Font size
WorksheetsTEST 1 - 4
Total questions: 80
Worksheet time: 42mins
Patronimia to:
a) zwyczajowe zwierzchnictwo najstarszego członka społeczności lokalnej w średniowieczu
b) rodzaj daniny składanej władcy przez ludność poddaną
c) ród grupujący spokrewnione ze sobą, zamieszkujące wspólne terytorium małe rodziny
d) sądy odbywające się na wiecach wolnych mieszkańców.
Opole we wczesnym polskim średniowieczu to:
a) rodzaj sposobu uprawy ziemi
b) wspólnota terytorialna oparta na więzi sąsiedzkiej
c) system komunikacji między poszczególnymi plemionami
d) siedziba drużyny wojskowej
Istotę monarchii patrymonialnej stanowiło to, że:
a) na jej czele stał władca absolutny
b) funkcjonowała ona w oparciu o pracę ludności niewolnej
c) władca podejmował decyzje w uzgodnieniu z grupą możnych urzędników
d) panujący władca traktował ją jak swoją dziedziczną własność.
Grupy współdziałania władcy w monarchii patrymonialnej to:
a) dowódcy wojskowi i poborcy danin
b) członkowie rodziny książęcej i urzędnicy dworscy
c) urzędnicy, drużyna monarsza i duchowieństwo
d) członkowie rady monarszej i biskupi
System skarbowości w monarchii patrymonialnej miał charakter:
a) systemu dobrowolnych danin na rzecz księcia i jego dworu
b) systemu eksploatacji scentralizowanej
c) systemu uchwalania zakresu obciążeń publicznych na wiecu wolnej ludności
d) systemu opartego głównie na czerpaniu korzyści z łupów wojennych
Własność alodialna w Polsce średniowiecznej, to własność:
a) wolnych chłopów
b) dóbr należących do Kościoła
c) ograniczona w czasie
d) dziedziczna
Rodzaje renty gruntowej chłopów w Polsce średniowiecznej to:
a) odrobkowa
b) naturalna
c) rolna
d) pieniężna
Immunitet ekonomiczny (skarbowy) polegał na:
a) przyznaniu udziału poddanemu w dochodach władcy
b) zwolnieniu poddanej ludności z dóbr prywatnych z określonych ciężarów na rzecz księcia
c) nadaniu przez księcia na własność określonych dóbr
d) zwolnieniu z konieczności zapłaty pieniężnych kar sądowych
Po nadaniu immunitetu sądowego ludność poddana, zamieszkująca dobra, których dotyczył ten immunitet, podlegała:
a) sądowi wiecowemu
b) sądowi wybieranemu przez mieszkańców dóbr, objętych immunitetem
c) sądowi właściciela dóbr lub wyznaczonego przez niego sędziego
d) w ogóle nie podlegała żadnemu sądowi
Przynależność do stanu była zasadniczo wynikiem:
a) zasług dla władcy
b) dziedziczenia pozycji społecznej w rodzinie
c) wielkości posiadanego majątku
d) posiadanego wykształcenia
Najwcześniej w średniowiecznej Polsce wyodrębnił się stan:
a) chłopski
b) rycerski (szlachecki)
c) duchowny
d) mieszczański
Prawo nieodpowiednie polegało na:
a) możliwości żądania przez rycerza wykupu z niewoli przez władcę
b) zwolnieniu posiadłości rycerza z obciążeń na rzecz władcy
c) monopolu rycerzy na służbę wojskową
d) wyłączeniu możnowładztwa spod sądownictwa kasztelanów i poddaniu jego przedstawicieli sądownictwu władcy
Komendacja polegała na:
a) nadaniu przez księcia własności ziemskiej zasłużonym poddanym
b) przystąpieniu przez rycerza do służby na dworze władcy
c) darowiźnie posiadłości ziemskiej przez władcę na rzecz Kościoła
d) poddaniu się pod opiekę feudalną pana przez wolnych chłopów
Podstawą relacji między panem feudalnym a ludnością, osiadającą w jego włościach na zasadzie wolnych gości, było:
a) prawo zwyczajowe ukształtowane na danym terenie
b) warunki określone jednostronnie przez pana feudalnego
c) umowa czynszowa
d) wyrok sądu książęcego
Na czele wsi lokowanej na prawie niemieckim stał:
a) pan feudalny
b) sołtys
c) wójt
d) urzędnik mianowany przez księcia
Wolnizna to:
a) zwolnienie ludności poddanej z obowiązku płacenia kar sądowych
b) tereny nieobjęte niczyją własnością
c) okresowe zwolnienie nowych osadników z obowiązku płacenia czynszu
d) możliwość wolnego przemieszczania się ludności poddanej
Podstawowe warstwy społeczne w miastach średniowiecznych to:
a) patrycjat
b) pospólstwo
c) obywatele miejscy
d) plebs
e) urzędnicy
Na czele rady miejskiej stał:
a) wójt
b) burmistrz
c) sędzia grodowy
d) pan feudalny lub przedstawiciel księcia
Cechy były organizacjami skupiającymi:
a) właścicieli nieruchomości w mieście
b) kupców osiadłych w mieście
c) rzemieślników
d) osoby tej samej narodowości w danym mieście
Prawo składu polegało na:
a) przywileju pobierania od każdego kupca, przejeżdżającego przez miasto, określonej opłaty
b) żądaniu wystawienia przez kupców, przejeżdżających przez miasto, towarów na sprzedaż w tym mieście
c) żądaniu dojazdu przez kupców do miasta określonymi drogami
d) konieczności sprzedaży przez rzemieślników swoich wyrobów tylko w swoim macierzystym mieście
W skład kapituł w Kościele średniowiecznym wchodzili:
a) wszyscy duchowni z danej diecezji
b) przedstawiciele poszczególnych klasztorów z obszaru diecezji
c) kanonicy
d) biskup i prałaci
Przełomowe znaczenie dla wzrostu znaczenia Kościoła wobec księcia miał(-o):
a) zjazd w Łęczycy w 1180 r.
b) wydanie bulli gnieźnieńskiej w 1136 r.
c) pojawienie się zakonu cystersów na ziemiach polskich
d) rozciągnięcie organizacji kościelnej na Pomorze w I połowie XII w
Prawo prezenty było to prawo do:
a) wyboru parafii, której płacona była dziesięcina
b) uzyskania przez biskupa gościny u wiernych diecezji w trakcie podróży
c) wyboru rodzaju uiszczanej darowizny
d) wskazywania kandydata na stanowisko kościelne przez fundatora świątyni
Zasada senioratu polegała na tym, że:
a) władza zwierzchnia w kraju przysługiwała pierworodnemu synowi władcy
b) władza zwierzchnia w kraju przysługiwała najstarszemu księciu w rodzie
c) władza zwierzchnia w kraju sprawowana była rotacyjnie przez potomków księcia
d) władza zwierzchnia w kraju przysługiwała księciu wybranemu przez wiec
W okresie rozbicia dzielnicowego podstawowy okręg administracji to:
a) województwa
b) starostwa
c) kasztelanie
d) powiaty
Wyróżnikiem ziemi jako jednostki terytorialnej było:
a) posiadanie odrębnej organizacji urzędniczej
b) posiadanie odrębnej władzy książęcej
c) występowanie siedziby biskupstwa
d) występowanie odpowiedniej liczby ufortyfikowanych miejscowości
W początkowym okresie funkcjonowania starosta występował jako:
a) poborca należności dla władcy
b) wykonawca wyroków książęcych
c) namiestnik zastępujący władcę na danym terytorium
d) urzędnik zarządzający dworem władcy
Obowiązek służby wojskowej rycerzy w Polsce średniowiecznej wiązał się:
a) z dobrowolnym zgłoszeniem się do płatnej służby
b) z piastowaniem określonych urzędów
c) z urodzenia jako syn rycerza
d) z posiadania ziemi na prawie rycerskim
W Polsce wczesnośredniowiecznej głównymi świadczeniami dla księcia były:
a) podatki
b) służebności
c) daniny
d) łupy wojenne
e) podarunki
Istotą regaliów było:
a) posiadanie przez władcę prawa do ustalania wysokości świadczeń
b) posiadanie przez władcę wyłączności na korzyści z pewnych sfer działalności
c) prawo władcy do odbierania nieposłusznym poddanym własności ziemi
d) prawo władcy do określania zakresu obciążeń ludności na rzecz Kościoła
1. Istotą privilegium fori było:
a) sądzenie możnych bezpośrednio przez księcia
b) sądzenie przez możnych własnych poddanych
c) sądzenie spraw przeciw duchownym przez sądy kościelne
d) możliwość sądzenia każdej sprawy przez księcia
Sądy leńskie były sądami dla:
a) rycerstwa
b) wójtów
mieszczan
poddanych w dobrach prywatanych
sołtysów
Annaty były to:
a) coroczne opłaty na rzecz papiestwa z opróżnionych beneficjów kościelnych
b) coroczne opłaty na rzecz władcy płacone przez biskupów
c) opłaty płacone władcy przy obejmowaniu stanowisk kościelnych
d) coroczne raty świętopietrza płaconego papiestwu
Jako początkową datę rozbicia dzielnicowego Polski uznaje się:
a) rok 1135
b) rok 1138
c) rok 1146
d) rok 1157
Pierwszym koronowanym królem Polski po rozbiciu dzielnicowym był:
a) Henryk Brodaty
b) Przemysł II
c) Wacław II Czeski
d) Władysław Łokietek
Istotą monarchii stanowej było:
a) uznanie monarchy za odrębny stan
b) podział społeczeństwa na prawnie wyodrębnione stany
c) podejmowanie ważnych decyzji przez władcę i przedstawicieli wszystkich stanów
d) zatwierdzanie monarchy przez przedstawicieli każdego ze stanów
Korona Królestwa Polskiego to:
a) zespół uprawnień przysługujących władcy w monarchii stanowej
b) ogół ziem stanowiących własność panującego i jego rodziny
c) system urzędów w monarchii stanowej
d) państwo wyodrębnione prawnie od osoby władcy
Koncyliaryzm był to:
a) filozoficzny kierunek religijny w średniowiecznej Europie
b) zespół doradców władcy polskiego
c) stanowisko opowiadające się za wyższością soboru nad papieżem
d) stanowisko opowiadające się za wyższością cesarza nad papieżem
Mianem desuetudo określa się:
a) uzupełnianie prawa stanowionego prawem zwyczajowym
b) prymat prawa zwyczajowego nad prawem stanowionym
c) brak stosowania zasad prawnych, prowadzący do ich uchylenia
d) wzorowanie się w praktyce prawnej na wcześniejszych rozstrzygnięciach
Statuty małopolski i wielkopolski zostały opracowane za panowania:
a) Władysława Łokietka
b) Kazimierza Wielkiego
c) Ludwika Węgierskiego
d) Władysława Jagiełły
Przywileje ustanowione w Budzie i w Koszycach w XIV w. miały charakter:
a) przywilejów ziemskich
b) przywilejów indywidualnych
c) przywilejów miejskich
d) przywilejów generalnych
Edykty były wydawane przez króla w sprawach:
a) handlowych
d) karnych
c) wojskowych
d)rzemieślniczych
e) wyznaniowych
Lauda ustanawiane były przez:
a) sejmiki
b) króla
c) sejmy
d) radę królewską
Wilkierze były to:
a) przywileje nadawane miastom przez króla
b) statuty uchwalane przez rady miejskie
c) wyroki w sprawach między szlachcicem a mieszczaninem
d) przepisy określające zasady działania cechów rzemieślniczych
Włodycy jako rycerze służebni występowali w XIV w. na terenie:
a) Wielkopolski
b) Mazowsza
c) Małopolski
d) Pomorza
Nobilitacja polegała na:
a) mianowaniu na funkcję urzędniczą
b) przyjęciu do stanu szlacheckiego osoby niemającej szlacheckiego rodowodu
c) przyjęciu szlachcica do rodu możnowładczego
d) zrównaniu szlachcica zagranicznego w prawach ze szlachtą polską
Obniżenie podatków szlachty do 2 gr z łana kmiecego rocznie przewidywał:
a) przywilej wydany w Budzie w 1355 r.
b) przywilej wydany w Koszycach w 1374 r.
c) przywilej czerwiński z 1422 r.
d) przywileje nieszawskie z 1454 r.
Podstawowym postanowieniem statutu czerwińskiego z 1422 r. była:
a) nietykalność osobista szlachty
b) zgoda sejmików na zwoływanie pospolitego ruszenia szlachty
c) sądowa ochrona majątków szlachty
d) zasada wykupu przez władcę szlachcica z obcej niewoli
Wyróżnikiem szlachty zagrodowej było:
a) ograniczenie praw politycznych
b) podleganie innym sądom niż bardziej zamożna szlachta
c) zakaz udziału w wolnej elekcji
d) brak posiadania poddanych i osobista uprawa własnej ziemi
Przełomowe znaczenie dla rozwoju demokracji szlacheckiej miały przywileje:
a) jedlneńsko-krakowskie
b) czerwiński
c) nieszawskie
d) koszycki
O korzystaniu z prawa miejskiego decydowało:
a) zamieszkiwanie na terenie danego miasta
b) posiadanie na terenie miasta nieruchomości
c) wykonywanie zawodu kupca lub rzemieślnika
d) posiadanie obywatelstwa miejskiego
. Ława jako organ kolegialny pełniła w miastach funkcje:
a) administracyjne
b) uchwałodawcze
c) sądowe
d) reprezentacyjne
Na czele rady miejskiej stał:
a) starosta
b) burmistrz
c) burgrabia
d) wójt
Kontrola nad działalnością cechów sprawowana była przez:
a) starostę
b) ławę
c) radę miejską
d) starszych cechowych
Gildia stanowiła zrzeszenie:
a) plebsu
b) kupców
c) karczmarzy
d) rzemieślników działających poza cechem
Osłabienie pozycji sołtysów na rzecz szlachty przewidywał:
a) przywilej czerwiński z 1422 r.
b) statut warcki z 1423 r.
c) przywilej brzeski z 1425 r.
d) przywileje nieszawskie z 1454 r.
Godność prymasa dla arcybiskupa gnieźnieńskiego datuje się od roku:
a) 1417
b) 1423
c) 1434
d) 1458
Senat jako wyższa izba sejmu walnego wykształcił się z:
a) najwyższych dostojników państwowych
b) zjazdów prowincjonalnych
c) sejmików ziemskich
d) rady królewskiej
Sejmik ziemski stanowił reprezentację:
a) ogółu szlachty danej ziemi lub województwa
b) szlachty piastującej urzędy na terenie ziemi (województwa)
c) ludności zobowiązanej do służby wojskowej
d) ludności zobowiązanej do płacenia podatków
Konfederacje były związkami:
a) wszystkich przedstawicieli danego stanu
b) osób, które przystępowały do konfederacji (zawiązywały ją)
c) osób wypowiadających posłuszeństwo władcy
d) zawierających porozumienie sejmików ziemskich
Po zjednoczeniu państwa polskiego utrwalił się jego podział na: .
a) ziemie
b) województwa
c) gminy
d) dzielnice
e) powiaty
Cenniki na wyroby rzemieślnicze w miastach ustalał:
a) starosta
b) kasztelan
c) podkomorzy
d) wojewoda
Urzędami dygnitarskimi były urzędy:
a) wojewody
b) podkomorzego
c) starosty
d) kasztelana
e) sędziego ziemskiego
Urzędnicy ziemscy byli mianowani :
a) na czas określony przez starostów
b) dożywotnio przez króla
c) dożywotnio przez wojewodów
d) na czas określony przez króla
Pod względem urzędu starostów największą specyfikę wykazywała:
a) Małopolska
b) Wielkopolska
c) Mazowsze
d) Kujawy
Zarządem dworu królewskiego zajmował się:
a) podkanclerzy
b) podskarbi
c) marszałek
d) kanclerz
Pojęcie incompatibilitas oznaczało:
a) zasadę dożywotniego mianowania urzędników ziemskich
b) zakaz łączenia urzędów
c) zakaz mianowana na urzędy cudzoziemców
d) zasadę powoływania na urzędników ziemskich mieszkańców danej ziemi
Uchylenie się przez szlachcica od służby wojskowej było karane:
) karą więzienia
b) banicją (wygnaniem z kraju)
c) konfiskatą dóbr
d) zakazem pełnienia urzędów
Królewszczyzny były to:
a) podatki idące na utrzymanie króla i jego dworu
b) przywileje króla do czerpania dochodów z eksploatacji kopalin
c) przywileje króla w zakresie bicia monety
d) dobra ziemskie należące do króla
Szos był to:
a) rodzaj opłaty nakładanej na rzemieślników
b) podatek majątkowy płacony przez miasta
c) rodzaj kary za nadużycia finansowe urzędników
d) żołd wypłacany wojskom zaciężnym
W początkowym okresie Uniwersytet Jagielloński skupiał się na nauczaniu:
a) prawa
b) teologii
c) medycyny
d) filozofii
Głównym sądem stanowym dla szlachty był sąd:
a) podkomorski
b) wiecowy
c) ziemski
d) grodzki
Do kompetencji sądów podkomorskich należały sprawy:
a) o zabójstwo szlachcica
b) spadkowe
c) spory między szlachcicem a mieszczaninem
d) o rozgraniczenie nieruchomości
Sądy grodzkie zajmowały się sądzeniem spraw:
tylko szlachty osiadłej
tylko szlachty nieosiadłej
c) przede wszystkim szlachty nieosiadłej
d) przede wszystkim szlachty osiadłej
Od wyroku sądu ziemskiego:
a) można było odwołać się do sądu sejmikowego
b) nie można się było w ogóle odwołać
c) można się było odwołać do sądu grodzkiego
d) można się było odwołać do króla
Za panowania Kazimierza Wielkiego sądownictwo miejskie było:
a) jednoinstancyjne
b) dwuinstancyjne
c) trójinstancyjne
d) czteroinstancyjne
Sądy gajone były to sądy funkcjonujące:
a) w miastach lokowanych według prawa magdeburskiego
b) w miastach lokowanych według prawa lubeckiego
c) we wsiach na prawie niemieckim
d) we wsiach na prawie polskim
18. Wprowadzenie na Litwie urzędu wojewody przewidziała:
a) unia w Krewie w 1385 r.
b) unia wileńsko-radomska z 1401 r.
c) unia w Horodle z 1413 r.
d) unia lubelska z 1569 r.
Za panowania Kazimierza Jagiellończyka związek Polski i Litwy był:
a) unią personalną
b) unią realną
c) jednorodnym państwem
d) związek taki w ogóle nie istniał
Księstwa śląskie popadły zasadniczo w zależność od:
a) monarchii węgierskiej
b) monarchii czeskiej
c) Brandenburgii
d) Zakonu Krzyżackiego
