wayground logo

Free Printable Worksheets

NEW

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

પ્રકરણ 13: આપણું પર્યાવરણ – પુનરાવર્તન

Total questions: 20

Worksheet time: 10mins

Name
Class
Date
1.

જૈવિક વિશાલન એટલે શું? તે શા માટે ચિંતાજનક છે?

a)

જૈવિક વિશાલન એટલે હાનિકારક રસાયણો આહારશૃંખલામાં આગળ વધતા વધુ પ્રમાણમાં ભેગા થતા જાય છે, જે મનુષ્ય માટે નુકસાનકારક છે.

b)

જૈવિક વિશાલન એટલે પ્રાકૃતિક પદાર્થોનું સંરક્ષણ.

c)

જૈવિક વિશાલન એટલે પૃથ્વી પર જીવજાતિઓની સંખ્યા વધારવી.

d)

જૈવિક વિશાલન એટલે માનવ સંસાધનોનું વધુ ઉપયોગ કરવું.

2.

ભૂમિ પ્રદૂષણ કેવી રીતે થાય છે? તેને કેવી રીતે નિયંત્રિત કરી શકાય છે?

a)

ભૂમિ પ્રદૂષણ માત્ર કુદરતી ઘટનાઓથી થાય છે.

b)

ભૂમિ પ્રદૂષણ રસાયણો, ખાતરો અને કચરાથી થાય છે.

c)

ભૂમિ પ્રદૂષણને રોકવા માટે કોઈ પગલાં લેવાની જરૂર નથી.

d)

ભૂમિ પ્રદૂષણને નિયંત્રિત કરવા માટે ફક્ત પાણીનો ઉપયોગ કરવો જોઈએ.

3.

ઉત્પાદકો અને ઉપભોગીઓ વચ્ચે શું તફાવત છે?

a)

ઉત્પાદકો પોતાનો ખોરાક જાતે બનાવે છે (જેમ કે વનસ્પતિ), જ્યારે ઉપભોગીઓ ઉત્પાદકો પર આધાર રાખે છે.

b)

ઉત્પાદકો માત્ર વેચાણ માટે ખોરાક બનાવે છે, જ્યારે ઉપભોગીઓ તેને ખરીદે છે.

c)

ઉત્પાદકો અને ઉપભોગીઓ બંને ખોરાક ખરીદે છે.

d)

ઉત્પાદકો ઉપભોગીઓની જેમ જ ખોરાક બનાવે છે, પરંતુ વધુ પ્રમાણમાં.

4.

જળ પ્રદૂષણ કેવી રીતે થાય છે?

a)

જળ પ્રદૂષણ માત્ર કુદરતી કારણોસર થાય છે.

b)

જળ પ્રદૂષણ રસાયણો, કચરો અને ગટરના પાણીથી થાય છે.

c)

જળ પ્રદૂષણ ફક્ત ઔદ્યોગિક પ્રવૃત્તિઓથી થાય છે.

d)

જળ પ્રદૂષણ માનવ પ્રવૃત્તિઓથી નથી થાય.

5.

વિઘટકો એટલે શું?

a)

વિઘટકો મૃત અવશેષો અને ઉત્સર્ગ દ્રવ્યોનું વિઘટન કરે છે, જેનાથી પોષક તત્વો ફરીથી વાતાવરણમાં ભળે છે.

b)

વિઘટકો માત્ર જીવંત પ્રાણીઓના અવશેષો છે.

c)

વિઘટકો જમીનને ખોરાક આપતા છે.

d)

વિઘટકો પાણીના સ્ત્રોતોને પ્રદૂષિત કરે છે.

6.

ઉત્પાદકો અને ઉપભોગીઓ વચ્ચે શું તફાવત છે?

a)

ઉત્પાદકો પોતાનો ખોરાક જાતે બનાવે છે, જ્યારે ઉપભોગીઓ ખોરાક ખરીદે છે.

b)

ઉત્પાદકો માત્ર વનસ્પતિ ઉગાડે છે, જ્યારે ઉપભોગીઓ ફક્ત મસાલા ખરીદે છે.

c)

ઉત્પાદકો અને ઉપભોગીઓ બંને ખોરાક ખરીદે છે.

d)

ઉત્પાદકો ઉપભોગીઓ માટે ખોરાક બનાવે છે, જ્યારે ઉપભોગીઓ પોતાનો ખોરાક જાતે બનાવે છે.

7.

ઓઝોન સ્તરનું સંરક્ષણ શા માટે જરૂરી છે? તેના માટે શું પગલાં લેવા જોઈએ?

a)

ઓઝોન સ્તર સૂર્યના હાનિકારક કિરણોથી રક્ષણ આપે છે, તેથી તેનું સંરક્ષણ જરૂરી છે.

b)

CFC જેવા રસાયણોનો ઉપયોગ વધારવો જોઈએ.

c)

ઓઝોન સ્તરનું સંરક્ષણ જરૂરી નથી.

d)

સૂર્યની કિરણોનું અવલોકન કરવું જોઈએ.

8.

નિવસનતંત્રમાં ઊર્જાનો પ્રવાહ કેવો હોય છે? શું તે ઉલટાવી શકાય છે?

a)

ઉર્જાનો પ્રવાહ એકમાર્ગીય હોય છે, જે ઉત્પાદકોથી ઉપભોગીઓ તરફ જાય છે. તે ઉલટાવી શકાતો નથી.

b)

ઉર્જાનો પ્રવાહ દ્વિમાર્ગીય હોય છે, જે ઉપભોગીઓથી ઉત્પાદકો તરફ જાય છે.

c)

ઉર્જાનો પ્રવાહ એકમાર્ગીય હોય છે, પરંતુ તે ઉલટાવી શકાય છે.

d)

ઉર્જાનો પ્રવાહ કોઈ નિશ્ચિત દિશામાં નથી, તે સ્વતંત્ર રીતે વહે છે.

9.

પોષકસ્તર એટલે શું? આહારશૃંખલામાં પોષકસ્તરો કેવી રીતે જોડાયેલા છે?

a)

આહારશૃંખલાનું દરેક ચરણ કે તબક્કો પોષકસ્તર બનાવે છે.

b)

પોષકસ્તર માત્ર ઉત્પાદકો દ્વારા બનાવવામાં આવે છે.

c)

ઉપભોગીઓ પોષકસ્તર બનાવે છે.

d)

વિઘટકો પોષકસ્તર બનાવે છે.

10.

આહારજાળ શું છે?

a)

આહારજાળ એ એકબીજા સાથે જોડાયેલી આહારશૃંખલાઓનું જાળું છે, જે નિવસનતંત્રને વધુ સ્થિર બનાવે છે.

b)

આહારજાળ એ એક પ્રકારનું ખોરાક છે.

c)

આહારજાળ એ માત્ર એક જ આહારશૃંખલા છે.

d)

આહારજાળ એ જીવજંતુઓનું એક સમૂહ છે.

11.

જૈવવિઘટનીય અને જૈવઅવિઘટનીય કચરા વચ્ચે શું તફાવત છે?

a)

જૈવવિઘટનીય કચરો કુદરતી રીતે વિઘટન પામે છે (જેમ કે શાકભાજીની છાલ)

b)

જૈવઅવિઘટનીય કચરો કુદરતી રીતે વિઘટન પામે છે (જેમ કે કાગળ)

c)

જૈવવિઘટનીય કચરો વિઘટન પામતો નથી (જેમ કે પ્લાસ્ટિક)

d)

જૈવઅવિઘટનીય કચરો કુદરતી રીતે વિઘટન પામે છે (જેમ કે કાચ)

12.

જળ પ્રદૂષણથી શું નુકસાન થાય છે?

a)

તે જળચર જીવો અને મનુષ્યોને નુકસાન કરે છે.

b)

તે જળની ગુણવત્તા સુધારે છે.

c)

તે જળચર જીવોને ફાયદો કરે છે.

d)

તે જળના સ્તરને વધારવા માટે મદદ કરે છે.

13.

પ્લાસ્ટિકના ઉપયોગને ઘટાડવા માટે શું કરવું જોઈએ?

a)

કાપડની થેલીઓ વાપરવી, પુનઃઉપયોગ કરી શકાય તેવી વસ્તુઓ વાપરવી અને પ્લાસ્ટિકની વસ્તુઓનો વપરાશ ટાળવો જોઈએ.

b)

પ્લાસ્ટિકની વસ્તુઓને વધુ ઉપયોગમાં લાવવો.

c)

પ્લાસ્ટિકના ઉત્પાદનોને વધુ ખરીદવું.

d)

પ્લાસ્ટિકના કચરાને બળાવી નાખવું.

14.

કુદરતી અને કૃત્રિમ નિવસનતંત્ર વચ્ચે શું તફાવત છે? ઉદાહરણ આપો.

a)

કુદરતી નિવસનતંત્ર માનવ દ્વારા બનાવવામાં આવે છે (જેમ કે બગીચો)

b)

કૃત્રિમ નિવસનતંત્ર કુદરતી રીતે બને છે (જેમ કે જંગલ)

c)

કુદરતી નિવસનતંત્ર કુદરતી રીતે બને છે (જેમ કે જંગલ)

d)

કૃત્રિમ નિવસનતંત્ર કુદરતી રીતે બને છે (જેમ કે નદી)

15.

કુદરતી અને કૃત્રિમ નિવસનતંત્ર વચ્ચે શું તફાવત છે? ઉદાહરણ આપો

a)

કુદરતી નિવસનતંત્ર માનવ દ્વારા બનાવવામાં આવે છે (જેમ કે બગીચો)

b)

કૃત્રિમ નિવસનતંત્ર કુદરતી રીતે બને છે (જેમ કે જંગલ)

c)

કુદરતી નિવસનતંત્ર કુદરતી રીતે બને છે (જેમ કે જંગલ)

d)

કૃત્રિમ નિવસનતંત્ર કુદરતી રીતે બને છે (જેમ કે નદી)

16.

જૈવવિઘટનીય કચરાને કેવી રીતે વ્યવસ્થાપિત કરી શકાય?

a)

જૈવવિઘટનીય કચરાને ખાડામાં નાખી શકાય છે.

b)

જૈવવિઘટનીય કચરાને બળાવી શકાય છે.

c)

જૈવવિઘટનીય કચરાને ખાતરમાં ફેરવી શકાય છે.

d)

જૈવવિઘટનીય કચરાને પાણીમાં ભીંજવી શકાય છે.

17.

કચરાના પ્રકારો કેટલા છે? દરેક પ્રકારના કચરાનું વ્યવસ્થાપન કેવી રીતે કરી શકાય?

a)

જૈવવિઘટનીય અને જૈવઅવિઘટનીય

b)

કચરાના માત્ર એક પ્રકાર છે

c)

કચરાના ત્રણ પ્રકાર છે: ક固, દ્રવ અને વાયુ

d)

કચરાના બધા પ્રકારો એકસાથે નિકાળવા જોઈએ

18.

નિવસનતંત્ર એટલે શું? તેના ઘટકો જણાવો.

a)

સજીવો અને ભૌતિક પરિબળો વચ્ચેની આંતરક્રિયા

b)

માત્ર સજીવોની આંતરક્રિયા

c)

માત્ર ભૌતિક પરિબળો વચ્ચેની આંતરક્રિયા

d)

સજીવો અને માનવસર્જિત પરિબળો વચ્ચેની આંતરક્રિયા

19.

10% નો નિયમ શું છે? આ નિયમ શા માટે મહત્વપૂર્ણ છે?

a)

10% નો નિયમ કહે છે કે દરેક પોષક સ્તરમાં ફક્ત 10% ઊર્જા જ આગળના સ્તર સુધી પહોંચે છે.

b)

10% નો નિયમ કહે છે કે દરેક પોષક સ્તરમાં 50% ઊર્જા જ આગળના સ્તર સુધી પહોંચે છે.

c)

10% નો નિયમ કહે છે કે દરેક પોષક સ્તરમાં 25% ઊર્જા જ આગળના સ્તર સુધી પહોંચે છે.

d)

10% નો નિયમ કહે છે કે દરેક પોષક સ્તરમાં 75% ઊર્જા જ આગળના સ્તર સુધી પહોંચે છે.

20.

જૈવઅવિઘટનીય કચરાનું શું કરવું જોઈએ?

a)

જૈવઅવિઘટનીય કચરાનું પુનઃચક્રીકરણ કરવું જોઈએ.

b)

જૈવઅવિઘટનીય કચરાને આગ લગાવવી જોઈએ.

c)

જૈવઅવિઘટનીય કચરાને નદીમાં ફેંકવું જોઈએ.

d)

જૈવઅવિઘટનીય કચરાને જમીનમાં દફનાવવું જોઈએ.