wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

Olimpiada wiedzy o żywieniu i żywności

Total questions: 88

Worksheet time: 4hrs 24mins

Name
Class
Date
1.

Wskaźnik WHR (stosunek obwodu talii do obwodu bioder) stosuje się do

a)

określenia należytej masy ciała.

b)

określenia typu otyłości u osób dorosłych.

c)

oceny rozwoju fizycznego dzieci i młodzieży.

d)

oceny gęstości mineralnej kości u osób dorosłych.

2.

Ocena sposobu żywienia, która polega na przeprowadzaniu badania laboratoryjnego wartości odżywczej i energetycznej posiłków to metoda

a)

inwentarzowa

b)

szacunkowa

c)

analityczna

d)

wagowa

3.

Według zasad prawidłowego żywienia, opracowanych przez Instytut Żywności i Żywienia, dla utrzymania zdrowia należy szczególnie ograniczyć w jadłospisie ilość:

a)

soli i słodyczy

b)

białka niepełnowartościowego

c)

węglowodanów złożonych

d)

wody niegazowanej

4.

Aby pokryć zwiększone zapotrzebowanie na wapń i witaminę B1 w żywieniu młodzieży w jadłospisie należy umieścić odpowiednio

a)

ser podpuszczkowy i chleb pełnoziarnisty

b)

ser twarogowy i chleb jasny

c)

maślankę i wieprzowinę

d)

mleko i ogórki

5.

Osoby z niedokrwistością powinny spożywać:

a)

brokuł

b)

migdały

c)

jaja

d)

wątróbkę

6.

Do witamin o działaniu antyoksydacyjnym należą:

a)

witaminy: B12 i K

b)

witaminy: D i K

c)

witaminy: B1 i B2

d)

witaminy: A, E i C

7.

Dobry źródłem nienasyconych kwasów tłuszczowych omega-3 są:

a)

owoce południowe

b)

tłuste ryby

c)

warzywa korzeniowe

d)

drób i jaja

8.

Jakie produkty należy wyeliminować z diety ludzi z chorobami układu krążenia? Zaznacz wszystkie prawidłowe odpowiedzi:

a)

kwasy tłuszczowe trans

b)

alkohol

c)

błonnik pokarmowy

d)

warzywa i owoce

e)

słodzone napoje gazowane

9.

Choroba przewlekła rozwijająca się w tętnicach, związana z odkładaniem się cholesterolu w naczyniach krwionośnych:

a)

miażdżyca

b)

kamica nerkowa

c)

osteoporoza

d)

cukrzyca

10.

Błonnik w organizmie człowieka:

a)

reguluje równowagę kwasowo-zasadową

b)

zwiększa zawartość cholesterolu we krwi

c)

poprawia ruchy robaczkowe jelit

d)

wpływa na prawidłowy rytm pracy serca

11.

Zalecane dzienne spożycie błonnika wynosi:

a)

5 g

b)

20 - 40 g

c)

100 g

d)

80 g

12.

Nadmiar cukrów w pożywieniu zamienia się w naszym organizmie w:

a)

tkankę mięśniowa

b)

tkankę kostną

c)

tkankę tłuszczową

d)

tkankę przewodzącą

13.

Co oznacza skrót BMI?:

a)

Body Mass Index

b)

Bardzo Małe Ilości

c)

Budulec Mięśni Ciała

d)

Body Musculary Index

14.

Picie płynów w czasie posiłku:

a)

powoduje zaburzenie procesów trawiennych,

b)

nie ma znaczenia dla procesów trawiennych,

c)

można pić niegazowaną wodę bez ograniczeń

d)

wskazany jest słodki kompot.

15.

Który ze składników mineralnych ma właściwości antyoksydacyjne?:

a)

potas

b)

fluor

c)

miedź

d)

żelazo

16.

Co poprawia nam odporność? Zaznacz wszystkie prawidłowe odpowiedzi:

a)

gra na komputerze

b)

jedzenie warzyw

c)

ograniczanie stresu i zażywanie witaminy D

d)

picie gazowanych i kolorowych napojów

e)

aktywność fizyczna na powietrzu

17.

Kiedy najlepiej spożywać ostatni posiłek?

a)

Nie należy

zjadać ostatniego posiłku.

b)

Kiedy mam ochotę.

c)

Dwie godziny przed snem.

d)

Trzy godziny przed snem

18.

Piramidę żywienia czytamy:

a)

od góry do dołu

b)

od lewej do prawej

c)

od prawej do lewej

d)

od dołu do góry

19.

Im wyższe piętro piramidy, tym:

a)

mniejsza ilość i częstość spożywania produktów z danej grupy żywności

b)

większa ilość i częstość spożywania produktów z danej grupy żywności

20.

Posiłki należy spożywać:

a)

regularnie (1-2 posiłki co 5-6 godzin)

b)

nieregularnie

c)

regularnie (4-5 posiłków co 3-4 godziny)

d)

tak jak jest nam wygodnie

21.

Warzywa i owoce najlepiej spożywać w proporcjach:

a)

3/4 - warzywa i 1/4 - owoce

b)

1/4 - warzywa i 3/4 - owoce

c)

2/4 - warzywa i 2/4 - owoce

d)

nie ma to znaczenia

22.

Najlepiej sięgać po produkty zbożowe:

a)

z ziarna rafinowanego (białe pieczywo)

b)

pełnoziarniste

23.

Osoby niejedzące mięsa mogą je zastąpić soczewicą, fasolami, roślinami strączkowymi i migdałami.

a)

Prawda

b)

Fałsz

24.

Jaki produkt zawiera najwięcej wapnia?

a)

woda

b)

sardynki

c)

tofu

d)

mleko

25.

Co buduje nasze mięśnie?

a)

węglowodany

b)

białka

c)

tłuszcze

d)

celuloza

26.

Jakie proporcje składników odżywczych powinny być zachowane w naszej diecie?

a)

50% węglowodanów, 30% białka, 20% tłuszczów

b)

10% węglowodanów, 30% białka, 60% tłuszczów

c)

30% węglowodanów, 50% białka, 30% tłuszczów

d)

nie ma znaczenia

27.

Jak nazywamy ilość energii, którą organizm zużywa na codzienne czynności?

a)

podstawowa przemiana materii

b)

wskaźnik kilokalorii

c)

nie ma nazwy

d)

wydatek energetyczny

28.

Przeciętne ciało ludzkie składa się w .......... procentach z wody. (uzupełnij lukę jedną z poniższych propozycji).

a)

20-30%

b)

30-40%

c)

40-50%

d)

60-70%

29.

Ile porcji warzyw i owoców powinno się spożywać w ciągu doby?

a)

3 porcje warzyw i owoców

b)

5 porcji warzyw i owoców

c)

6 porcji warzyw i owoców

d)

7 porcji warzyw i owoców

30.

Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) zaleca spożywanie 400 gram owoców i warzyw. Jakim produktom odpowiada ta porcja warzyw i owoców?

a)

małej gruszce i marchewce

b)

średniej truskawce i kalarepie

c)

dużej dyni i dużemu arbuzowi

d)

średniemu jabłku i pomidorowi

31.

Gdy cukier w diecie człowieka jest wykorzystywany w nadmiernej ilości, to może przyczynić się to, do wzrostu ryzyka wystąpienia................ Dokończ zdanie.

a)

cukrzycy i miażdżycy

b)

raka płuc i krtani

c)

marskości wątroby

d)

cukrzycy, miażdżycy i otyłości

32.

Często dodawany składnik do jasnego pieczywa aby uzyskać ciemniejszy kolor, to:

a)

Karmel

b)

Drożdże

c)

Pełne ziarna

d)

Sól

33.

Która ryba zawiera w swoim składzie najwięcej trującej metylortęci? (więcej niż jedna odpowiedź prawidłowa)

a)

rekin

b)

panga

c)

tuńczyk

d)

okoń

34.

Zaznacz wszystkie produkty spożywcze zawierające kwasy omega-3.

a)

olej rzepakowy

b)

orzechy włoskie

c)

pestki dyni

d)

nasionach chia

35.

Jak nazywa się enzym potrzebny do trawienia cukru mlecznego - laktozy?

a)

Laktacja

b)

Laktozja

c)

Laktaza

d)

Kwas mlekowy

36.

Bezwzględna eliminacja z diety mleka i produktów mlecznych (bez zamienników o zbliżonej zawartości wapnia i białka) może spowodować zwiększenie ryzyka zachorowania na:

a)

Osteopatis

b)

Osteoporozę

c)

Bezlaktozję

d)

Dnę moczanową

37.

Które produkty spożywcze wypływają najbardziej na produkcję dopaminy - neuroprzekaźnika związanego z odczuwaniem przyjemności i pożądania?(więcej niż jedna odpowiedź prawidłowa)

a)

chipsy

b)

czekolada

c)

truskawka

d)

solone orzeszki

38.

Najwięcej wody znajduje się w 100 g:

a)
b)
c)
d)
39.

Co znajduje się na trzeciej pozycji w piramidzie żywienia .

a)

Nabiał

b)

Ryby

c)

Pieczywo

40.

Co znajduje się na 4 pozycji w piramidzie żywienia .

a)

Nabiał

b)

Sport

c)

Pieczywo

d)

Ryby

41.

Jakie produkty znajdują się na szczycie piramidy zdrowego żywienia?

a)

Mleka i jego przetwory

b)

Warzywa i owoce

c)

Oleje z zawierające nienasycone kwasy tłuszczowe

42.

Jak często powinniśmy jeść ryby morskie?

a)

Od czasu do czasu

b)

Kilka razy w tygodniu

c)

Kilka razy w miesiącu

43.

Ile kalorii powinna spożywać młodzież 14-18 lat

a)

1800-2200

b)

2000-3000

c)

5000-4000

d)

1800-2400

44.

Głównymi źródłami węglowodanów są:

a)

ryż

b)

makaron

c)

kasza gryczana

d)

orzechy

45.

W których organach/tkankach mogą być magazynowane węglowodany?

a)

w jelitach

b)

w wątrobie

c)

w paznokciach

d)

w kieszeniach spodni

e)

w mięśniach

46.

Zgodnie z przepisami na etykiecie produktów spożywczych producent ma obowiązek deklarować siedem elementów informacji o wartości odżywczej. Są to m. in.:

a)

wartość energetyczna

b)

zawartość białka

c)

zawartość soli

d)

zawartość probiotyków

e)

zawartość witaminy D

47.

Ilość energii jaką organizm może przyswoić w wyniku strawienia pokarmu, wyraża się ją w kJ/g lub w kcal/g. to:

a)

wartość odżywcza

b)

wartość energetyczna

c)

składniki energetyczne

d)

BMI

48.

Energia wydatkowana na podstawowe czynności organizmu w warunkach wystandaryzowanych ( 10-12 godz. po ostatnio spożytym posiłku, 8 godz. snu, pozycja leżąca, temperatura pokojowa) to:

a)

PPM

b)

CPM

c)

PPPM

d)

CCPM

49.

Bilans energetyczny określa:

a)

Ilość energii dostarczonej do organizmu w poszczególnych dniach

b)

Różnicę wydatków energetycznych w ciągu poszczególnych dni

c)

Ogólne zapotrzebowanie energetyczne organizmu

50.

Dieta wegańska wyklucza:

a)

jajka

b)

owoce

c)

ryby

d)

mleko i jego przetwory

51.

Fleksitarianizm to:

a)

wegetarianizm elastyczny (czasem dopuszcza spożycie mięso)

b)

wegetarianizm nieelastyczny (nie dopuszcza spożycia mięsa)

52.

Jaką witaminę muszą suplementować weganie?

a)

B12

b)

B6

c)

D3

d)

K

53.

Probiotyki to:

a)

Żywe drobnoustroje, które wywołują korzystny wpływ na zdrowie gospodarza

b)

Niezdolne do życia składniki pokarmowe, które wywierają korzystny wpływ na zdrowie gospodarza w związku z modulacją zespołu mikroorganizmów jelitowych

54.

W diecie mającej na celu podniesienie odporności nie może zabraknąć kiszonek ponieważ:

a)

sycą i rozgrzewają organizm

b)

pobudzają białe ciałka krwi do większej aktywności

c)

zawierają naturalne probiotyki

55.

1 g węglodowanów dostarcza

a)

2,4 kcal

b)

4 kcal

c)

7 kcal

d)

9 kcal

56.

Trawienie węglowodanów rozpoczyna się

a)

w jamie ustnej

b)

w dwunastnicy

c)

w jelicie cienkim

d)

w jelicie grubym

57.

Dzienne zapotrzebowanie na węglowodany dla osoby dorosłej to około

a)

10%

b)

30%

c)

50%

d)

80%

58.

Na czym polega zrównoważony bilans energetyczny?

a)

tyle samo energii dostarczanej do organizmu i wydatkowanej przez organizm

b)

ta sama ilość białek, tłuszczów i węglowodanów spożywana w trakcie dnia

c)

zjadanie codziennie tej samej ilości pożywienia, mierzonej w gramach

d)

codzienna dbałość o prawidłowe odżywianie

59.

Rozszyfruj skrót PPM

a)

Podstawowe Produkty Mięsne

b)

Podstawowa Postawa Młodzieży

c)

Podstawowa Przemiana Materii

d)

Podstawowa Przemiana Mózgu

60.

Czym jest wskaźnik aktywności fizycznej?

a)

określa stopień aktywności, np. gdy leżymy w łóżku lub ćwiczymy dużo - trenujemy

b)

określa zalecany poziom aktywności

c)

sprawdza aktywność

d)

mierzy wydolność

61.

Jak dzielimy węglowodany?

a)

na cukry proste, dwucukry i cukry złożone

b)

na słodkie i mniej słodkie

c)

na złożone i pojedyncze

d)

zdrowe i niezdrowe

62.

Najłatwiej przyswajalnym źródłem energii są...

a)

białka

b)

tłuszcze

c)

węglowodany

d)

witaminy

63.

Błonnik reguluje pracę jelit. W jaki sposób wpływa jeszcze na organizm człowieka?

a)

zmniejsza uczucie głodu, zapobiega zaparciom

b)

zwiększa ilość witamin w pożywieniu

c)

jest świetnym źródłem energii

d)

wpływa na poziom żelaza we krwi

64.

Ciało człowieka składa się przeciętne z

a)

90 % wody

b)

30 % wody

c)

50 % wody

d)

70 % wody

65.

Zjawisko podwyższania się temperatury atmosfery i oceanów to:

a)

Globalne ocieplenie

b)

Światowy wzrost temperatury

c)

Efekt ciepłowniczy

d)

Emisja gazów cieplarnianych

66.

Zbilansowana dieta to taka, która:

a)

pozwala na jedzenie słodyczy.

b)

posiada wszystkie składniki odżywcze.

c)

składa się z czterech posiłków.

d)

zawiera same ekologiczne produkty.

67.

Wielocukry w organizmie człowieka trawione są w następującej kolejności

a)

Cukry proste → dwucukry → Wielocukry → dekstryny

b)

Wielocukry → dwucukry → dekstryny → cukry proste

c)

Wielocukry → dekstryny → dwucukry → cukry proste

d)

Dekstryny → wielocukry → dwucukry → cukry proste

68.

Jaki % energii z dziennej racji pokarmowej powinien kolejno znaleźć się w poszczególnych 5 posiłkach

a)

śn. 25%, II śn. 15%; ob. 30%,; podw. 20%; kol. 40%

b)

śn. 20%, II śn. 15%; ob. 35%,; podw. 10%; kol. 20%

c)

śn. 35%, II śn. 15%; ob. 25%,; podw. 20%; kol. 25%

d)

śn. 15%, II śn. 15%; ob. 35%,; podw. 20%; kol. 45%

69.

Skrót WHO oznacza

a)

Światową Organizację Zdrowia

b)

Fundusz Narodów Zjednoczonych na Rzecz Dzieci

c)

Organizacja Narodów Zjednoczonych

d)

Organizacja Narodów Zjednoczonych ds. Wyżywienia i Rolnictwa

70.

Który zestaw śniadaniowy jest niewskazany dla osób z nietolerancją laktozy?

a)

Jajecznica na bekonie z ciemnym pieczywem i masłem, maślanka

b)

Sałatka jarzynowa z majonezem, ciemne pieczywo, kefir naturalny

c)

Ciemne pieczywo z masłem, żółtym serem, sałatą i pomidorem, bawarka

d)

Musli z jogurtem naturalnym, kawa czarna bez cukru

71.

do makroelementów należą:

a)

magnez, chlor, jod

b)

żelazo, potas, miedź

c)

magnez, sód, wapń

72.

Zapotrzebowanie na mikroelementy:

a)

więcej niż 100 mg / os / 24 h

b)

mniej niż 100 mg / os / 24h

c)

żadna odpowiedź nie jest prawidłowa

73.

Który składnik mineralny znajduje się w włosach, skórze i paznokciach ?

a)

siarka

b)

miedź

c)

jod

74.

Aminokwasy endogenne:

a)

są produkowane w organizmie w ilościach odpowiadających jego zapotrzebowaniu

b)

należy dostarczyć je z pożywieniem

c)

nie mają wpływu na funkcjonowanie organizmu

75.

Bilans azotowy, który wskazany jest dla osób zdrowych, dorosłych kobiet i mężczyzn to:

a)

bilans azotowy ujemny

b)

bilans azotowy dodatni

c)

bilans azotowy zerowy

76.

Bilans azotowy określa stosunek azotu, który przyjęty jest wraz z pożywieniem a azotem wydalanym z organizmu

a)

prawda

b)

fałsz

77.

Celiakia to:

a)

choroba o podłożu genetycznym

b)

alergia na białko występująca w ziarnach pszenicy, żyta, jęczmienia i owsa

c)

trwała nietolerancja glutenu

d)

wszystkie odpowiedzi są prawidłowe

78.

Ze względu na pełnione funkcje w organizmie białka dzielą się na:

a)

proste i złożone

b)

strukturalne i funkcjonalne

c)

pełnowartościowe i niepełnowartościowe

79.

Białka niepełnowartościowe to białka pochodzenia:

a)

roślinnego

b)

zwierzęcego

c)

roślinnego i zwierzęcego

80.

Czy witamina C jest konserwantem?

a)

Tak

b)

Nie

c)

Czasami

d)

Nie wiem

81.

Białka pełnią w organizmie rolę:

a)

energetyczną

b)

budulcową

c)

regulacyjną

d)

kontrolną

82.

Węglowodanem nie trawionym przez człowieka, ale odgrywającym ważną rolę w prawidłowym działaniu układu pokarmowego jest:

a)

glukoza

b)

skrobia

c)

błonnik

d)

glicerol

83.

Zaznacz wszystkie witaminy rozpuszczalne w tłuszczach:

a)

A

b)

B

c)

C

d)

D

e)

E

84.

Białka pełnowartościowe to takie, które zawierają wszystkie niezbędne aminokwasy. Zaznacz wszystkie produkty dostarczające białka pełnowartościowego:

a)

ser twarogowy

b)

ryby

c)

warzywa

d)

jaja

e)

owoce

85.

Pierwiastki chemiczne bardzo szkodliwe dla człowieka to metale ciężkie, zaznacz wszystkie metale ciężkie:

a)

ołów

b)

rtęć

c)

wapń

d)

żelazo

e)

kadm

86.

Która para składników pokarmowych jest źródłem energii?

a)

węglowodany i białka

b)

białka i tłuszcze

c)

węglowodany i tłuszcze

d)

witaminy i składniki mineralne

87.

Do cukrów nie należy:

a)

skrobia

b)

kolagen

c)

sacharoza

d)

glukoza

88.

Dobrym źródłem białka roślinnego jest:

a)

soja

b)

pomidor

c)

marchew

d)

szpinak