Cầu thận gồm bao Bowman và cuộn mao mạch. Có chức năng lọc máu tạo nước tiểu đầu.

Cầu thận gồm các tiểu quản lượng, ống lượn gần, quai Henlé, ống lượn xa và ống góp.

Ống thận gồm bao Bowman và cuộn mao mạch. Có chức năng lọc máu tạo nước tiểu đầu.

Ống thận gồm: các tiểu quản lượng, ống lượn gần, quai Henlé, ống lượn xa và ống góp.

+ Giai đoạn tái hấp thu và lọc của cầu thận

+ Giai đoạn lọc của cầu thận

+ Giai đoạn bài tiết ở ống thận

+ Giai đoạn tái hấp thu và bài tiết ở ống thận

+ Kích thước các lỗ lọc: các chất có kích thước lớn hơn đường kính lỗ lọc sẽ bị giữ lại. Các chất hòa tan có kích thước phân tử nhỏ và nước thì đi qua dễ dàng.

+ Lực tĩnh điện của thành lỗ lọc: một số chất có đường kính nhỏ hơn lỗ lọc vẫn không qua được nguyên nhân lỗ của màng đáy được lát bằng phức hợp proteoglycan tích điện âm rất mạnh đẩy các protein huyết tương.

+ Kích thước các lỗ lọc: một số chất có đường kính nhỏ hơn lỗ lọc vẫn không qua được nguyên nhân lỗ của màng đáy được lát bằng phức hợp proteoglycan tích điện âm rất mạnh đẩy các protein huyết tương.

+ Lực tĩnh điện của thành lỗ lọc: các chất có kích thước lớn hơn đường kính lỗ lọc sẽ bị giữ lại. Các chất hòa tan có kích thước phân tử nhỏ và nước thì đi qua dễ dàng.

P lọc = P mao mạch – ( P keo - P nang)

P lọc = P mao mạch + ( P keo + P nang)

P lọc = P mao mạch – ( P keo + P nang)

P lọc = P mao mạch + ( P keo - P nang)

  + Lưu lượng máu qua thận

  + Áp lực mao dẫn tại mạch máu (động mạch đến, động mạch đi)

  + Áp suất thủy tĩnh của nang Bowmann (sỏi thận, phù nề)

  + Nồng độ protein máu

+ Dòng máu qua thận: bình thường khoảng 1500 ml/phút.

+ Dòng huyết tương qua thận:  bình thường khoảng 650 ml/phút.

 + Hệ số lọc cầu thận: thể tích dịch lọc được lọc qua cầu thận, bình thường khoảng 150 ml/phút.

 + Phân số lọc: GFR/RPF = 120/650 ≈ 20%.

Urea được tạo thành ở gan. Gan là cơ quan duy nhất tổng hợp Urea từ NH3.

• Bình thường: nồng độ ure huyết: từ 20-25 mg%, ure niệu: từ 20-30 g/24 giờ

• Urea được tái hấp thu và bài tiết qua thận, thải ra ngoài bằng đường tiểu.

• Bình thường: nồng độ ure huyết: từ 20-35 mg%, ure niệu: từ 25-30 g/24 giờ

Xét nghiệm BUN là đo toàn bộ các phân tử ure có trong máu

Mức BUN bình thường nằm trong khoảng từ 7 đến 20. Khi chức năng thận giảm, mức BUN sẽ tăng lên.

• Tính BUN từ Urea

BUN = (28/60)  x Urea

Xét nghiệm BUN là đo nitơ của ure trong máu

Creatinine là một chất hóa học của Creatine

Creatinine là một chất dinh dưỡng hóa học của Creatine

Creatinine là một chất thải hóa học của Creatine

Creatinine là một chất độc hóa học của Creatine

• Nam: 0,7 đến 1,3 mg/dL (61,9 đến 114,9 µmol/L) 

• Nữ: 0,6 đến 1,1 mg/dL (53 đến 97,2 µmol/L)

Phụ nữ thường có mức Creatinine cao hơn nam giới do phụ nữ thường có khối lượng cơ bắp ít hơn nam giới.

Phụ nữ thường có mức Creatinine thấp hơn nam giới do phụ nữ thường có khối lượng cơ bắp ít hơn nam giới.

Giá trị Creatinine nước tiểu (thu thập nước tiểu 24 giờ): 500 - 2000 mg/ngày (4.420 đến 17.680 mmol/ngày).

Kết quả phụ thuộc vào giới tính và khối lượng cơ.

Giá trị Creatinine nước tiểu (thu thập nước tiểu 24 giờ): 1000 - 2000 mg/ngày (4.420 đến 17.680 mmol/ngày).

Kết quả phụ thuộc vào độ tuổi và khối lượng cơ.

protein thận

protein môi

protein niệu

protein biểu bì

ACR < 30: bình thường.

ACR < 30: nghiêm trọng.

ACR > 300: tăng albumin niệu nghiêm trọng.

ACR > 300: bình thường.

Là phép đo mức độ thận loại bỏ chất thải và chất lỏng dư thừa ra khỏi máu. Nó được tính toán từ mức creatinine huyết thanh theo độ tuổi. 

Là phép đo mức độ thận loại bỏ chất độc hại ra khỏi máu. Nó được tính toán từ mức creatinine huyết thanh theo độ tuổi và giới tính. 

Là phép đo mức độ thận loại bỏ chất thải và chất lỏng dư thừa ra khỏi máu. Nó được tính toán từ mức creatinine huyết thanh theo độ tuổi và giới tính. 

Là phép đo mức độ thận loại bỏ chất thải và chất lỏng dư thừa ra khỏi máu. Nó được tính toán từ mức creatinine huyết thanh theo giới tính và sức khỏe. 

Giá trị bình thường: 90 hoặc cao hơn.

GFR< 60: dấu hiệu cho thấy thận hoạt động không bình thường. 

GFR giảm xuống <15: có nguy cơ cao cần điều trị suy thận, chẳng hạn như lọc máu hoặc ghép thận.

GFR giảm xuống <25: có nguy cơ cao cần điều trị suy thận, chẳng hạn như lọc máu hoặc ghép thận.

mGFR - Measured Glomerular Filtration Rate

• eGFR - Estimating Glomerular Filtration Rate

• mGFR - Measured Glomerular Filtration Rate

• eGFR - Estimating Glomerular Filtration Rate

3 Đ.A đều sai

+ Không bị chuyển hóa trong cơ thể

+ Dễ dàng chuyển hóa trong cơ thể

+ Được lọc tự do qua cầu thận

+ Không bị ống thận hấp thu hay bài tiết

+ Giai đoạn 1: Pha 30 ml Inulin 10% vào 250 ml dung dịch NaCl 0,9%, truyền tĩnh mạch tốc độ 20 ml/ph. Mục đích để đạt nhanh nồng độ inulin trong huyết thanh tới 0,18-0,25 g/l.

+ Giai đoạn 1: Pha 30 ml Inulin 10% vào 300 ml dung dịch NaCl 0,9%, truyền tĩnh mạch tốc độ 20 ml/ph. Mục đích để đạt nhanh nồng độ inulin trong huyết thanh tới 0,18-0,25 g/l.

+ Giai đoạn 2: tiếp theo giai đoạn 1, pha 90 ml Inulin 10% vào 500 ml dung dịch NaCl 1%, truyền tĩnh mạch với tốc độ 4 ml/ph. Mục đích để duy trì nồng độ Inulin trong huyết thanh ổn định.

+ Giai đoạn 2: tiếp theo giai đoạn 1, pha 70 ml Inulin 10% vào 500 ml dung dịch NaCl 0,9%, truyền tĩnh mạch với tốc độ 4 ml/ph. Mục đích để duy trì nồng độ Inulin trong huyết thanh ổn định.

Cs=[(Us+V)/Ps]

Cs=[(Us-V)/Ps]

Cs=[(UsxV)/Ps]

Cs=[Us/(VxPs)]

+ Giai đoạn 1: Pha 80 ml dung dịch manitol 25% vào 250 ml dung dịch natri clorua 0,9%, truyền tĩnh mạch tốc độ 40 ml/ph.

+ Giai đoạn 1: Pha 80 ml dung dịch manitol 25% vào 250 ml dung dịch natri clorua 0,9%, truyền tĩnh mạch tốc độ 20 ml/ph.

+ Giai đoạn 2: tiếp theo giai đoạn 1, pha 80 ml dung dịch manitol 25% vào 500ml dung dịch natri clorua 0,9%, truyền tĩnh mạch tốc độ 4 ml/ph.

+ Giai đoạn 2: tiếp theo giai đoạn 1, pha 80 ml dung dịch manitol 25% vào 400ml dung dịch natri clorua 0,9%, truyền tĩnh mạch tốc độ 4 ml/ph.

• Tiêm tĩnh mạch 12g Natri Thiosulphat 20%. Trước khi tiêm đặt ống thông bàng quang qua niệu đạo, tháo hết nước tiểu trong bàng quang bỏ đi. 

Sau tiêm 40ph, lấy hết nước tiểu trong bàng quang và lấy mẫu máu.

Sau đó cứ 10ph lấy mẫu cả nước tiểu và máu một lần, tổng số 4-5 lần.

Sau đó cứ 20ph lấy mẫu cả nước tiểu và máu một lần, tổng số 4-5 lần

Ccre = [(Ucre x V)/Pcre] x 1,63/S

Ccre = [(Ucre x V)/Pcre] x 2,73/S

Ccre = [(Ucre x V)/Pcre] x 2,63/S

Ccre = [(Ucre x V)/Pcre] x 1,73/S

80±30ml/ph

120±30ml/ph

160±30ml/ph

200±30ml/ph

1,0-1,5 ở người lớn, và 0,98-1,0 ở trẻ em

1,1-1,2 ở người lớn, và 0,8-1,2 ở trẻ em

1,1-1,2 ở người lớn, và 0,98-1,0 ở trẻ em

1,2-1,4 ở người lớn, và 0,8-1,2 ở trẻ em

S  = W0,95 x h0,4 x 0,024

S  = W0,94 x h0,4 x 0,024

S  = W0,93 x h0,4 x 0,024

S  = W0,94 x h0,4 x 0,025

-Sử dụng dược chất phóng xạ 51Cr-EDTA

-Sử dụng dược chất phóng xạ 125I-iothalamate

-Sử dụng dược chất phóng xạ 99Tcm-DTPA

Cả 3 Đ.A đúng

-Iohexol là một chất phản xạ không ion, Nó chủ yếu được sử dụng để chụp cắt lớp vi tính (CT), chụp động mạch dựa trên ống thông và các can thiệp khác.

-Iohexol là một chất phản quang không ion, Nó chủ yếu được sử dụng để chụp phóng đại vi tính (CT), chụp động mạch dựa trên ống thông và các can thiệp khác.

-Iohexol là một chất phản quang không ion, Nó chủ yếu được sử dụng để chụp cắt lớp vi tính (CT), chụp tĩnh mạch dựa trên ống thông và các can thiệp khác.

-Iohexol là một chất phản quang không ion, Nó chủ yếu được sử dụng để chụp cắt lớp vi tính (CT), chụp động mạch dựa trên ống thông và các can thiệp khác.

-Cho kết quả đo mức lọc cầu thận chính xác so với GFR ước tính bằng Creatinine hoặc Cystatin

-Chẩn đoán được sớm bệnh nhân có nguy cơ mắc bệnh thận giai đoạn đầu.

-Dễ đo lường và yêu cầu lấy nước tiểu đơn giản.

-Không ảnh hưởng sức khỏe.

MGFR - CKD

MDRD, CKD – EPI

Bedside Schwartz

Cockcroft-Gault

GFR (ml/phút/1,73 m2) = 175 x (scr)-1.154 x (Tuổi)-0,203 x (0,742 nếu là nữ) × (1,212 nếu là người Mỹ gốc Phi)

GFR (ml/phút/1,73 m2) = 180 x (scr)-1.154 x (Tuổi)-0,203 x (0,742 nếu là nữ) × (1,212 nếu là người Mỹ gốc Phi)

GFR (ml/phút/1,73 m2) = 175 x (scr)-1.154 x (Tuổi)-0,203 x (0,942 nếu là nữ) × (1,212 nếu là người Mỹ gốc Phi)

GFR (ml/phút/1,73 m2) = 175 x (scr)-1.154 x (Tuổi)-0,203 x (0,742 nếu là nữ) × (2,212 nếu là người Mỹ gốc Phi)

Tuổi

Giới tính

Chủng tộc

Nồng độ ion

Chức năng thận ổn định

Những người có nồng độ creatinine không ổn định.

Những người có khối lượng cơ bắp và chế độ ăn kiêng cực đoan

Những người có khối lượng cơ bắp và chế độ ăn healthy

eCCr = (140 – Tuổi) x Khối lượng (kg) + [0,85 nếu là nữ] / 72 x [Creatinine huyết thanh (mg/dL)]

eCCr = (140 – Tuổi) x Khối lượng (kg) x [0,85 nếu là nữ] / 72 x [Creatinine huyết thanh (mg/dL)]

eCCr = (140 – Tuổi) x Khối lượng (kg) x [0,85 nếu là nữ] / 75 x [Creatinine huyết thanh (mg/dL)]

eCCr = (140 – Tuổi) x Khối lượng (kg) + [0,85 nếu là nữ] / 75 x [Creatinine huyết thanh (mg/dL)]

Trong dân số mắc bệnh thận mãn tính, MDRD chính xác hơn, an toàn hơn và chính xác hơn CG khi dự đoán GFR

 Ở quần thể bệnh nhân tiểu đường có GFR bình thường và gần bình thường, sự suy giảm chức năng thận ở bệnh nhân tiểu đường được sàng lọc tốt hơn bằng CG. Ở bệnh nhân tiểu đường bị suy thận, MDRD chính xác hơn CG.

 Ở những bệnh nhân khỏe mạnh, ở những đối tượng có SCr bình thường và ở những bệnh nhân cao tuổi, MDRD không vượt trội.

•  Dựa trên nguy cơ phân loại sai ≥2 giai đoạn CKD, không công thức nào có thể được áp dụng một cách an toàn cho bệnh nhân tiểu đường, chỉ số khối cơ thể thấp, bệnh gan tiến triển, suy tim mãn tính hoặc bệnh nhân nhập viện.

• Là thước đo mức độ hoạt động của thận.

Tính toán từ creatinine huyết thanh cùng với tuổi, giới tính, thể trạng và chủng tộc

Tất cả các ước tính về GFR dựa trên creatinine huyết thanh sẽ chính xác hơn đối với những bệnh nhân có khối lượng cơ lớn, những người có chế độ ăn uống bất thường và những người mắc các bệnh liên quan đến giảm bài tiết hoặc bệnh lý ngoài thận, đào thải creatinine.

Phương trình MDRD và CKD-EPI để ước tính GFR được sử dụng rộng rãi và được kiểm chứng kỹ lưỡng ở nhiều quần thể khác nhau.

Chỉ mang tính chất ước lượng, không phải là GFR thực tế -> không có độ chính xác cao.

Phương trình MDRD và CKD-EPI để ước tính GFR không được sử dụng rộng rãi và chưa kiểm chứng kỹ lưỡng ở nhiều quần thể khác nhau.

Chịu ảnh hưởng bởi sinh lý của creatinine, chỉ hữu ích khi chức năng thận ổn định

Có nhiều hơn 1 phương trình, cần xác định phương trình nào phù hợp với quần thể, chủng tộc, độ tuổi.

mGFR có độ chính xác cao hơn eGFR

Giá thành của mGFR rẻ hơn eGFR

eGFR chỉ cần lấy máu 1 lần, mGFR sử dụng thủ thuật xâm lấn nhiều

mGFR thao tác dễ hơn eGFR

Đánh giá chính xác mức độ suy thận

Đánh giá thận có làm việc tốt hay không

Creatinin niệu và creatinin huyết thanh có ý nghĩa quan trọng trong các bệnh lý thận

Đánh giá khả năng hoạt động của huyết thanh trong thận

Đánh giá thuốc có gây độc cho thận bệnh nhân

Chẩn đoán các bệnh lý liên quan đến thận

• Chẩn đoán các bệnh lý về cơ

Chuẩn đoán các bệnh liên quan đến khả năng bài tiết

tăng huyết áp

đái tháo đường

thoái hóa thận dạng bột

viêm thận cấp hay mạn

máu

cầu thận

men gan

đường huyết

Cystatin C là một protein có trọng lượng phân tử cao, được hầu hết các tế bào có nhân trong cơ thể sản xuất.

Vì có trọng lượng phân tử nhỏ nên Cystatin C chui được một cách dễ dàng qua màng lọc cầu thận và bị giáng hóa bởi các tế bào ở ống lượn gần.

Tiến hành xét nghiệm Cystatin C cùng với Ceatinin huyết thanh và đo độ lọc cầu thận để đánh giá nguy cơ bệnh thận giai đoạn dầu, suy tim, rối loạn tim mạch.

• Xét nghiệm được tiến hành trên máu người bệnh, có thể huyết thanh hoặc huyết tương chống đông heparin.

Ure được tạo thành ở thận.

Ure được đào thải ra ngoài bằng đường tiểu.

Bình thường nồng ure- huyết từ 25-30 mg% và ure niệu từ 25-30 g/24h.

Ure máu tăng khi GFR giảm 75% tương ứng khoảng 30ml/phút.

ĐTT của ure lọc qua cầu thận tái hấp thu ở ống thận.

• PAH là hữu ích để đo lưu lượng huyết tương thận.

Tỷ lệ trích xuất  PAH ở một người bình thường là khoảng 0,45

• PAH được lọc tự do qua mao mạch cầu thận và bài tiết ở ống thận, không tái hấp thu ở ống thận

Lượng PAH trong huyết tương của động mạch thận bằng lượng PAH có trong nước tiểu.

phương trình CKD-EPI sửa đổi 4 biến

phương trình CKD-EPI sửa đổi 9 biến

mô hình ANN 9 biến

mô hình ANN 10 biến

tuổi

giới tính

creatinine huyết thanh

chủng tộc

cystatin C huyết thanh

tuổi , giới tính, creatinine huyết thanh và cystatin C huyết thanh

số lượng hồng cầu

cơ thể chỉ số khối, nitơ urê máu

albumin, axit uric

huyết sắc tố

đặc tính của kết quả sẵn có theo đó kết quả có thể liên quan đến tham chiếu đã nêu thông qua chuỗi hiệu chuẩn không gián đoạn được lập thành văn bản, mỗi kết quả góp phần vào độ không đảm bảo đo

đặc tính của kết quả đo theo đó kết quả có thể liên quan đến tham chiếu đã nêu thông qua chuỗi hiệu chuẩn không gián đoạn được lập thành văn bản, mỗi kết quả góp phần vào độ không đảm bảo đo

đặc tính của kết quả đo theo đó kết quả có thể liên quan đến tham chiếu đã nêu thông qua chuỗi hiệu chuẩn gián đoạn được lập thành văn bản, mỗi kết quả góp phần vào độ không đảm bảo đo

đặc tính của kết quả sẵn có theo đó kết quả có thể liên quan đến tham chiếu đã nêu thông qua chuỗi hiệu chuẩn gián đoạn được lập thành văn bản, mỗi kết quả góp phần vào độ không đảm bảo đo

Phương pháp Tham chiếu

Vật liệu Tham chiếu

Đối tượng Tham chiếu

Phòng thí nghiệm Tham chiếu

Là một chế phẩm có thành phần đã biết có chứa chất cần phân tích.

Chất phân tích phải được đặc trưng đầy đủ về mặt hóa lý, với trọng lượng phân tử hoặc nguyên tử đã biết.

Vật liệu có độ tinh khiết đã biết, thường được xác định bằng cách đo dấu vết của chất gây ô nhiễm và độ ẩm.

Là vật liệu phế thải, bị ảnh hưởng bởi ô nhiễm và nấm mốc.

Các thử nghiệm khác nhau từ các nhà sản xuất khác nhau có thể được hiệu chuẩn dựa trên các vật liệu khác nhau hoặc dựa trên một vật liệu được tiêu chuẩn hóa duy nhất.

Nếu cùng một mẫu được đo bằng các kỹ thuật khác nhau, kết quả của SCr có thể khác nhau

So sánh hai xét nghiệm khác nhau, độ lệch sẽ giống nhau một cách có hệ thống.

So sánh hai xét nghiệm khác nhau, độ lệch sẽ có thể khác nhau.

NIST SRM 914 là creatinine kết tinh, là vật liệu tham chiếu chính có sẵn.

NIST SRM 915 là creatinine kết tinh, là vật liệu tham chiếu chính có sẵn.

Dùng để hiệu chuẩn quy trình đo tham chiếu bậc cao được thực hiện trong các phòng thí nghiệm tham chiếu.

Dùng để hiệu chuẩn quy trình đo tham chiếu bậc thấp được thực hiện trong các phòng thí nghiệm tham chiếu.

NIST SRM 967 : Huyết thanh người với các giá trị creatinine được chỉ định bởi phương pháp tham chiếu, là vật liệu tham chiếu có sẵn.

Dùng để hiệu chỉnh trực tiếp các phương pháp thông thường, rất quan trọng để thực hiện hiệu quả tiêu chuẩn hóa creatinine.

Dùng để hiệu chỉnh gián tiếp các phương pháp thông thường, rất quan trọng để thực hiện hiệu quả tiêu chuẩn hóa creatinine.

• Sau đó, NSX thiết bị chẩn đoán trong ống nghiệm (IVD) có thể sử dụng vật liệu này để hiệu chuẩn một phương pháp thông thường, dẫn đến các kết quả có thể theo dõi đối với phương pháp thông thường của người dùng cuối.

Vật liệu này là nhóm huyết thanh tươi đông lạnh được điều chế theo hướng dẫn C-37A (132)

Hai nồng độ, 71 và 354 pmol/L (0,8 và 4,0 mg/dL), đã được chuẩn bị bằng cách bổ sung với creatinine tinh thể để thu được nguyên liệu có nồng độ tăng dần.

Các vật liệu được tạo ra từ NIST SRM 967, dự kiến ​​​​sẽ có thể chuyển đổi với huyết thanh mẫu thử, và sẽ được xác nhận về khả năng giao hoán bằng nhiều phương pháp thông thường.

NKDEP, CAP và NIST đã hợp tác để chuẩn bị một vật liệu tham chiếu creatinine huyết thanh người có khả năng hoán đổi chấp nhận được với các phương pháp thông thường đối với mẫu lâm sàng.

Vật liệu kiểm soát có khả năng chuyển đổi cao với các giá trị creatinine được chứng nhận

Các nhà cung cấp EQAS và PT nên cung cấp các vật liệu có thể thay đổi được để đánh giá thường xuyên định kỳ hiệu suất đo creatinine huyết thanh

Các tiêu chí về khả năng thay đổi đối với các mẫu EQA cũng như tiêu chuẩn hóa báo cáo phương pháp đo, thuốc thử, bệ dụng cụ và mô hình được người tham gia sử dụng là cần thiết

Các mẫu chứng tham chiếu thường không thể hoán đổi và EQAS thường sử dụng dựa trên sự đồng thuận