Vấn đề dạy học cá nhân hóa thực ra được đề cập đến cách đây gần 40 năm, khi B. Bloom đặt ra giả thuyết rằng: mọi học sinh đều có thể học được nếu cung cấp và tạo những điều kiện thuận lợi cho họ trước, trong và sau khi học; việc dạy học không phải là để so sánh học sinh này với học sinh khác mà là cách tạo ra những bối cảnh để mọi học sinh có thể đạt được mục đích của chương trình giáo dục, dạy học đã đươc đề ra từ trước.

Khi phân tích kết quả học tập (đánh giá bằng điểm số) thường có một giá trị được đưa ra được gọi là sự "phân bổ bình thường" (Normal Distribution) theo đồ thị hình chuông (Bell curve). Giá trị này vô hình chung tạo ra một định kiến đối với giáo viên rằng sẽ có một số (nhóm) học sinh không (hoặc khó có thể) đạt được những kết quả cao trong học tập, nói cách khác, không có năng lực học tập.

Tuy nhiên, điều này không hoàn toàn đúng vì cho dù khả năng học tập của mỗi học sinh là không giống nhau, nhưng không có nghĩa là học sinh đó không thể đạt được những mục tiêu mà chương trình dạy học đề ra.

Làm thế nào để chúng ta có thể dạy học hiệu quả nếu thực hiện việc dạy theo kiểu "Một kèm một" (One-to-One) mà vẫn đảm bảo bài toán chi phí?

B.Bloom lần đầu tiên đã đặt ra hàng loạt vấn đề: làm thế nào để tổ chức dạy học một cách khác biệt, cung cấp các cơ hội phản hồi, đánh giá, điều chỉnh thường xuyên dựa trên nhu cầu của mỗi học sinh?

Cơ hội phản hồi, đánh giá, điều chỉnh thường xuyên dựa trên nhu cầu của mỗi học sinh là gì?

Bản chất của tiếp cận dạy học cá nhân hóa là gì?

Dạy học cá nhân hóa được thực hiện dựa trên tổ hợp các hoạt động nào?

Những gì sẽ được cá nhân hóa, bối cảnh hóa?

Làm thế nào để "cá nhân hóa" mà không ảnh hưởng đến tập thể, cộng đồng học tập, vẫn duy trì và đảm bảo được mục đích chung?

Cá nhân hóa, suy cho cùng, để làm gì?

Dạy học phân hóa hay khác biệt hóa (differentiated learning) là một "lăng kính" để phát hiện, sàng lọc, phân loại và thừa nhận người học là khác nhau trong mối quan hệ "cùng hướng đến sự thống nhất trong sự đa dạng"?

Dạy học cá thể hóa (individualized learning) thừa nhận tính "cá biệt", độc đáo của cá nhân của người học trong quá trình học?

Dạy học cá thể hóa (individualized learning) thừa nhận tính "cá biệt", độc đáo của cá nhân của người học trong quá trình học tập, trong mối quan hệ với chính bản thân người học (tính duy nhất, tính cá thể). Ví dụ: sự lựa chọn về ngành học, môn học, phương tiện công nghệ theo nhu cầu, sở thích của cá nhân người học; các chương trình được thiết kế đa dạng, mềm dẻo, liên thông, mang tính lựa chọn cao đáp ứng các nhu cầu riêng của người học; người học là duy nhất (customized learning), chương trình được tổ hợp, thiết kế và tùy biến riêng cho chính họ (tailored learning);

Dạy học cá nhân hóa (personalized learning) thừa nhận tính "riêng biệt" của người học trong mối quan hệ với các cá nhân khác trong lớp học, tập thể, cộng đồng học tập. Ví dụ, người học có các phong cách học (learning style) khác nhau do đó người dạy sẽ phải đa dạng hóa các phuơng pháp dạy học để duy trì một cơ hội công bằng trong tiếp cận học tập…

Phải xuất phát từ năng lực, trình độ thực tế và khả năng tự quyết định hành động của người học (learner agency);

Đa dạng hóa các phương thức, phương pháp dạy học tạo sự hỗ trợ can thiệp kịp thời khi người học có nhu cầu cần đến (dạy học mang tính hỗ trợ, thích ứng cao);

Bối cảnh hóa việc dạy học trong mối quan hệ đa chiều (con người, thời gian, địa điểm, thông tin, sự vật…) và đánh giá xác thực (dựa trên minh chứng về

Bối cảnh hóa việc dạy học trong mối quan hệ đa chiều (con người, thời gian, địa điểm, thông tin, sự vật…) và đánh giá xác thực (dựa trên minh chứng về sự thực hiện hành động của người học).

Dạy học theo định hướng cá nhân có những đặc điểm gì?

Dạy học ngẫu nhiên là gì?

Hình thái quan hệ mới trong dạy học là gì?

Dạy học theo hướng cung cấp và hỗ trợ các trải nghiệm học tập tùy biến linh hoạt nhằm đáp ứng các nhu cầu riêng của một cá nhân thông qua phản hồi, lộ trình, tiến độ học tập riêng và tài nguyên kịp.

Các xu hướng dạy học "cá biệt hóa" và "bối cảnh/tùy biến hóa" người học hiện nay là gì?

Quá trình số hóa và bình đẳng trong tiếp cận dạy học trên nền tảng công nghệ số thúc đẩy mạnh mẽ việc gì?

Nhà trường giờ đây được định nghĩa như thế nào?

Xu hướng cá nhân hóa theo từng thành tố cấu thành của quá trình dạy học là gì?

Cá nhân hóa chính là sự hiểu biết về những khả năng khai thác sở thích độc đáo riêng, phong cách cá nhân và nhu cầu cụ thể của người học để làm cho việc dạy và học trở nên có ý nghĩa và thực sự hiệu quả.

Cá nhân hóa là việc hỏi mỗi học sinh "Điều gì là tốt nhất cho chính bạn?"

Cá nhân hóa ám chỉ các mối quan hệ diễn ra trong quá trình dạy học, sự hiểu biết về từng cá nhân học sinh gắn với sở thích, năng lực học tập của họ.

Dạy học cá nhân hóa thực chất là việc thúc đẩy, tạo cho người học có cơ hội để đưa ra những lựa chọn có ý nghĩa về việc học của họ.

Trong quá trình này kế hoạch, tốc độ học tập và phương pháp giảng dạy được tối ưu hóa theo nhu cầu của từng người học.

Tất cả các mục tiêu học tập, phương pháp giảng dạy và nội dung giảng dạy (và trình tự của nó) có thể khác nhau tùy theo nhu cầu của người học.

Bên cạnh đó, dựa trên nhu cầu, sở thích, phong cách học… người học sẽ đề xuất các hoạt động học tập thực sự có ý nghĩa và phù hợp với chính họ.

Xu hướng cá nhân hóa theo các giai đoạn tổ chức hoạt động dạy học là gì?

Chương trình hóa theo định hướng cá nhân (người học đã biết những gì, họ cần phải trải nghiệm những gì tiếp theo?): "hành động đúng lúc, đúng cái cần làm và làm đúng cách". Trong trường hợp này mô hình được thiết kế theo thuật toán (Algorithm) với các phản hồi ứng đáp tức thời (hành động hợp lí, phù hợp bối cảnh).

Các yếu tố cần đảm bảo bao gồm: kế hoạch và tốc độ học tập; xác định rõ điểm xuất phát và đích đến; xác định rõ vùng phát triển gần theo chương trình giảng dạy (Zone of proximal development - ZPD); xác định rõ điểm khác biệt trong từng giai đoạn học tập; tạo dựng mối quan hệ giữa người dạy và người học, cũng như ý thức cộng đồng mạnh mẽ trong toàn bộ lớp học; tạo cơ hội để người học tự đưa ra quyết định và quản lí kế hoạch học tập của mình; sử dụng thiết bị học tập cá nhân (ví dụ, thiết bị di động) để cá nhân hóa việc học của họ và cải thiện giao tiếp trong cộng đồng trường học;

Cá nhân hóa các "yếu tố cần thích ứng" trong hành động của người học (nếu hoạt động của người học có xu hướng kiểu A thì các yếu tố hoạt động thích ứng sẽ là B).

Giai đoạn đánh giá: người dạy và người học cùng làm việc với nhau để xác định điểm mạnh và điểm yếu, thống nhất mục tiêu;

Giai đoạn lựa chọn chương trình giảng dạy: người học lựa chọn chương trình học tập, lập kế hoạch và lộ trình học tập;

Giai đoạn dạy và học: người dạy và người học lựa chọn chiến lược học tập hiệu quả, phù hợp với phong cách, năng lực cá nhân người học;

Giai đoạn thích ứng theo các mô hình giáo dục điển hình: dựa trên tiến trình học tập và sự tiến bộ của người học, người dạy có thể lựa chọn và điều chỉnh chiến lược giảng dạy theo các mô hình lí thuyết phù hợp;

Giai đoạn giáo dục ngoài lớp học: tăng cường sử dụng các nền tảng, giải pháp kết nối xã hội và cộng đồng, bối cảnh hóa, cá nhân hóa môi trường học tập phù hợp với người học.

Quá trình dạy học hiện nay đang phải đối mặt với khá nhiều thách thức từ góc nhìn công nghệ như: yêu cầu cao về học vấn số, về năng lực số hóa (Digital Literacy) đối với đội ngũ người dạy và người học - là những "công dân số, người bản địa số" (digital citizen); sự thay đổi mạnh mẽ về về bản chất, phương thức (mô hình) và sản phẩm đầu ra của chương trình đào tạo, "chuỗi giá trị người học"; sự mở rộng và linh hoạt hơn trong không gian và thời gian, môi trường học tập dựa trên nền tảng số.

Dự báo về xu hướng phát triển công nghệ giáo dục trong những năm tới cho thấy qui mô thị trường toàn cầu đạt 76,4 tỷ USD vào năm 2019 và dự kiến ​​sẽ

Giáo dục số được dự đoán sẽ phát triển mạnh với nhiều đối tượng thụ hưởng trên khắp các vùng địa lý nào?

Các thành tố của dạy học cá nhân hóa bao gồm những gì?

Mở rộng không gian, môi trường dạy học, khuôn viên học tập đáp ứng nhu cầu đa dạng của người học;

Thay đổi các mô hình quản lí, điều hành trong dạy học dựa trên kế hoạch, tốc độ học tập của cá nhân người học;

Gợi ý thiết kế các chương trình dạy học theo hướng linh hoạt và thích ứng cao (nội dung học tập và kiểm tra đánh giá), tập trung mạnh vào hướng đối tượng người học và phát triển năng lực.

Trí tuệ nhân tạo (AI): một trong những giải pháp công nghệ quan trọng nhất, xoay chuyển và làm thay đổi căn bản giáo dục truyền thống: tạo ra các cơ hội tiếp cận không gian học tập mới, học liệu, quá trình dạy học và quản lí đa dạng và hiệu quả hơn đối với học tập cá nhân.

AI cho phép thực hiện dạy học cá nhân hóa ở diện rộng trên cơ sở đáp ứng sở thích cá nhân, trình độ nền, mục tiêu và phong cách học tập cho từng người học.

AI sẽ đưa việc cá nhân hóa lên một cấp độ hoàn toàn mới, bởi hệ thống về cơ bản sẽ vận hành theo chiều hướng thúc đẩy hiệu quả tổng thể của hành trình cá nhân người học. Các thuật toán học máy (Machine learning), học sâu (Deep learning) dự đoán kết quả, cho phép cung cấp nội dung tùy biến và thích ứng cụ thể dựa trên hiệu suất trong lộ trình học tập của người học và các mục tiêu cá nhân.

Nhờ có AI thay vì các lộ trình, kế hoạch được xác định từ trước, người học có thể kiểm soát và điều chỉnh tiến độ, phương tiện, điều hướng học tập của họ linh hoạt và hiệu quả hơn.

Nhờ có AI các dữ liệu được thu thập, phân tích đầy đủ, đa dạng hơn giúp xác định kiến thức, kĩ năng, năng lực của người học từ đó có thể tạo ra một lộ trình học tập phù hợp, logic, không ngừng phát triển để họ thực hiện.

Nhờ có AI trình độ nền, năng lực nền của người học không chỉ được nâng cao thường xuyên, liên tục mà còn có thể tùy biến, điều chỉnh một cách thông minh đáp ứng nhu cầu riêng của người học.

Nhu cầu riêng của người học; cung cấp bản đồ phân bổ nguồn lực cho các nhiệm vụ thực sự có giá trị đối với người học; cung cấp các nguồn tài nguyên mở trực tuyến chính xác mà họ yêu cầu để lấp đầy "khoảng trống", hướng đến đạt được các mục tiêu học tập;

Tự động hóa một số qui trình trong dạy học (lập kế hoạch dạy học, sắp xếp, phân phối nội dung, tài nguyên học tập, tích hợp các giải pháp hoạt động tương tác khác…) dựa trên kết quả phân tích, đánh giá hoặc mô phỏng cho từng trường hợp người học.

AI sáng tạo nội dung học tập thông minh. AI cho phép diễn giải và tích hợp một lượng lớn các tài nguyên số (video, file âm thanh và hình ảnh, mô phỏng, 3D…), kết hợp lại thành chuỗi nội dung thông minh, liền mạch để hỗ trợ cá nhân học tập nhanh và hiệu quả hơn bất kì phương thức học tập nào trước đây.

Hơn nữa, tính ưu việt của ứng dụng AI trong trường hợp này chính là khi các công cụ học tập dựa trên AI sẽ "học cách học" mà người dùng thường áp dụng (sở thích, thói quen, phong cách, phương pháp...) để tạo ra và "cung cấp" các gói nội dung và mô hình hành động phù hợp, thay thế cho các hình thức tổ chức dạy học và phương pháp dạy học trước đây.

Sản phẩm hợp tác giữa con người và AI này sẽ cho ra một lộ trình học tập của cá nhân với các phương án lựa chọn khác nhau, hiệu quả hơn, nhanh hơn so với hiện nay.

AI với tư cách là công cụ hỗ trợ học tập kĩ thuật số. Trong dạy học cá nhân hóa, vai trò tư vấn, hỗ trợ, cố vấn học tập được thực hiện trong môi trường thực - ảo nhờ công nghệ AI (Digital learning assistant).

Vai trò của trợ lí kĩ thuật số, trợ lí ảo (các Chatbot, Snatchbot, Robot…) sẽ không chỉ bị giới hạn trong việc phục vụ việc học tập theo yêu cầu.

Khi tham gia vào các MOOC, người dùng thực hiện những gì?