Nhôm và hợp chất

Nhôm và hợp chất

By Trần Trang

I. Vị trí- Cấu tạo

Viết cấu hình?

Nêu vị trí?

Cho biết cấu tạo của nhôm

A. NHÔM

I. Vị trí và cấu tạo

1. Vị trí của nhôm trong bảng tuần hoàn:

- Ô 13, chu kì 3, nhóm IIIA

- Cấu hình e: 1s²2s²2p⁶3s²3p¹

2. Cấu tạo của nhôm:

- Là nguyên tố p, có 3 e hoá trị. Xu hướng nhường 3 e tạo ion Al³⁺

Al  →  Al³⁺   + 3e

- Trong hợp chất nhôm có số oxi hoá +3

vd: Al₂O₃, AlCl₃

Multiple Choice

Cấu hình electron lớp ngoài cùng của nguyên tử nguyên tố Al (Z= 13) là

• 3s²3p³

• 3s²3p²

• 3s²3p¹.

• 3s¹3p²

Multiple Choice

Trong các phản ứng hóa học, 1 nguyên tử Al nhường mấy e?

• 1

• 2

• 3

• 4

Multiple Choice

Số oxi hóa của nhôm trong hợp chất là

• +1

• +2

• +3

• +4

II. Tính chất vật lí-Ứng dụng

Multiple Choice

Người ta có thể dát mỏng được nhôm thành thìa, giấy gói bánh kẹo là do nhôm có

• tính dẻo.

• tính dẫn điện.

• tính dẫn nhiệt.

• tính ánh kim.

Multiple Choice

Người ta có thể thường dùng giấy bạc (giấy nhôm) để bọc thực phẩm khi chế biến. Làm như vậy để giữ hương vị và độ nóng của thức ăn. Điều đó là do nhôm có

• tính dẻo.

• tính dẫn điện.

• tính dẫn nhiệt.

• tính ánh kim.

Multiple Select

Rất nhiều đồ vật như nồi, chảo, lon nước có gas, ... được làm bằng nhôm do vẻ bề ngoài đẹp. Tính chất nào sau đây phù hợp để nhôm được sử dụng làm đồ gia dụng? (chọn 2 PHƯƠNG ÁN PHÙ HỢP)

• Trắng sáng.

• Tính dẫn điện.

• Tính dẫn nhiệt.

• Tính ánh kim.

• Bền.

Multiple Choice

Vào năm 1903, anh em nhà Wright đã sử dụng nhôm để chế tạo cacte động cơ (hộp trục khuỷu) cho chiếc máy bay 2 cánh bằng khung gỗ đầu tiên trên thế giới.

Nhôm cũng được sử dụng rất nhiều trong công nghiệp hàng không, vũ trụ, là do nhôm có đặc điểm nào sau đây?

• Nhẹ.

• Tính dẫn điện.

• Tính dẫn nhiệt.

• Tính ánh kim.

Multiple Choice

Chúng ta có thể dùng tay bóp lon nước có gas (làm bằng nhôm) bị méo đi rất dễ dàng là do nhôm

• nhẹ.

• có tính dẫn điện.

• mềm.

• bền.

Multiple Choice

 

X là một kim loại nhẹ, màu trắng bạc, được ứng dụng rộng rãi trong đời sống. X là

• Al

• Na

• Fe

• Au

Multiple Select

Phát biểu nào sau đây đúng về nhôm?

• Màu trắng bạc

• Nhẹ, mềm, dễ dát mỏng

• Dẫn điện tốt gấp 3 lần đồng

• Ở đk thường, bền trong không khí và nước

Multiple Choice

Ứng dụng nào sau đây không phải của Al?

• Dùng làm vật liệu chế tạo máy bay, oto, tên lửa, tàu vũ trụ.

• Dùng trong xây dựng nhà cửa, trang trí nội thất.

• Làm tế bào quang điện

• Làm dây điện, dụng cụ nhà bếp; hàn đường ray

Multiple Choice

HỢP KIM SIÊU NHẸ DÙNG TRONG KĨ THUẬT HÀNG KHÔNG LÀ

• Nhôm-Xesi

• Natri - Kali

• Nhôm - Liti

• Liti - Sắt

Match

Tính chất vật lí và ứng dụng phù hợp

• màu trắng

• nhẹ

• dẻo

• dẫn điện

• Dẫn nhiệt

trang thí nội thất

kĩ thuật hàng không

giấy gói kẹo

dây dẫn điện

nồi chảo

• trang thí nội thất

• kĩ thuật hàng không

• giấy gói kẹo

• dây dẫn điện

• nồi chảo

​4.Tác dụng với dung dịch kiềm

5.Tác dụng với oxit kim loại (phản ứng nhiệt nhôm

1.Tác dụng với phi kim

2.Tác dụng với axit

3.Tác dụng với H₂O

III. Tính chất hóa học: Tính khử

Multiple Choice

Tính chất hóa học đặc trưng của nhôm là:

• Tính khử

• Tính oxi hóa

• Vừa có khả năng oxi hóa, vừa có khả năng khử

• Khá trơ về hóa học

III. Tính chất hóa học

Dropdown

Al + Cl₂--> ​

Select answer

Al + O₂ $$\rightarrow$$ ​

Select answer

Drag and Drop

Al + ​

Placeholder

$$\rightarrow$$ ​

Placeholder

+​

Placeholder

2Al + ​

Placeholder

$$\rightarrow$$ Al₂(SO₄)₃ + $$3H_2$$

Drag these tiles and drop them in the correct blank above

3HCl

Multiple Select

Al + axit X-->H₂ $$\uparrow$$  . X là

• HCl

• H₂SO_{4 loãng}

• H₂SO_{4 đặc nóng}

• HNO₃

Drag and Drop

Al + ​

Placeholder

HNO_3(l) $$\rightarrow$$ ​ Al(NO₃)₃ + ​​

Placeholder

Placeholder

+ NO

Drag these tiles and drop them in the correct blank above

4

2

3

8

Multiple Select

Kim loại Al không phản ứng với dung dịch

• NaOH loãng.

• H₂SO₄ đặc, nguội.

• H₂SO₄ đặc nóng.

• H₂SO₄ loãng.

• HNO₃ đặc nguội

Multiple Choice

Có thể dùng bình bằng nhôm để đựng:

• Dung dịch NaOH

• Dung dịch giấm ăn.

• Dung dịch nước vôi.

• Dung dịch HNO₃ đặc (đã làm lạnh)

III. Tính chất hóa học

3. Tác dụng với H₂O:

Al hoặc hỗn hống Al-Hg khử được nước ở nhiệt độ thường.

2Al  +  6H₂O  → 2 Al(OH)₃ + 3 H₂

Phản ứng dừng lại nhanh do có lớp Al(OH)₃ không tan trong H₂O bảo vệ lớp nhôm bên trong.

* Do đó Al không phản ứng với H₂O dù ở nhiệt độ cao là do có lớp Al₂O₃ rất mỏng, bền, mịn phủ kín bề mặt không cho nước và không khí thấm qua.

Multiple Choice

Nhôm bền với môi trường không khí, hơi nước là do

• có màng oxit bền vững bảo vệ

• nhôm rất cứng

• nhôm có tính khử mạnh

• nhôm có nhiệt độ nóng chảy cao

III. Tính chất hóa học

5. Tác dụng với dung dịch kiềm:

- Nhôm tác dụng với dung dịch bazơ mạnh: NaOH, KOH, Ca(OH)₂....

vd: Al + NaOH + H₂O → NaAlO₂ + 3/2H₂

                                       natri aluminat

* Chú ý: mặc dù Al tác dụng được với cả HCl và NaOH nhưng không nói Al là kim loại lưỡng tính hay có tính lưỡng tính

Drag and Drop

Al+ NaOH+ H₂O $$\rightarrow$$ ​

Placeholder

+​

Placeholder

Drag these tiles and drop them in the correct blank above

NaCl

Multiple Choice

Hiện tượng quan sát được khi cho nhôm vào dung dịch NaOH là:

• Xuất hiện kết tủa keo trắng, sau tan dần tạo dung dịch trong suốt

• Xuất hiện kết tủa đồng thời có khí bay ra

• Xuất hiện khí, kim loại tan tạo dung dịch trong suốt

• Không có hiện tượng

Multiple Select

Nhôm có thể tác dụng với chất nào dưới đây?

• Cl₂, O₂.

• dung dịch CuSO₄

• Dung dịch HCl, H₂SO_{4 loãng}

• Dung dịch H₂SO₄ đặc, nguội.

• Dung dịch NaOH.

III. Tính chất hóa học

4.Tác dụng với oxit kim loại:

- Ở nhiệt độ cao, Al khử được nhiều ion kim loại kém hoạt dộng hơn trong oxit ( FeO, CuO,...) thành kim loại tự do.

Vd: Fe₂O₃ + 2 Al  →  Al₂O₃  + 2 Fe

Cr₂O₃ + 2 Al  →  Al₂O₃  + 2 Cr

3CuO + 2 Al  →  Al₂O₃  + 3 Cu

==> phản ứng nhiệt nhôm.

Multiple Choice

Phản ứng nào sao đây là phản ứng nhiệt nhôm ?

• 4Al + Fe₂O₃ $$\rightarrow$$  2Al₂O₃ + 2Fe

• 3H₂ + Fe₂O₃ $$\rightarrow$$  2Fe + 3H₂O

• 3CO + Fe₂O₃ $$\rightarrow$$  2Fe + 3CO₂

• H₂ + FeO $$\rightarrow$$  Fe + H₂O

Multiple Choice

Kim loại nào sau đây có thể điều chế được bằng phản ứng nhiệt nhôm?

• Na.

• Al.

• Ca.

• Fe.

Multiple Choice

Hỗn hợp dùng hàn đường ray (TECMIC) có công thức là

• Al và Fe₂O₃

• Al và Fe₃O₄

• Fe và Al₂O₃

• Al và FeO

IV. Trạng thái tự nhiên

Multiple Choice

Nhôm không có trong thành phần chính của quặng (chất) nào dưới đây?

• Bô xít

• Đất sét

• Criolit

• Đá vôi

V. Sản xuất

IV. Sản xuất:

* Sản xuất:

- Nguyên liệu: quặng boxit, thành phần chính: Al₂O₃.2H₂O.

- Phương pháp: Đpnc Al₂O₃ có mặt criolit ( 3NaF.AlF₃ hay Na₃AlF₆).

- Vai trò của criolit: hạ nhiệt độ nóng chảy, tăng độ dẫn điện của hỗn hợp, tạo lớp phủ bên trên ngăn cho Al nóng chảy không bị oxi hóa bởi oxi trong không khí.

Multiple Choice

Nguyên liệu chính để sản xuất nhôm là:

• quặng boxit.

• quặng pirit.

• quặng dolomit.

• quặng mica.

Multiple Choice

Thành phần chính của quặng boxit là

• FeCO₃.

• Al₂O₃.2H₂O.

• FeS₂.

• Fe₃O₄.

Multiple Choice

Trong công nghiệp, người ta điều chế Al bằng cách nào dưới đây?

• Điện phân nóng chảy AlCl_3.

• Điện phân hỗn hợp nóng chảy của Al₂O₃ và criolit

• Dùng chất khử CO, H₂ để khử Al₂O₃.

• Dùng kim loại mạnh khử Al ra khỏi muối.

Multiple Select

Vai trò của criolit (Na₃AlF₆) trong sản xuất nhôm bằng phương pháp điện phân nóng chảy Al₂O₃ là:

• Tạo hỗn hợp có nhiệt độ nóng chảy thấp

• Làm tăng độ dẫn điện

• Làm cho Al₂O₃ điện li tốt hơn

• Tạo xỉ, ngăn nhôm nóng chảy bị oxi hóa trong không khí

VI. Nhôm oxit- Al₂O₃

V. Nhôm oxit: Al₂O₃

1. Tính chất vật lí và trạng thái tự nhiên:

-  Là chất rắn màu trắng, không tan và không tác dụng với nước. t^on/c > 2000^oC

-  Trong vỏ quả đất, Al₂O₃ tồn tại ở các dạng sau:

       + Tinh thể Al₂O₃ khan là đá quý rất cứng: corindon trong suốt, không màu.

       + Đá rubi(hồng ngọc): màu đỏ

       + Đá saphia: màu xanh.(Có lẫn TiO₂ và Fe₃O₄)

       + Emeri ( dạng khan) độ cứng cao làm đá mài

VI. Nhôm oxit: Al₂O₃

2. Tính chất hoá học:

a)  Al₂O₃ là hợp chất rất bền:

-   Al₂O₃ là hợp chất ion, ở dạng tinh thể nó rất bền về mặt hoá học, t^on/c = 2050^oC.

-   Các chất: H₂, C, CO, không khử được Al₂O₃.

b)  Al₂O₃ là chất lưỡng tính:

-   Tác dụng với axit mạnh:

    Al₂O₃ + 6HCl  → 2AlCl₃ + 3 H₂O

    Al₂O₃ + 6H⁺  → 2Al³⁺ + 3 H₂O

==> Có tính chất của oxit bazơ.

-   Tác dụng với các dung dịch bazơ mạnh:

Al₂O₃ +2NaOH + → 2NaAlO₂ + H₂O

Al₂O₃ +2OH^- + → 2AlO₂^- + H₂O

==> Có tính chất của oxit axit .

Multiple Choice

Nhôm oxit có công thức phân tử là

• Al₂O₃.

• AlO.

• Al₂O.

• AlO₂.

Multiple Choice

Al₂O₃ + HCl thu được sản phẩm là

• AlCl₃

• AlCl₃ + H₂O

• AlCl₃ + H₂

Multiple Choice

Al₂O₃ phản ứng được với cả hai dung dịch:

• Na2SO4, KOH

• KCl, NaNO3

• NaOH, HCl.   

• NaCl, H2SO4.

Multiple Choice

Al₂O₃ không tan trong dung dịch nào dưới đây?

• Dung dịch CuSO₄

• Dung dịch HCl

• Dung dịch H₂SO₄ đặc nguội

• Dung dịch NaOH

Multiple Choice

Nhiệt độ nóng chảy của Al₂O₃ là

• 660⁰C

• 1050⁰C

• 6600⁰C

• 2050⁰C

Multiple Choice

Al₂O₃ + NaOH thu được sản phẩm là

• AlCl₃

• AlCl₃ + H₂O

• AlCl₃ + H₂

• NaAlO₂ + H₂O

Multiple Select

Nhôm oxit có tính chất hoặc ứng dụng nào sau đây?

• Dễ tan trong nước

• Có nhiệt độ nóng chảy cao

• Dùng để điều chế nhôm

• Là oxit lưỡng tính

VII. Nhôm hidroxit- Al(OH)₃

VI. Nhôm hidroxit: Al(OH)₃.

1. Tính chất hoá học:

a) Kém bền với nhiệt:

2 Al(OH)₃ → Al₂O₃ + 3 H₂O

b) Là hợp chất lưỡng tính:

- Tác dụng với các dung dịch axit mạnh:

   3 HCl + Al(OH)₃ → AlCl₃ + 3 H₂O

  3 H⁺ + Al(OH)₃ → Al³⁺ + 3 H₂O

- Tác dụng với các dung dịch kiềm

Al(OH)₃ + NaOH →  NaAlO₂ + 2H₂O

Al(OH)₃ + OH^- →  AlO₂^- + 2H₂O

Multiple Select

phát biểu nào sau đây đúng về nhôm hidroxit

• kết tủa dạng keo trắng

• tan trong dung dịch NaOH

• tan trong dung dịch HCl

• tan trong dung dịch NH₃

Multiple Choice

Al(OH)₃ + HCl thu được sản phẩm là

• AlCl₃

• AlCl₃ + H₂O

• AlCl₃ + H₂

Multiple Choice

Hợp chất nào sau đây của nhôm bị nhiệt phân

• Al₂O₃

• Al(OH)₃

• Al₂(SO₄)₃

• AlCl₃

Multiple Choice

Sục từ từ đến dư CO₂ vào dung dịch NaAlO₂. Hiện tượng xảy ra là

• Khí CO₂ không bị hấp thụ, thoát ra.

• Xuất hiện kết tủa keo trắng sau đó kết tủa tan dần

• Xuất hiện kết tủa keo trắng

• Xuất hiện kết tủa keo trắng và có khí H₂ thoát ra

VIII. Nhôm sunfat

VIII. Nhôm sunfat: Al₂(SO₄)₃.

- Quan trọng là phèn chua:

Công thức hoá học: K₂SO₄.Al₂(SO₄)₃.24H₂O

Hay KAl(SO₄)₂.12H₂O. Trong công thức trên, nếu thay K⁺ bằng Na⁺, Li⁺, NH₄⁺ thì gọi là phèn nhôm chứ không gọi là phèn chua.

* Ứng dụng: Phèn chua được dùng trong công nghiệp thuộc da, CN giấy., chất cầm màu, làm trong nước .....

Multiple Choice

Công thức của phèn chua là

• KAlSO₄.24H₂O

• K₂SO₄.Al₂(SO4)₃.12H₂O

• Na₂SO₄.Al₂(SO₄)₃.24H₂O

• K₂SO₄.Al₂(SO₄)₃.24H₂O

Multiple Choice

Ứng dụng nào của phèn chua không đúng

• Làm chất cầm màu trong công nghiệp

• Làm trong nước đục

• Làm mềm nước cứng

• Dùng trong công nghiệp giấy

Multiple Choice

Hiện tượng xảy ra khi cho từ từ đến dư dung dịch NaOH vào dung dịch AlCl₃ là

• Xuất hiện kết tủa xanh

• Xuất hiện kết tủa keo trắng sau đó kết tủa tan dần

• Xuất hiện kết tủa keo trắng

• Xuất hiện kết tủa xanh sau đó kết tủa tan dần

Multiple Choice

Cho dãy các chất : Al, Al₂O₃, AlCl₃, Al(OH)₃. Số chất trong dãy vừa phản ứng được với dung dịch NaOH, vừa phản ứng được với dung dịch HCl là:

• 4

• 3

• 2

• 1

Multiple Choice

Nhôm không tác dụng với chất nào sau đây?

• Cl₂

• NaOH

• MgCl₂

• Fe₂O₃

Multiple Choice

Chất nào dưới đây tác dụng được với dung dịch axit và dung dịch bazơ?

• AlCl₃ và Al₂O₃

• Al₂O₃, Al(OH)₃, Al.

• Al, NaAlO₂.

• Al₂O₃, NaAlO₂, AlCl₃.

Multiple Choice

Al(OH)₃ + NaOH thu được sản phẩm là

• NaAlO₂ + H₂O

• AlCl₃ + H₂O

• AlCl₃ + H₂

• NaAlO₂ + H₂

Multiple Choice

Tính chất hóa học của Al₂O₃ và Al(OH)₃ là gì ?

• lưỡng tính

• axit

• bazo

• dễ bị nhiệt phân

Multiple Choice

Chất nào sau đây không có tính lưỡng tính

• Al

• Al₂O₃

• Al(OH)₃

• NaHCO₃

Multiple Choice

Ứng dụng nào của phèn chua không đúng

• Làm chất cầm màu trong công nghiệp

• Làm trong nước đục

• Làm mềm nước cứng

• Dùng trong công nghiệp giấy

Multiple Choice

Phát biểu nào sau đây không đúng khi nói về nhôm oxit

• Bền, nhiệt độ nóng chảy cao

• là oxit lưỡng tính

• Bị khử bởi H₂ hoặc CO

• Tan được trong dung dịch H₂SO₄ đặc, nguội

Multiple Choice

Quặng boxit được dùng để sản xuất kim loại nào sau đây?

• Al

• Na

• Fe

• Ag

Multiple Choice

Tính chất vật lí nào của nhôm không đúng

• màu trắng bạc

• là kim loại nhẹ

• dễ dát mỏng

• dẫn điện tốt hơn kim loại đồng

Multiple Choice

Al không tác dụng với chất nào dưới đây?

• Dung dịch HCl

• Dung dịch H₂SO₄ loãng nguội

• Dung dịch H₂SO₄ đặc nguội

• Fe₂O₃, t^o

Multiple Choice

Chỉ dùng một thuốc thử nào dưới đây có thể phân biệt được ba chất rắn Mg, Al₂O₃ và Al?

• H₂O.

• Dung dịch HNO₃.

• Dung dịch HCl.

• Dung dịch NaOH.