phương diện kinh tế và phương diện chính trị - xã hội

Phương diện kinh tế và phương diện khoa học kỹ thuật

Phương diện văn hóa và phương diện khoa học kỹ thuật

Phương diện khoa học kỹ thuật và phương diện văn hóa

Theo quy luật tự nhiên là chủ yếu

Ý muốn chủ quan của con người

Thống nhất giữa quy luật chung khách quan, quy luật đặc thù, riêng của lịch sử

Ý niệm tuyệt đối

Lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất

Lực lượng sản xuất, quan hệ sản xuất hợp thành cơ cấu kinh tế của xã hội và kiến trúc thượng tầng tương ứng được xây dựng trên quan hệ sản xuất đặc trưng ấy

Lực lượng sản xuất và kiến trúc thượng tầng

Cơ sở hạ tầng và kiến trúc thượng tầng

Phương thức sản xuất

Hình thái kinh tế - xã hội

Nhà nước

Hình thái ý thức xã hội

Muốn nhận thức và cải tạo xã hội cũ, xây dựng xã hội mới phải bắt đầu từ sự phát triển của lực lượng sản xuất

Muốn nhận thức và cải tạo xã hội phải bắt đầu từ xây dựng quan hệ sản xuất

Muốn nhận thức và cải tạo xã hội cũ phải bắt đầu từ việc xây dựng và phát triển kiến trúc thượng tầng

Muốn nhận thức và cải tạo xã hội, xây dựng xã hội mới phải tuyệt đối hóa vai trò quyết định quan hệ sản xuất và kiến trúc thượng tầng

Quy luật đấu tranh giai cấp

Quy luật cơ sở hạ tầng quyết định kiến trúc thượng tầng

Quy luật quan hệ sản xuất phù hợp với trình độ của lực lượng sản xuất

Quy luật tồn tại xã hội quyết định ý thức xã hội

Sự phù hợp của quan hệ sản xuất với lực lượng sản xuất

Sự không phù hợp của quan hệ sản xuất với lực lượng sản xuất

Quan hệ sản xuất sẽ hỗ trợ lực lượng sản xuất phát triển

Lực lượng sản xuất quyết định tính chất của quan hệ sản xuất

Tuyệt đối hóa kinh tế, hạ thấp hoặc phủ nhận yếu tố chính trị

Không được tuyệt đối hóa kinh tế và hạ thấp vai trò của chính trị

Tuyệt đối hóa chính trị và phủ nhận vai trò của yếu tố kinh tế

Phủ nhận vai trò của chính trị đối với sự phát triển của xã hội

Kinh tế là nền tảng và chính trị có sự tác động trở lại đối với kinh tế

Tuyệt đối hóa vai trò của chính trị và hạ thấp vai trò của kinh tế

Không tuyệt đối hóa vai trò duy nhất của kinh tế và không phủ nhận, hạ thấp vai trò của chính trị

Giai cấp nào nắm giữ phần lớn tư liệu sản xuất của xã hội thì sẽ nắm giữ vai trò lãnh đạo, quản lý về chính trị

Là quan hệ giữa bóc lột và bị bóc lột

Là quan hệ giữa người giàu và người nghèo

Là quan hệ những người đi bóc lột với nhau

Là quan hệ những người cùng bị bóc lột với nhau

Chủ nghĩa duy tâm

Chủ nghĩa duy vật lịch sử

Chủ nghĩa duy vật siêu hình

Cả A, B, C

Ý thức xã hội phải phù hợp với tồn tại xã hội

Thông qua hoạt động thực tiễn của con người

Ý thức xã hội phải vượt trước tồn tại xã hội

Ý thức xã hội phải lạc hậu so với tồn tại xã hội

Tồn tại xã hội quyết định xu hướng vận động, phát triển của ý thức xã hội

Tồn tại xã hội có mối quan hệ biện chứng với ý thức xã hội

Ý thức xã hội hoàn toàn thụ động trước tồn tại xã hội

Ý thức xã hội có tính độc lập tương đối so với tồn tại xã hội

Ý thức xã hội thường lạc hậu hơn tồn tại xã hội

Ý thức xã hội có thể vượt trước tồn tại xã hội

Ý thức xã hội có tính kế thừa

Ý thức xã hội quyết định tồn tại xã hội

Tính lạc hậu

Tính kế thừa

Tính độc lập

Tính vượt trước

Là sự nhận thức lý luận về tồn tại xã hội

Có khả năng đi sâu vào bản chất của mọi mối quan hệ xã hội

Tồn tại xã hội độc lập với tâm lý xã hội

Là kết quả của sự tổng kết, khái quát hóa các kinh nghiệm xã hội để hình thành nên những quan điểm, tư tưởng…

Tính lạc hậu của ý thức xã hội đối với tồn tại xã hội

Tính vượt trước của ý thức xã hội đối với tồn tại xã hội

Tính tác động qua lại của các hình thức ý thức xã hội

Tính kế thừa của ý thức xã hội

Từng bước xóa bỏ những tàn dư, ý thức xã hội cũ

Bồi đắp, xây dựng và phát triển ý thức xã hội mới

Không được nóng vội xóa bỏ tất cả tàn dư của xã hội cũ đã từng xảy ra ở Việt Nam như nhiều năm trước đây

Xóa bỏ tất cả những gì thuộc về ý thức xã hội cũ

Từng bước xóa bỏ những tàn dư, lạc hậu của ý thức xã hội cũ

Xây dựng hoàn toàn ý thức xã hội mới

Xóa bỏ tất cả những sản phẩm thuộc về ý thức xã hội cũ

Chú quan trong việc xóa bỏ tàn dư trong ý thức xã hội cũ và kế thừa tất cả ý thức xã hội mới

Ý thức triết học

Ý thức tôn giáo

Ý thức pháp quyền

Ý thức thẩm mỹ

Tính lạc hậu của ý thức xã hội đối với tồn tại xã hội

Tính vượt trước của ý thức xã hội đối với tồn tại xã hội

Tính kế thừa của ý thức xã hội

Tính tác động trở lại của ý thức xã hội đối với tồn tại xã hội

Kế thừa và duy trì các giá trị tốt đẹp của đạo đức truyền thống của dân tộc

Duy trì tất cả văn hóa truyền thống của dân tộc

Tiếp thu tất cả văn hóa của nhân loại

Coi giáo dục đạo đức, văn hóa là nhiệm vụ thứ yếu

Xóa bỏ dần những tư tưởng, phong tục, tập quán lạc hậu

Chủ quan, nóng vội trong việc xóa bỏ những tư tưởng, tập quán lạc hậu

Tiếp thu tất cả các văn hóa của nhân loại

Coi văn hóa là lĩnh vực thứ yếu

Xóa bỏ dần dần những tư tưởng, phong tục, tập quán lạc hậu

Đề cao nhiệm vụ giáo dục các giá trị đạo đức lành mạnh

Xóa bỏ tất cả các giá trị văn hóa truyền thống

Không chủ quan, nóng vội trong việc xóa bỏ những tư tưởng lạc hậu

Tính lạc hậu của ý thức xã hội

Tính vượt trước của ý thức xã hội

Tính kế thừa của ý thức xã hội

Tính tác động qua lại của các hình thái ý thức xã hội

Là bộ phận ý thức xã hội tàn dư của xã hội cũ và cần phải xóa bỏ

Là bộ phận ý thức xã hội đại diện cho tư tưởng của xã hội mới

Là bộ phận ý thức xã hội không ảnh hưởng đến sự phát triển của xã hội mới

Là bộ phận ý thức xã hội không cần phải xóa bỏ bởi không ảnh hưởng nhiều đến đời sống xã hội

Con người được đặt ở vị trí trung tâm của sự phát triển kinh tế và xã hội

Phải đề cao chủ nghĩa cá nhân

Kết hợp giữa lợi ích vật chất và lợi ích tinh thần

Chú trọng tuyên truyền giáo dục, động viên kịp thời các hiện tượng tích cực của con người trong xã hội

Tuyệt đối hóa vai trò của lãnh tụ

Tuyệt đối hóa vai trò của quần chúng nhân dân

Tệ sùng bái cá nhân

Coi trọng quần chúng nhân dân

Phát huy được tính năng động, sáng tạo của quần chúng nhân dân

Coi trọng quần chúng nhân dân và phát huy được sự sáng tạo của họ

Tệ sùng bái cá nhân

Xem nhẹ vai trò của cá nhân và lãnh tụ

Phát huy được tính sáng tạo của cá nhân và lãnh tụ

Phát huy được vai trò và tính sáng tạo của các lực lượng cách mạng