Font size
WorksheetsZdrowie publiczne test
Total questions: 40
Worksheet time: 26mins
Co to jest epidemiologia? Jakie ona ma wartości? (5)
Podział epidemiolgi - ze względu na zakres prowadzonych działań
zajmuje się ogólnymi prawami powstawania i szerzenia się wszystkich chorób w populacji ludzkiej, częstością ich występowania oraz profilaktyką
ogólna
szczegółowa
zakażeń szpitalnych
chorób zawodowych
Podział epidemiolgi - ze względu na zakres prowadzonych działań
na bazie wiadomości z epidemiologii ogólnej bada, opisuje i ustala przyczyny występowania jednej określonej choroby oraz ustala jej metody profilatkyczne i lecznicze
ogólna
szczegółowa
chorób zakaźnych i inwazyjnych
chorób zawodowych
Podział epidemiolgi - ze względu na zakres prowadzonych działań
jest działem zajmującym się wyłącznie chorobami wywoływanymi przez mikroorganizmy i pasożyty
ogólna
zakażeń szpitalnych
chorób zawodowych
chorób zakaźnych i inwazyjnych
Podział epidemiolgi - ze względu na zakres prowadzonych działań
bada, opisuje i ustala przyczyy występowania chorób zakaźnych u hospitalizowanych pacjentów oraz sposoby zapobiegania im
zakażeń szpitalnych
szczegółowa
chorób zawodowych
chorób zakaźnych i inwazyjnych
Podział epidemiolgi - ze względu na zakres prowadzonych działań
zajmuje się badaniem przyczyn występowania zakaźnych i niezakaźnych chorób zawodowych
chorób zawodowych
chorób zakaźnych i inwazyjnych
szczegółowa
zakażeń szpitalnych
Podział epidemiolgi - ze względu na działalność praktyczną, metody pracy
obejmuje metody opisowe, analityczne i doświadczalne
epidemiometria
sanometria
epidemiotechnika
Podział epidemiolgi - ze względu na działalność praktyczną, metody pracy
obejmuje metody pomiaru zdrowia społeczeństwa w sensie ogólnych - całokształt postępowania oparty jest na danych medycznych i przyrodnicznych
epidemiometria
sanometria
epidemiotechnika
Podział epidemiolgi - ze względu na działalność praktyczną, metody pracy
na podstawie danych epidemiologicznych, demograficznych i medycznych analizuje teoretyczne podstawy metod zapobiegania i zwalczania chorób
epidemiometria
sanometria
epidemiotechnika
wymień czynniki które zaliczamy do triady epidemiologicznej
ś.... g.... ch...
(a)
człowiek lub zwierzę do którego przenika i w którym rozmnaża się czynnik zakaźny to
gospodarz
środowisko
czynniki chorobotwórcze
suma zewnętrznych warunków oddziałujących na gospodarza. składa się z czynników biologicznych, fizykochemicznych i społeczno-ekonomicznych
gospodarz
środowisko
czynniki chorobotwórcze
występują w środowisku np. wirusy, bakterie, grzyby, pasożyty itp
gospodarz
środowisko
czynniki chorobotwórcze
Wejście drobnoustrojów do organizmu gospodarza wyższego rzędu i namnażanie się czynnika zakaźnego w gospodarzu (niekoniecznie prowadzi do ujawnienia choroby) to
zakażenie
infestacja
zaraźliwosć
okres utajony
okres inkubacji
kiedy organizm niższego rzędu żyje na zewnętrznej powierzchni innego organizmu np. wszy czy świerzb
zakażenie
infestacja
zaraźliwosć
okres utajony
okres inkubacji
zdolność mikroorganizmu do inwazji i namnażania się w gospodarzu
zakażenie
infestacja
zaraźliwosć
okres utajony
okres inkubacji
czas od dostania się cz. zakażonego do organizmu gospodarza do występienia zaraźliwości
zakażenie
infestacja
zaraźliwosć
okres utajony
okres inkubacji
czas między pierwszym zakażeniem a wystąpieniem objawów klinicznych choroby
zakażenie
infestacja
zaraźliwosć
okres utajony
okres inkubacji
triada - współdziałanie czynników:
sumowanie się efektów biologicznego działania czynników (częściej obserwuje się skutki mniejsze lub większe od prostego sumowania się efektów
działanie addytywne
działanie synergistyczne
działanie antagonistyczne
triada - współdziałanie czynników:
gdy skutek współdziałania czynników jest znacznie większy od prostego sumowania ich następstw
działanie addytywne
działanie synergistyczne
działanie antagonistyczne
triada - współdziałanie czynników:
gdy działanie jednego czynnika "chroni" przed szkodliwym działaniem innego lub ogranicza szkodliwe następstwa tego działania
działanie addytywne
działanie synergistyczne
działanie antagonistyczne
Prawa epidemiologiczne:
nasilenie działania czynnika szkodliwego na zdrowie populacji np. zakażenia wewnątrzszpitalne, COVID-19
prawo zagęszczeni populacji
prawo długości drogi
prawo styczności ewolucyjnej
prawo efektywności odpowiedzi immunologicznej organizmu na patogeny
prawo nasilenia odporności stadnej (populacyjnej)
Prawa epidemiologiczne:
nasilenie działania patogenu jest odwrotnie proporcjonalne do długości drogi między źródłem szkodliwego czynnika a organizmem np. oddalenie od źródła promieniowania zmniejsza jego negatywny wpływ
prawo zagęszczeni populacji
prawo długości drogi
prawo styczności ewolucyjnej
prawo efektywności odpowiedzi immunologicznej organizmu na patogeny
prawo nasilenia odporności stadnej (populacyjnej)
Prawa epidemiologiczne:
nasilenie działania patogenu na organizm jest odwrotnie proporcjonalne do czestotliwości sstyczności ewolucyjnej przodków istniejących obecnie populacji np. nowe patogeny = ostre choroby, stare patogeny = przebieg przewklekły
prawo zagęszczeni populacji
prawo długości drogi
prawo styczności ewolucyjnej
prawo efektywności odpowiedzi immunologicznej organizmu na patogeny
prawo nasilenia odporności stadnej (populacyjnej)
Prawa epidemiologiczne:
organizm reaguje w zależności od osobniczej odporności i od sytuacji zdrowotnej organizmu, ale także od siły i czasu działania czynnika. wyróżniamy reakcje natychmiastowe, przewlekłe i odległe
prawo zagęszczeni populacji
prawo długości drogi
prawo styczności ewolucyjnej
prawo efektywności odpowiedzi immunologicznej organizmu na patogeny
prawo nasilenia odporności stadnej (populacyjnej)
Prawa epidemiologiczne:
opisuje, jak poziom odporności w populacji wpływa na zdolność choroby do rozprzestrzeniania się - im większa część populacji jest odporna na daną chorobę tym trudniej tej chorobie się rozprzestrzenić
prawo zagęszczeni populacji
prawo długości drogi
prawo styczności ewolucyjnej
prawo efektywności odpowiedzi immunologicznej organizmu na patogeny
prawo nasilenia odporności stadnej (populacyjnej)
Naturalna historia choroby
etap, na którym nie ma jeszcze rozwoju choroby, ale istnieją czynniki ryzyka, któe zwiększaja prawdopodobieństwo jej wystąpienia. czynniki ryzyka mogą być: modyfikowalne (żywienie czy używki) i niemodyfikowalne (genetyka)
stadium podatności (wrażliwości)
stadium przykliniczne (przedobjawowe) choroby
stadium kliniczne (objawowe) choroby
Naturalna historia choroby
trwające od początku patologicznego procesu do pojawienia się pierwszych objawów podmiotowych lub przedmiotowych np zmiany miażdżycowe czy gromadzenie się tłusczu w wątrobie
stadium podatności (wrażliwości)
stadium przykliniczne (przedobjawowe) choroby
stadium kliniczne (objawowe) choroby
Naturalna historia choroby
etap, na którym zmiany patologiczne są na tyle zaawansowane, że pojawiają się wyraźne objawy choroby. w tym momencie choroba jest wykrywalna i można postawić diagnozę na podstawie symptomów klinicznych
stadium podatności (wrażliwości)
stadium przykliniczne (przedobjawowe) choroby
stadium kliniczne (objawowe) choroby
transformacja epidemiologiczna
nazywaa równiez przejściem epidemiologicznym
koncepcja opisująca zmiany we wzorcach zachorowalności i umieralności w długiej perspektywie czasu
odnosi się do przesunięć od chorób zakaźnych do chorób przewlekłych jako głównych przyczyn zahcorowań i zgonów
proces ten jest ściśle powiązany z rozwojem społeczeństw i zmianami demograficznymi
Abdel Omran (1971) autor koncepcji
W transformacji epidemiologicznej wyróżniamy 3 fazy:
1. era plag
2. era wygasających pandemii chorób zakaźnych i pasożytnicznych (wyróżniamy wczesny etap i późny etap)
3. era chorób zwyrodnieniowych i cywilizacyjnych
4. era opóźnionych chorób zwyrodnieniowych
5. era wyłaniających się chorób zakaźnych
Do każdej z nich wymień jej 3 czynniki.
do przyczyn przejścia epidemiologicznego zaliczamy
czynniki biologiczno-ekologiczne
czynniki społeczno-ekonomiczne
czynnniki kulturowe i polityczne
czynniki medyczny i sanitalne
Modele przejścia epidemiologicznego
charaktetystyczny dla krajów europy zachodniej, kanady i usa
czynniki ekonomiczne i społeczne jako głowny motor przejśćia
zminimalizowany efekt gwałtownego wzrostu liczby ludności
klasyczny
współczesny (opóźniony)
przyspieszony
Modele przejścia epidemiologicznego
char. dla japonii i krajów europy wchodniej
późniejszy początek ale szybkie przebieg: szybszy spadek umieralności, szybsze starzenie się społeczesńtwa, szybki rozwój chorób zwyrodnieniowych i cywilizacyjnych
przejście napędzane czynnikami społecznymi, a także zmianami w sferze warunków sanitarnych oraz osiągnięciami medycyny
klasyczny
współczesny (opóźniony)
przyspieszony
Modele przejścia epidemiologicznego
char. dla afryki ameryki południowej i azji
zmniejszona śmiertelność przy jednoczesnym słabszym spadku wskaźników urodzeń - prowadzi do wzrostu liczby ludności
znacząca rola insytucji medycznych, leczenia operacyjnego i farmakologicznego
klasyczny
współczesny (opóźniony)
przyspieszony
def: choroby ludzi, zwierząt i roślin wywoływane przez bakterie, wirusy czy grzyby
np: grypa, gruźlic, malaria, COVID-19
rozprzes: droga bezpośrednia, pośrednia i powietrzna
choroby zakaźne
choroby niezakaźne
chorobyzawodowe
choroby społeczne
choroby cywilizacyjne
def: choroby nie przenoszą się między ludźmi, są często wynikiem czyników genetycznych, stylu życia lub środowiska
np: choroby sercowo-naczyniowe, cukrzyca, nowotwory
przyczyny: niezdrowa dieta, brak akt. fiz., alkohol, stres, czynniki środowiskowe
choroby zakaźne
choroby niezakaźne
choroby zawodowe
choroby społeczne
choroby cywilizacyjne
def: choroby wynikające z narażenia na szkodliwe czynniki w miejscu pracy
np: pylica płuc, zespół cieśni nadgarstka, rak oskrzeli
przyczyny: długotrwała ekspozycja na czynniki chemiczne, fizyczne i biologiczne
choroby zakaźne
choroby niezakaźne
choroby zawodowe
choroby społeczne
choroby cywilizacyjne
def: choroby, które mają istotny wpływ na społeczeństwo i są związane z warunkami społecznymi, ekonomicznymi i kulturowymi (mogą być zakaźne jak i niezakaźne)
np: alkoholizm, narkomania, depresja
przyczyny: ubóstwo, wykluczenie społeczne, stres, bezrobocie
choroby zakaźne
choroby niezakaźne
choroby zawodowe
choroby społeczne
choroby cywilizacyjne
def: choroby, które wynikają z postępu technologicznego urbanizacji, zmian stylu życia i globalizacji
np: otyłość, nadciśnienie, miażdżyca, cykrzyca
przyczyny: siedzący tryb życia, przetworzona żywność, zanieczyszczenie powietrza
choroby zakaźne
choroby niezakaźne
choroby zawodowe
choroby społeczne
choroby cywilizacyjne
