Năm 1466, vua Lê Thánh Tông tiến hành cải tổ hệ thống quân đội.

Quân đội được chia làm hai loại. quân thường trực và quân các đạo.

Mỗi đạo chia binh làm 5 phủ quân do đô đốc phủ đứng đầu các phủ.

Nhà nước tăng lương cho quân đội, tổ chức Hoa Sơn luận kiếm.

Nhà Trần

Nhà Lý

Nhà Lê

Nhà Hồ

"Thông bảo hội sao"

"Thái bình thông bảo"

"Thiên phúc trấn bảo"

"Thái Đức thông bảo"

vàng

bạc

đồng

giấy

Nhà Trần

Nhà Lý

Nhà Lê

Nhà Hồ

Sửa đổi nội dung các khoa thi.

Ban hành quy chế và hình luật mới.

Kiểm soát hộ tịch trên cả nước.

Khuyến khích sử dụng chữ Nôm.

Cải cách chế độ học tập, thi cử để chọn người tài.

Thực hiện chính sách hạn điền, hạn nô.

Lập lại kỉ cương, cải tổ quy chế quan lại.

Xây dựng hệ thống phòng thủ quốc gia.

Nho giáo

Phật giáo

Đạo giáo

Thiên chúa giáo

nhân trị

đức trị

kỹ trị

pháp trị

Thông qua thi cử để tuyển chọn người đỗ đạt, bổ nhiệm quan lại.

Thống nhất bộ máy hành chính từ trung ương đến địa phương.

Kinh tế phát triển, đất nước thái bình, thịnh trị.

Nhà Trần khủng hoảng, suy yếu nghiêm trọng.

Kinh tế trì trệ, nạn mất mùa xảy ra liên tiếp.

Các cuộc khởi nghĩa của nông dân nổ ra khắp nơi.

Chữ Hán

Chữ Quốc ngữ

Chữ Nôm

Chữ Phạn

Chia ruộng đất công cho nông dân nghèo.

Hạn chế sở hữu ruộng đất quy lớn của tư nhân.

Bảo vệ sức kéo cho sản xuất nông nghiệp.

Xóa bỏ tình trạng che giấu, gian dối về ruộng đất.

Chùa Diên Hựu

Tháp Báo Thiên

Thành Tây Đô

Tháp Phổ Minh

Dịch sách chữ Nôm sang chữ Hán.

Chấn chỉnh lại chế độ thi cử, rộng việc học.

Đề cao Nho giáo thực dụng, chống giáo điều.

Dùng chữ Nôm để chấn hưng văn hóa dân tộc.

Hạn chế gia nô, chủ gia nô chỉ được có một số nô tì nhất định.

Hạn chế sự phát triển thái quá của Phật giáo và Đạo giáo.

Xóa bỏ tình trạng che giấu, gian dối về ruộng đất.

Thành lập nhiều cơ quan, đặt ra nhiều chức quan mới.

Nho giáo và đạo giáo

Phật giáo và Đạo giáo

Hin-đu giao và Hồi giáo

Đạo Thiên chúa và Phật giáo

Thời Lý

Thời Trần

Thời Lê sơ

Thời Hồ

Hình luật

Hình thư

Quốc triều hình luật

Hoàng Việt luật lệ

Hình luật

Hình thư

Luật Hồng Đức

Luật Gia Long

Điền trang

Lộcđiền

Quân điền

Đồn điền

tam ty

Đôty

Hiến ty

Thông chính ty

quânđiền

thổ điền

điềnđịa

hà đê sứ

Phát hành 'Thông báo hội sao'

Đặt kho 'Thường bình'

Đặt chức quản lý chợ

Lập sổ ruộng trên cả nước

Tăng cường thế lực cho các quý họ Trần.

Giải quyết triệt để mọi mâu thuẫn trong xã

Củng cố, tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân.

Bước đầu xác lập mô hình phát triển mới của Đại Việt.

Nhà Mạc

Tiền Lê

Lê Sơ

Lê Trung Hưng

Đề cao văn hóa dân tộc, khuyến khích sử dụng chữNôm.

Tăng cường lực lượng quân đội, xây dựng nhiều thànhlũy.

Ban hành quy chế và hình luật bảo vệ chế độ hiệnhành.

Cải tiến vũ khí, xây dựng hệ thống phòng thủ quốc gia.

quân điền

thổ điền

điền địa

hà đê sứ

đậm nét dân tộc, không phỏng.

tinh thần dân tộc nhưng sính ngoại.

vì lợi ích của giai cấp thống trị.

diến ra với nhịp độ nhanh kéo dài.

Hà Nội

Sơn Tây

QuảngNam

TâyĐô

Vai trò, sức mạnh của nhà nước được tăng cường.

Đưa đất nước thoát khỏi tình trạng khủng hoảng.

Lĩnh vực quân đội, quốc phòng được củng cố.

Giúp Đại Việt thoát khỏi nguy cơ bị xâm lược.

Đưa Nho giáo trở thành hệ tư tưởng chủ đạo trong đời sống chính trị nhà nước.

Hạn chế sự phát triển của Phật giáo và Đạo giáo trong đời sống của nhân dân.

Đề cao và khuyến khích sử dụng chữ Nôm đặc biệt trong giáo dục và thi cử.

Cải cách nghi lễ triều

Kinh tế.

Giáo dục.

Hành chính.

Văn hóa.

Lập đến thờ cácdanh nhân

Cấp bằng Thạc sĩ, Tiến sĩ

Dựng bia đá ởVăn Miếu

Vinh quy báitổ

Cấm binh vàngoạibinh

Bộ binh và thủy binh

Quân triều đình và quân địa phương

Cấm quân và quân ở các lộ

Đặt kho 'Thương bình'.

Đặt ra chức 'Thị giám'.

Tổ chức khai hoang, di dân.

Thực hiện chính sách hạn nô.

Khúc Hạo

Lý Thánh Tông

Trần Thánh Tông

Lê Thánh Tông

Kiến trúc quân sự.

Kĩ thuật chế tạo vũ khí.

Tài chính tiền tệ.

Kiến trúc phật giáo

Khúc Hạo.

Lý Thánh Tông.

Trần Thánh Tông.

Lê Thánh Tông.

Nhà Lý

Nhà Trần

Nhà Lê sơ

Nhà Tiền Lê

Lý Thái Tổ

Trần Thánh Tông

Lê Thái Tông

Lê Thánh Tông

LêThái Tổ

LêTháiTông

LêNhân Tông

Lê Thánh Tông

Hình thư

Quốc triều hình luật

Hình luật

Hoàng Việt luật lệ

phủ, huyện, châuvà xã

quận, phường,phố

huyện, xã,thôn

tỉnh, phủ, huyện và làng

Luậthành chính

Bộ hình luật

Hoàng Việtluậtlệ

Quốc triều hìnhluật

Chế tạo súng thần cơ, đóng thuyền chiến, cải tiến vũ khí.

Chủ trương rộng hệ thống trường học, sửa đổi thicử.

Ban hành tiền giấy, thu hồi hết các loại tiềnđồng.

Hạn chế sự phát triển tràn lan của Phật giáo, Đạogiáo.

Hạn định.

Quân điền.

Tịch định.

Lộc định.

Đưa đất nước bước vào giai đoạn phát triển phồnthịnh.

Khẳng định tài năng vượt trội của Hồ Quý Ly.

Thể hiện sự ủng hộ của nhân dân đối với triều Hồ.

Bước đầu xác lập hình phát triển mới của quốc gia Đại Việt.

Đạo, lộ, phủ, châu, hương, giáp, xã

Đạo thừa tuyên, phủ, huyện, châu, xã

Lộ, trấn, đạo, phủ, châu, giáp, xã

Lộ, hương, đạo, phủ, châu, huyện, xã

Hạn chế sở hữu ruộng đất qui lớn của tư nhân, quítộc.

Hạn chế gia nô, chủ gia nô chỉ có một số nô tì nhất định.

Đưa Nho giáo dần trở thành hệ tư tưởng chính xã hội ĐạiViệt.

Điều chỉnh chế độ thuế khóa, thống nhất đơn vị đo lường.

Nội bộ triều đình có nhiều mâu thuẫn biến động.

Nạn đói diễn ra trầm trọng, đời sống khổ cực.

Chế độ ruộng đất bất cập, tình trạng mất mùatăng.

Nạn cường hào lộng hành và quan lại tham ô.

Do tập trung vào chuẩn bị cho chiến tranh, khiến nhân dân đói khổ.

Khiến cho xã hội Đại Việt rối r

The image is unclear

Cấm binh và ngoạibinh

Bộ binh và thủy binh

Quân triều đình và quân địa phương

Cấm quân và quân ở các lộ

Nhà Trần lâm vào tình trạng khủng hoảng, suy yếu trên nhiều lĩnh vực.

Hàng loạt cuộc khởi nghĩa chống giặc Minh bùng lên ở khắp mọi nơi.

Đất nước độc lập, tự chủ, kinh tế phát triển hơn so với giai đoạn trước.

Đất nước có nhiều biến động song nền kinh tế vẫn tiếp tục phát triển.

Hạn chế tập trung ruộng đất trong tay chủ.

Tăng cường quyền lực của chính quyền trung ương.

Đưa ra cải cách văn hóa, giáo dục tiến bộ.

Giải phóng hoàn toàn lực lượng nô tì trong xã

Nông dân

Thợ thủ công

Thương nhân

Nô tì

Xây dựng phòng tuyến chống giặc trên sông Như Nguyệt.

Ban hành quy chế và hình luật mới của quốc gia.

Cải tiến vũ khí, chế tạo súng thần cơ, đóng thuyền chiến.

Bố trí mai phục và đóng cọc gỗ trên sông Bạch Đằng.

Khuyến khích nhântài

Vinh danh hiềntài

Đề cao vai trò củanhàvua

Răn đe hiềntài

Phật giáo

Đạo giáo

Nho giáo

Thiên chúa giáo

Những người đỗ đạt trong các khoa thi

Các 'công thần khai quốc' triều Lê

Vương hầu quý tộc thuộc tôn thất nhà Lê

Các tướng lĩnh quân đội

Đây là cuộc cải cách đầu tiên và toàn diện trong thời văn minh Đại Việt.

Đây là cuộc cải cách toàn diện diễn ra trên các lĩnh vực: chính trị, kinh tế, xã hội.

Đây là cuộc cải cách toàn diện và táo bạo trong thời kì phong kiến nước ta.

Đây là cuộc cải cách có nhiều nội dung tích cực, tiến bộ vượt thời đại.

Sự chống đối của quý tộc Trần.

Người lãnh đạo không nắm thực quyền.

Không được sự ủng hộ của nhân dân.

Sự uy hiếp của nhà Minh (Trung Quốc).

Sau khi vua Lê Thái Tổ qua đời, các vị vua kế vị thường ít tuổi, đất nước khủng hoảng, bộ máy hành chính nhà nước yếu kém về mọi mặt.

Vua Lê Thái Tông lên ngôi vua lúc 10 tuổi, Lê Nhân Tông lên ngôi lúc 2 tuổi không đủ khả năng kiềm chế tình trạng mâu thuẫn trong nội bộ triều đình.

Sự lộng hành của một số quyển thần đã gây nên vụ án oan 'Lệ Chi Viên' đối với gia đình Nguyễn Trãi.

Nhà Trần lâm vào tình trạng khủng hoảng, suy yếu trên nhiều lĩnh vực, các cuộc khởi nghĩa nông dân nổ ra nhiều nơi.

Sự chống đối của quý tộc Trần.

Tài chính đất nước trống rỗng.

Đất nước đang diễn ra nội chiến.

Sự uy hiếp của triều Thanh.

Phủ, huyện, châu và xã.

Quận, phường, phố.

Huyện, xã, thôn.

Tỉnh, phủ, huyện và làng.

Tổ chức bộ máy nhà nước.

Kinh tế, xã hội.

Giáo dục, văn hóa.

Chính trị, quân sự

Tăng cường quyền lực của hoàng đế và củng cố bộ máy nhà nước

Củng cố và hoàn thiện một bước mới nền quân chủ phong kiến chuyên chế.

Biến nước ta trở thành một quốc gia hùng cường và lớn mạnh trong khu vực.

Xây dựng hệ thống phòng thủ nhằm bảo vệ chủ quyền quốc gia.

Bãi bỏ chức tể tướng, đại hành khiển thay bằng 6 bộ do vua trực tiếp quản lý

Chia cả nước thành 13 đạo thừa tuyên mỗi đạo thừa tuyên gồm 3 tỉ

Ban hành bộ luật Hồng Đức để bảo vệ lợi ích của triều đình, giai cấp thống trị

Tăng cường lực lượng quân đội triều đình xây dựng hệ thống phòng thủ quốc gia

Thoát khỏi cuộc khủng hoảng trầm trọng về kinh tế, xã hội đương thời.

Xây dựng một nhà nước pháp quyền, dựa trên nền tảng chính sách pháp trị.

Giải quyết hạn chế đang tồn tại của hình quân chủ thân dân của nhà Trần.

Xây dựng một hình nhà nước mới phù hợp, có tính bền vững với xu thế.

Góp phần củng cố nền độc lập của quốc gia Đại Việt.

Xác lập hình phát triển mới của quốc gia Đại Việt.

Nhằm thay đổi nền tảng của chế độ phong kiến hiện hành.

Nhằm củng cố chế độ quân chủ tập quyền quốc gia Đại Việt

Do tập trung vào chuẩn bị cho chiến tranh, khiến nhân dân đói khổ.

Khiến cho xã hội Đại Việt rối ren, đất nước bị chia cắt.

Củng cố chính quyền trung ương, giảm bớt thế lực của tầng lớp quý tộc.

Giúp cho đất nước phát triển rực rỡ, đời sống nhân dân ấm no, hạnhphúc.

Gia Long

Minh Mạng

Thiệu Trị

Tự Đức

thực hiện chính sách đóng cửa

ban hành chính sách kinh tế mới

tiến hành cải cách đất nước

tiến hành đổi mới đất nước

12 đạo thừa tuyên và một phủ Thừa Thiên

30 tỉnh và phủ Thừa Thiên

lộ (trấn) do An phủ sứ quản lí

63 tỉnh thành

tình hình đất nước đã từng bước ổn định sau khi vua Lê Thái Tổ băng hà.

tình hình đất nước từng bước ổn định, song bộ máy hành chính bắt đầu bộc lộ hạnchế.

tình hình của đất nước rối ren, hỗn loạn, các thế lực thù địch nhăm nhe xâm lược nước ta.

tình hình chính trị, kinh tế, xã hội vô cùng khó khăn sau khi vua Lê Thái Tổ bănghà.

Tránh việc gây chia rẽ trongtriều.

Vua muốn thay đổi khôngtheo lệ cũ.

Tập trung quyền lực vào tayvua.

Tinh giản, đỡ cồng kềnh và quan liêu.

GiaLong.

Minh Mạng.

Thiệu Trị.

TựĐức.

Khởi thảo văn kiện cho triềuđình.

Giảng dạy kinh sử, đào tạo nhân tài.

Chăm sóc sức khỏe cho quan lại.

Làm lịch, xem ngàygiờ,..

Thể lệ thuế khoá được nhà nước quy định theo quy sản xuất và doanh thu của mỗi hộ gia đình hoặc hộ kinhdoanh.

Thực hiện chính sách quân điền phân chia ruộng đất công cho các hạng từ quan lại, binh lính, dân đinh,…

Nhà nước đặt Hà đê quan và Khuyến nông quan để quản lí việc đê điều, nông nghiệp, đặt Đồn điền quan để khuyến khích việc khẩnhoang.

Vua Lê Thánh Tông có lệnh dụ các quan địa phương 'Lễ nghĩa để sửa tốt lòng dân, nông tang để có đủ cơm áo….'.

Triển khai cải cách hành chính địa phương trên quy cả nước.

Mở trường dạy học, cử người giỏi đi du học ở phương Tây.

Xây dựng quân đội theo hình phươngTây.

Thành lập Quốc sử quán để biên soạn và thu thập sách sử.

Chính sách, biện pháp quan tâm tích cực của nhà nước.

Thời kì này có nhiều danh nhân văn hóa nổi tiếng.

Do nền kinh tế hàng hóa phát triển nhanh chóng.

Tiếp thu tiến bộ của văn hóa Ấn Độ và Trung Hoa.

Tăng cường quyền lực của hoàng đế và bộ máy nhà nước.

Giúp Đại Việt thoát khỏi nguy cơ bị xâm lược.

Biến nước ta trở thành một nước công nghiệp tiên tiến.

Tạo tiền đề đưa nhà Lê sơ trở thành thời kì phát triển cao.

Giảm thuế

Khôi phục ruộng đất công

Tiến hành tăng sản xuất

Ban hành tiền giấy

Triển khai cải cách hành chính địa phương trên quy cả nước

Quy định lại chính sách thuế với thuyền buôn nước ngoài đến buôn bán

Tiến hành độc tôn Nho giáo, hạn chế Phật giáo và cấm đạo Thiên Chúa giáo

Quân đội được tổ chức theo hình và phiên chế của phương Tây

Việc canh nông được khuyến khích trong nhân dân.

Nhà nước đặt chức Hà đê quan và Khuyến nôngquan.

Thuế khoá quy định theo quy sản xuất và doanh thu của hộ gia đình

Vua lệnh dụ nghĩa để sửa tốt lòng dân, nông tang để có đủ cơm áo".

Ở các địa phương, đặt các chức Tổng binh, Đô ty quản lí, đổi chức xã quan thành xã trưởng.

Lê Thánh Tông ban hành luật quốc tính, quý tộc tôn thất được phép lập phủ đệ, quân đội riêng.

Thời Lê Thánh Tông, nhà vua trực tiếp cai quản mọi việc, Tể tướng và đại thần bị bãi bỏ.

Tuyển chọn quan lại chủ yếu bằng khoa cử, nhằm hạn chế phe cánh và sự thao túng quyền lực.

Tình trạng lạm quyền của quan lại địa phương.

Mâu thuẫn xã hội diễn ra gaygắt.

Bộ máy nhà nước chưa hoàn chỉnh.

Chế độ quân chủ đang trong thờ

Chính sách coi trọng nhân tài và đào tạo quan lại qua khoa cử của nhà Lê.

Chính sách coi trọng nhân tài, loại bỏ hoàn toàn hình thức tiến cử của nhà Lê.

Kết hợp hình thức tuyển chọn quan lại qua khoa cử và tiến cử của nhà Lê.

Nghĩa vụ và trách nhiệm của nhân tài đối với đất nước dưới thời Lê.

Hình luật.

Hìnhthư.

Quốc triềuhìnhluật.

Hoàng Việt luật lệ.

Tiếp nhận và xử lý côngvăn.

Tham mưu, tư vấn cho nhà vua các vấn đề chiến lược về quânsự.

Nắm quyền chỉ đạo các quan văn, thay thế vua xử lí một số côngviệc.

Giám sát thi hành luật pháp và quy định triều đình.

Tiến hành đổi mới đấtnước.

Thống nhất đất nước về mặt lãnhthổ.

Thống nhất đất nước về mặt nhà nước.

Đấu tranh giành chínhquyền.

quan điểm tuyển chọn nhân tài.

giáo huấn của đội ngũ quân thường trực.

ý niệm về trách nhiệm của vương quân

cải cách thuế định và tô ruộng

quy định lại chính sách thuế với thuyền buôn nước ngoài

quy định thể lệ thuế khóa theo hạng

cho phép thương nhân nước ngoài được tự do buôn bán

Soạn thảo vănbản.

Giảng dạy kinh sử, đào tạo nhân tài.

Chăm sóc sức khỏe.

Làm lịch, xem ngàygiờ,..

Hoạt động kinh tế, pháp luật, quân sự, văn hoá, giáo dục tiến bộ hơn so với các thời trước đó.

Góp phần tăng cường hiệu quả của bộ máy quan lại và đưa nhà Lê sơ đạt đến đỉnhcao.

Góp phần quan trọng ổn định và phát triển kinh tế, văn hoá, xã hội Đại Việt thế kỉ XV.

Mô hình nhà nước Lê sơ, trở thành thể chế chính thống ở Việt Nam từ thế kỉ XVI đến nay.

nhà nước tuyển chọn quan lại thông qua thi cử.

nhà nước không tổ chức thicử.

nhà nước chỉ tuyển chọn con quanlại.

nhà nước không chú trọng giáo dục Nhohọc.