Артериалды қысымның көтерілуі → тіндерге оттегі жеткізілуінің бұзылуы → ми гипоперфузиясы → гипоталамо-гипофиз-бүйрекүсті безі жүйесінің активизациясы → катехоламиндер бөлінуі → тамырлардың тарылуы → артериялық қысымның көтерілуі. Бұл патогенездің негізгі сипаттарының бірі:

Гипобария → гипоксия → гипервентиляция → гипокапния → тамырлардың тарылуы → ағзалар мен тіндердің қанмен қамтамасыз етілуінің нашарлауы → гипоксия. Бұл патогенездің негізгі сипаттарының бірі:

Қан жоғалту, айналымдағы қан көлемінің төмендеуі, артериялық гипотензия, жүрек-қан тамырлары жүйесінің бұзылуы, жүрек шығару көлемінің төмендеуі, артериалды гипотензия. Бұл патогенездегі:

Әйелдерде жүрек жеткіліксіздігі жиі дамиды. Реактивтіліктің түрін атаңыз:

Қанды зерттеу кезінде АЛТ, АСТ, КФК, тропониндердің белсенділігінің жоғарылауы, миоглобин анықталды. Қандай жасушалар зақымдалған?

18 жастағы жігіт стационарға крупозды пневмониямен түсті. Қалтырау, терінің түршігуі байқалады. Температурасы 38,5°С-қа көтерілді. Қызбаның сатысын атаңыз:

Әйелге сүт безінің рагы бойынша тотальды мастэктомия жасалып, аймақтық лимфа түйіндері алынды. Қандай перифериялық қан айналымының бұзылысы дамиды?

40 жастағы ер кісіде гипергомоцистеинемия анықталды. Мұндай метаболизмдік бұзылыстар осының даму қауіпін арттырады?

Пациенттің ұзын түтікші сүйектері сынған. Осы жағдайда қандай эмболия дамуы мүмкін?

Пациентте протромбин индексі (ПТИ) төмендеген, халықаралық нормаланған қатынас (МНО) жоғарылаған, фибриноген деңгейі жоғарылаған. Қандай перифериялық қан айналымының бұзылысы дамуы мүмкін?

Жасушалардың ісінуі және мембранасының зақымдалуы келесі жағдайда орын алады:

Науқаста жедел тонзиллит, фарингит; жоғары температура. Жедел фаза жауабының қандай ақуыздарының деңгейінің өзгеруі ең айқын көрсеткіш болып табылады?

Қабынудың жітілігі мен ауырлығын көрсететін жедел фаза жауабының ақуызы:

Плевра қуысынан алынған сұйықтықты зерттегенде: пунктат мөлдір емес, pH – 5,5, ақуыз мөлшері – 5%, микроскопияда – көп мөлшерде нейтрофилдер анықталды. Бұл экссудаттың қандай түріне тән өзгерістер?

Науқас И., 36 жаста, бір жылдан астам уақыт бойы гаймор қуыстарының шырышты қабаттарының қабынуынан зардап шегуде. Соңғы екі аптада жалпы жағдайы нашарлады: дене температурасы 37,5–38,5°C аралығында болды, бас ауруы күшейді, мұрынымен тыныс алу қиындады. Мұрын қуыстарының шырышты қабаты айқын гиперемияланған және ісінген. Каннан нейтрофильді лейкоцитоз және ЭТЖ жоғарылауы байқалады. Науқастың мұрын қуыстарының ісінуі неге байланысты?

Окулист науқастың көзін қарағанда қабыну реакциясын байқады: конъюнктиваның қызаруы, капиллярлардың кеңеюі мен гиперемиясы, ісіну. Науқаста экссудация процесінің күшеюіне ықпал етеді?

Науқас М, 36 жаста, жұтынғанда ауырсыну, әлсіздік, тершеңдік, бас ауруына шағымданады. Дене температурасы 38,8°C. Жұтқыншақтың шырышты қабаты гиперемияланған, ісінген, сулы құрғақ жабынды бар. Қан анализінде лейкоциттер $$15\times10^9/л$$ , лейкоцитарлық формула: В-0%, э- $$3–2$$ , метамиелоциттер- $$4$$ , т/я- $$10$$ , с/я- $$68$$ , М- $$2$$ , ЭТЖ - $$20 мм/с$$ . Т/сүс $$98/мин$$ , ТАҚ- $$26/мин$$ . Қабынған тіндерде артериалдық гиперемия дамуының себебі не?

Науқас Р, 37 жаста, 3 жыл бойы Крон ауруымен сырқаттанады, жуан ішек жолдарының ауырсынуы, жалпы әлсіздік, шырышты араласқан нәжіс, арықтау, дене температурасының $$37,2°C$$ -қа дейін көтерілуі мазалайды. Қан анализі: эритроциттер - $$4,0×10^{12}/л$$ , Hb - $$120 г/л$$ , ТҚ - $$0,85$$ , лейкоциттер - $$10,8×10^{9}/л$$ , ЭТЖ - $$29 мм/с$$ . Жуан ішек бойымен ауырсынудың себебі не?

Бала Н., 4 жаста, 3 айлық кезінен бастап атопиялық дерматитпен ауырады. Бір жыл бұрын балабақшаға барғаннан бастап, бөртпелер мен терінің қышынуы күшейген. Объективті тексеруде, баланың балтыр, арқа және білектерінің терісінде везикуло-папулалы бөртпелер, гиперемия, экскориациялар анықталды. Қабыну кезінде артериалдық гиперемия дамуының себебі не?

Науқас К., 65 жаста, полиартрит. Таңертең саусақ буындарында қозғалыстың қиындауы мен ауырсыну мазалайды. Қол саусақ буындарында ісіну және жергілікті температураның көтерілуі анықталды. Қабыну реакциясында жергілікті температураның көтерілуінің патогенетикалық факторы не?

4 жастағы ұл бала «Брутон агаммаглобулинемиясы» диагнозымен бақылануда. Брутон агаммаглобулинемиясы кезінде қандай жасушалар мен қандай антиденелердің түзілуі төмендейді?

Науқаста фолликулярлық ангина. Антигенге иммундық жауап ретінде қандай иммуноглобулиндер бірінші болып комплементті белсендіреді?

Иммуноглобулиндердің қай класы базофилдер мен мес жасушаларда беку қабілетіне ие?

Тексеру барысында науқаста адамның иммун тапшылығы вирусы (АИТВ) анықталды. АИТВ кезінде қандай иммундық жасушалар зақымданады?

АИВ-инфекциясы кезінде диагностиканы анықтауда маңызды, осы жасушаның әсерінен инфекцияланған CD4+ T-лимфоциттер өлімге ұшырайды:

Джелл және Кумбстың жіктемесі бойынша аллергиялық серпілістің 1 типіне тән:

Джелл және Кумбстың жіктемесі бойынша аллергиялық серпілістің 1 типі осы кезде дамиды:

Амброзияның гүлдеуі кезінде адамда түшкіру, мұрын бітелуі, мұрыннан көп шығындылықтың бөлінуі, шырышты қабықтың ісінуі пайда болды; мұрнымен дем алуы қиындаған, иіс сезуі нашарлаған. Осы көріністердің байқалуы немен байланысты?

Джелл және Кумбстың жіктемесі бойынша аллергиялық серпілістің 1 типі осы кезде дамиды:

Манго шырынын қолданғаннан кейін 6 жастағы балада есекжем пайда болды. Аллергиялық серпілістің осы түрінің медиаторлары саналады:

Аллергиялық серпілістердің 2 типінде антиденелер бөлінеді:

Тісінің ауырусына байланысты анальгинді жиі қолданатын 35 жастағы ер адамда шығу тегі дәрілік иммунды лейкопения дамыды. Осы аллергиялық серпілістің иммунологиялық сатысы үшін маңызды саналады?

Аллергиялық серпілістің иммундық кешендік түрінде осы антиденелер түзіледі:

Ұзақ уақыт никелмен жұмыс жасағанда Джелл және Кумбстың жіктемесі бойынша аллергиялық серпілістің осы түрі дамиды:

46 жастағы әйел 10 жыл бойы анилиндік бояулармен жұмыс істеген, бою цехында қызмет атқарады. Макрогематурия, жиі зәр шығартынына шағымданып дәрігерге қаралды. Тексергенде қуықтың доғасында өспе дамығаны анықталды. Осы бластоген канцерогендердің қай тобына жатады?

Канцерогенездің промоция сатысының маңыздылығы:

Антибластомдық төзімділіктің антицеллюлярлық механизмдеріне жатады:

45 жастағы ер адамда асқазан обыры анықталған, дене салмағы 10%-ға азайған. Науқастың осы жағдайы канцерогенездің қай сатысына сәйкес келеді?

Оксимеглобиннің диссоциациялық қисығының оңға ығысуы осы кезде байқалады:

Оксимеглобиннің диссоциациялық қисығының оңға ығысуы осы кезде байқалады:

Науқастың кеудесінде көптеген сынылықтар: сол жағында 4–8 қабырға, оң жағында 8–12 қабырғаның сынғаны анықталды. Тыныс алуы қиындаған. Науқаста гипоксияның қай түрі дамыған?

Науқас ақуызды қан жоғалтқан. Тынысы үстірт, тыныс алу жиілігі – 1 минутта 28 рет. ЖСЖ – 1 минутта 120 рет, артериялық қысым 80/50 мм сын.бағ. Гемоглобин 67 г/л, эритроциттер 2,0·10¹²/л. Қанның газдық құрамы: PaO2 – 55 мм сын.бағ., VaO2 – 12 кол%, оттегі бойынша а/в айырмашылық – 10,2 кол%, кМК – 8,9 кол%. Науқаста гипоксияның қандай түрі дамыды?

Қансырау кезінде келесі бейімделу механизмі іске қосылады:

Тыныстық гипоксияға тән:

Артериялық қанда оксигемоглобиннің мөлшері 70%, артериялық қанда көмір қышқыл газының парциалды кернеуі 48 мм сын.бағ., кМК 4 л/мин, ОТС 1,8 л. Осы өзгерістер гипоксияның қай түріне тән:

Нитритпен уыттанған 25 жастағы ер адам ауруханаға жеткізілді. Осы жағдайда қанның газдық құрамы қалай өзгереді?

Оттегі бойынша қанның артериялық-веналық айырмашылығының жоғарылауы тән:

Науқас, 70 жаста, декомпенсациялық созылмалы жүрек жеткіліксіздігімен ауруханаға жатқызылды. Объективті: акроцианоз, аяқтарының айқын ісінуі, асцит, оң жақ қабырға астында ылғалды сырылдар естіледі, гепатомегалия. Қанның газдық құрамы: PaO2 = 75 мм сын.бағ., SaO2 = 90%, PvO2 = 15 мм сын.бағ., SvO2 = 29%, O2 бойынша а/в айырмашылық = 9,8 кол%, кМК = 2,8 л/мин. Науқаста гипоксияның қандай түрі дамыған?

Науқаста гиповолемиялық шок дамыған. Қанда глюкоза деңгейі 6,6 ммоль/л. Осы жағдайда қНЖ бұзылысының қандай түрі дамыған?

Полиомиелитпен сырқаттанған науқасқа жасанды желдету аппараты қосылған. Дәрігер қателесіп желдету қарқынын жоғарылатты. Осы жағдайда PO2, PCO2, pH қалай өзгереді?

Қантты диабеттің 1 типімен сырқаттанған 17 жастағы жасөспірімнің қанында сүт қышқылы мен кетонды денелердің мөлшері жоғарлағаны анықталған. Бұл жағдайда қанда қНЖ көрсеткіштері қалай өзгереді?

Қышқылдық-негіздік жағдайдың бұзылыстарында өкпе гиповентиляциясын осы кезде теңгереді:

Өзін өзі өлтіру мақсатымен мұсатір спиртімен уыттанған әйел медициналық жедел жәрдем бригадасының көмегімен ауруханаға жеткізілді. pH 7,53; PaCO2 55 мм сын.бағ.; SB 30,1 ммоль/л; BB 63,5 ммоль/л; BE +6,9 ммоль/л. ҚНЖ-дың алғашқы бұзылысын анықтаңыз:

Ағымы ауыр өтетін тұмаудың салдарынан науқастың көмейінің жедел ісінуі дамыды. pH 7,30; PaCO2 69 мм сын.бағ.; SB 28,9 ммоль/л; BB 60,1 ммоль/л; AB 39,7 ммоль/л; BE +5,0 ммоль/л. Осы жағдайда қНЖ бұзылысының түрін анықтаңыз:

28 жастағы науқас, ішек жыланкөзімен, ұзақ уақыттан бері ішек сөлін көп жоғалтқан. Тексеру кезінде қышқыл-негіз гомеостаз көрсеткіштері: pH 7,29; pCO2 34 мм с.б. Науқаста дамыған қышқыл-негіз гомеостаздың бұзылысы қалай аталады:

Басқарылатын тыныс алу арқылы іш қуысы операциясын жүргізу кезінде 35 жастағы пациентте жүрек аритмиясы пайда болды, ақ көгерілді, газдық ацидоз дамыды. Қышқыл-негіз балансын реттеуші механизмін ұстауда газдық ацидоздың компенсаторлық ролі:

Бас миының өспесі бар науқаста ентігу байқалады. pH 7,48; pCO2 23 мм с.б.; SB 23,6 ммоль/л; BB 50,5 ммоль/л; BE −1,8 ммоль/л. Қышқыл–негіз жағдайының бұзылысын анықтаңыз:

Науқаста толассыз құсу. pH 7,54; pCO2 45 мм с.б.; SB 38,0 ммоль/л; BB 57,5 ммоль/л; BE +8,8 ммоль/л. ҚНЖ бұзылысы түрін анықтаңыз:

Науқас жедел қан жоғалтқан. pH 7,19; pCO2 30 мм с.б.; SB 14,0 ммоль/л; BB 35,0 ммоль/л; BE −12,0 ммоль/л. Қышқыл-негіздік жағдай бұзылысының түрін анықтаңыз.

Бүйрегі ауыратын науқаста беті мен аяқ-қолдарының ісінулері байқалады, артериялық қан қысымы жоғарылаған. Нефрон түтікшелерінде натрий мен судың сіңірілуін арттыратын қандай гормон?

Бүйрегі ауыратын науқаста беті мен аяқтарының ісінулері байқалады, артериялық қан қысымы жоғарылаған. Жинақтаушы түтікшелерде судың сіңірілуін күшейтетін қандай гормон?

Ер бала 7 жаста баспамен ауырғаннан кейін ісінулер пайда болды. Бұл жағдайда ісінудің басты патогенездік факторы қандай?

Жүректік ісінудің басты патогенездік факторы қандай?

Науқаста қан айналым көлемінің жоғарылауынан және гиперволемиядан ісіну синдромы дамыды. Бұл жағдайда ісінудің басты патогенездік факторы қандай?

Науқаста айқын ісінулер бар. Зерттеу кезінде жалпы нәруыз 40 г/л, альбуминдер 16 г/л. Бұл жағдайда ісінудің патогенетикалық факторы қандай?

Аллергиялық, токсикалық, қабынулық ісінулер патогенезіндегі басты звено қандай?

Лимфалық ісінуді қандай фактор ынталандырады?

Нейроэндокриндік ісінулердің дамуындағы факторларды көрсетіңіз.

Науқасқа дезинтоксикациялық инфузиялық терапия жүргізілді: 3500 мл 5% глюкоза енгізілді, қан плазмасының осмолярлығы 265 мОсмоль/л. Су-тұз алмасуының қандай түрі дамиды?

Гипоосмолярлы гипергидратация дамиды:

Отадан кейін науқасқа экссудат жиналып қалмау мақсатында дренаждау жасалды. Дренаж арқылы 800 мл сұйықтық шықты. Бөлінген зәр мөлшері 300 мл. Науқас жағдайын коррекциялау мақсатында көк тамырға 700 мл сұйықтық енгізді, тағы да 100 мл енгізді. Науқаста су алмасуының қандай түрі дамиды:

Науқас, 52 жаста, бас-миы жарақатынан кейін үнемі шөлдейтін, жиі және көп зәр шығаратына шағымданды (тәулікте 8 литр зәр бөледі). Басының ауруы, жүрек соғуына, әлсіздік, ауыздың құрғауы мазалайды. Объективті: терісі құрғақ, тер бөлінбейді, сілекей жабысқақ, ауыз қуысында майда жарылулар, қабынулық өзгерістер бар. Зәр тығыздығы 1003–1004. Науқаста су алмасуы бұзылысының қандай түрі дамыған?

Адамдар кеме апатына ұшырап, қатты шөлдеген теңіз суын ішуге мәжбүр болды. Нәтижесінде сусау күшейе түсті, әлсіздік, галлюцинациялар пайда болды. Соңында естен тану және өлімнің болуына не себеп?

Инсулиннің артуы кезінде гипогликемия туындайды:

Гипергликемия байқалады:

26 жастағы науқасқа коронарография жасалды. Коронарлық артерияның сол жақ төменгі бөлігінде гемодинамикалық стеноз анықталды. Жалпы холестерин – 20 ммоль/л, холестерин ТТЛП – 8,6 ммоль/л. Ата-анасы және атасында гиперхолестеринемия. Науқастың липидтер алмасуының бұзылысы немен байланысты?

Науқас, 55 жаста, дене массасы – 37,7 кг/м2. Даусы жай, жай сөйлейді. Беті мимикасы, ажары тегіс, терісі бозғылт, құрғақ, ісінген. ЖЖЖ – 50 мин-1, АҚ – 90/50 мм с.б. Жалпы холестерин – 5,97 ммоль/л, ТТЛП холестерин – 4,7 ммоль/л, Т3 бос – 1,9 пмоль/л, Т4 – 5,1 пмоль/л, ТТГ – 10,125 мкМЕ/мл. Семірдің қандай түрі:

Науқас, 35 жаста, қан жоғалтқан жедел жәрдем көлігімен ауруханаға жеткізілді. Арамен жұмыс жасағанда сан жұмсақ тінінің жарақатын алған. Объективті: науқас мазасыз, тері жамылғысы ылғалды және салқын. ЧДД – 26 уд/мин, ЧСС – 110 уд/мин. АҚ – 80/50 мм с.б. Науқаста жүрек-тамыр жүйесі жағынан қандай патологиялық жағдай дамыған?

Науқас, 30 жас, күйік бойыншашше ауқымдық күйікпен түсті, терісінің 53% зақымданған. Науқас ес-түссіз жағдайда, артериялық қысымы 60/30 мм с.б., ЖЖЖ 104 рет минутына. Тынысы жиі, беткейлі. Зәр шықпайды. Науқаста шоктың қандай түрі дамыды?

Ер адам 46 жаста, ес-түссіз, рефлекстер жоқ, систолық қысым 40 мм с.б., диастолық қысым 0 мм с.б. Терминалдық жағдайдың сатысын атаңыз.

Науқас, 60 жаста, артериялық гипертензия бойынша 15 жыл кардиологтың бақылауында. Соңғы кездері жалпы денсаулығының нашарлағанын байқаған. Ол жүрек ұшпін, гипертензияға қарсы препараттарды қабылдаса да артериялық қысымы қажетті деңгейге түспейтінін байқаған. Қандай патогенездік фактор артериялық гипертензияның тұрақтануына ықпал етеді?

Науқастың ұзақ уақыт бойы артериялық қысымы жоғары деңгейде. Артериялық гипертензияның патогенезінде маңызды:

Науқас И., 45 жаста, бетінң айқын ісінуіне, бел аймағынын ауырсынуына, зәр бөлінудің азаюына, АҚ 175/110 мм сын.бағ. дейін жоғарылауымен шағымданады. Осы шағыммен 15 жыл зардап шеккен. Пациенттегі артериялық қысымның жоғарылауын ағындүрлым ықтимал механизмі:

Науқас В., 43 жаста, 15 жылдан бері созылмалы гломерулонефриттің жасырын түріне ауырады. Соңғы 6 жылда тұрақты АҚ (125/80 мм сын.бағ) аясында кезеңді түрде 185/120 мм сын.бағ. дейін көтерілуі болған. Гипотензиялық препараттарды тұрақты қабылдамайды. Гипертониялық криз жағдайында (АҚ – 195/125 мм. с.б.) жедел жәрдем бригадасы гипотензиялық препараттарды енгізген. Науқаста АҚ жоғарылауының патогенездік механизмі қандай?

57 жастағы әйелде қатты бас ауруы, бас айналу, көру қабілетінің нашарлауы мазалайды. 8 жыл бойы ауырады; оның әкесі гипертониямен ауырған. Пульс 86/мин, ырғақты, кернелулі. АҚ 180/100 мм.сын.бағ. Жүректің сол жақ шекарасы сол жақ ортаңғы бұғана сызығынан 2 см латеральды, екінші тон акценті аорта үстінде. Науқаста артериялық гипертензия дамуының негізгі патогенездік механизмі қандай?

Науқас ұзақ жылдар бойы екі жақты созылмалы пиелонефритпен ауырады. Ауру басталғаннан кейін 17 жылдан соң артериялық қысымы тұрақты көтерілген. Науқаста артериялық гипертензияның қандай түрі дамыды?

Науқас Н., 57 жаста, бас ауруы, жүрек айну, құсу шағымдарымен ауруханаға түсті. 30 жылдан бері созылмалы пиелонефритпен ауырады. Объективті: аяқтың және бетінң ісінуі. Артериялық қысымның тұрақты жоғарылауы 220/130 мм сын.бағ. Қан қысымының жоғарылауының жетекші патогенетикалық факторын көрсетіңіз:

Науқаста жиі жүрек соғуы байқалады, ол әсіресе физикалық және эмоциялық жүктемелер кезінде күшейеді. ЭКГ-де ритм дұрыс, әрбір QRS комплексінен бұрын P тісшелері анықталады, QRS комплексінің пішіні өзгермеген, PQ интервалы – 0,14 с, ЖЖЖ 110 минутына. Науқаста қандай аритмия дамыған?

Науқаста бірденнен жүрек соғуының күшею ұстамасы, кенеттен бас айналу, тершеңдік, жүрек айну және дене дірілі байқалады. ЭКГ-де ритм дұрыс, P тісшелері анықталмайды, QRS комплекстерінің пішіні өзгермеген. ЖЖЖ 200 минутына. Науқаста қандай аритмия дамыған?

Науқас жүректің қатты соғуын сезінеді. Жүрегі тоқтап қалғандай сезім, ауа тосқауысының ауырсынуына шағымданады. ЭКГ-де жүректің кезектен тыс соғуы анықталды. Жүрек ырғағының осындай бұзылысы қалай аталады?

Науқас П., 56 жаста, физикалық жүктеме кезінде жүрек соғуының бұзылысы мен төс астындағы ауырсынуға шағымданады. ЭКГ-де қарыншалық және жүрекшелік экстрасистолалар тіркелген. ЖИА кезіндегі жүрек аритмиялары дамуының патогенездің факторларын атаңыз?

30 жастағы науқаста жүрек ақауы бар. Жағдайы екі апта бұрын ангинамен ауырғаннан соң нашарлаған. Пульсі минутына 96, аритмиялық. ЖЖЖ $$130$$ минутына. АҚ $$90/60$$ мм сын.бағ. Жүрек ұшында I тонның әлсіреуі байқалады, сосын бәсеңдейтін систолалық шу естіледі. Қан құрамында лейкоциттер $$9,6·10^9/л$$ , ЭТЖ $$25$$ мм/сағ, С-реактивті ақуыз +++. ЭКГ-де жиі суправентрикулярлы экстрасистолалар анықталған. Науқаста аритмия дамуының негізінде қандай жетекші патогенездік фактор жатыр?

Митральды стенозы бар науқаста ритм бұзылысы анықталды: ЭКГ: ритм синустық емес, дұрыс емес, орташа жиілігі минутына 76–80. Изолиниядан әр түрлі амплитуда және пішінді толқындар, QRS комплекстері өзгермеген. Жүрек ырғағының бұзылысы қалай аталады?

ЭКГ-де PQ интервалдарының айтарлықтай ұлғаюы анықталды. Бұл қозымдылық өткізулігінің осы жерде баяулағанын көрсетеді:

Ашық артериялық түтіктің гемодинамикалық мәні:

Үш жасар ұлда туа біткен жүрек ақауы бар. Бұл ақауға тән: оң жақ қарыншаның шығу бөлігінің обструкциясы және өкпе артериясы қақпақшасының стенозы, аортаның қақпақшаны қолқа түтігі ақпауы, қолқаның декстрапозициясы, оң жақ қарыншаның гипертрофиясы. Бұл белгілер балада келесі жүрек ақаулығының бар екенін көрсетеді:

Фалло тетрадасы кезінде кіші қан айналымының гемодинамикасы келесі түрде сипатталады: