Font size
WorksheetsОрганикалық заттар
Total questions: 129
Worksheet time: 1hrs 5mins
1. Табиғатта тек тірі ағзалар құрамында кездесетін заттар:
А)Минералды заттар
В)Органикалық заттар
С)Су
D)Газдар
3. Барлық мономерлері бірдей немесе реті қатаң қайталанатын полимерлер:
А) Гетерополимер
B) Ретсіз полимер
C) Ретті полимер
D) Липид
2. Мономерлер буындарынан тұратын ұзын тізбек қалай аталады?
А) Дисахарид
B) Полимер
C) Моноза
D)Протеин
4. Ретті полимерлерге жатады:
А)Целлюлоза
В)Май
С) Крахмал
D)Нуклеин қышқылы
5. Нәруыз бен нуклеин қышқылы қандай полимерлерге жатады?
А)Ретсіз полимер
В)Ретті полимер
C) Гомополимерлер
D) Моносахаридтер
6. Ретсіз полимерге жатады:
A) Крахмал, целлюлоза
B) Нәруыз, нуклеин қышқылдары
C) Майлар, көмірсулар
D) Гликоген, пектин
7. Органикалық заттарға жатады:
A) Су, тұздар
Д) Көмірсулар, майлар, нәруыздар, нуклеин қышқылдарЫ
C) Оттек, көмірқышқыл газы
В)Минералды заттар
9. Адамға тәулігіне қажет көмірсу мөлшері:
A) 100–200 г
B) 200–300 г
C) 400–500 г
D) 600–700 г
10. Асқорыту жолында көмірсулар ыдырайды:
A) Аминқышқылдарға
B) Глицеринге
C) Май қышқылдарына
D) Глюкозаға дейін
11. Орталық жүйке жүйесіндегі зат алмасу үшін қажет органикалық зат:
A) Майлар
B) Көмірсулар
C) Нәруыздар
D) Нуклеин қышқылдары
12. Адам қанында қанттың мөлшері төмендегенде бұзылатын жүйе:
С) Қанайналым жүйесі
B) Ас қорыту жүйесі
А)Жүйке жүйесі
D) Тыныс алу жүйесі
13. Көмірсулар көп мөлшерде болады:
A) Жүзім, қауын, қарбыз, өрік, алмұрт, алма
B) Сәбіз, қызылша, картоп
C) Сүт, айран, ірімшік
D) Балық, ет, жұмыртқа
14. Күріш, бидай, арпа, сұлы, жүгері дәндерінде мөлшері көп органикалық зат:
A) Нәруыздар
B) Көмірсулар
C) Майлар
D) Нуклеин қышқылдары
15. Құрамында нәруыз, майлар мен көмірсулар теңдей болатын зат:
A) Қаймақ
B) Ірімшік
C) Сүт
D) Бидай
16. Химиялық табиғаты бойынша көмірсулар бөлінеді:
A) Нәруыздар, майлар, нуклеин қышқылдары
B) Мономерлер, полимерлер
C) Моносахаридтер, дисахаридтер, полисахаридтер
D) Гликоген, целлюлоза, крахмал
17. Молекуласындағы көміртек атомы бойынша аталатын көмірсулар:
A) Дисахаридтер
B) Полисахаридтер
C) Моносахаридтер
D) Нәруыздар
18. Триозалар, тетрозалар, пентозалар, гексозалар жатады:
A) Дисахаридтерге
B) Полисахаридтерге
C) Моносахаридтерге
D) Нуклеин қышқылдарына
19. Үш атомды спирт – глицериннің тотығуы кезінде түзілетін моносахарид:
A) Гексоза
B) Триоза
C) Пентоза
D) Тетроза
20. Ұлпалардағы көмірсулардың өнімдері болатын моносахарид:
A) Тетроза
B) Гексоза
C) Триоза
D) Пентоза
21. Фотосинтез кезінде аралық өнім ретінде пайда болатын моносахарид:
A) Пентоза
B) Триоза
C) Тетроза
D) Гексоза
22. Тетрозаға жатады:
A) Рибоза
B) Эритроза
C) Глюкоза
D) Галактоза
23. Пентозаға жатады:
A) Глюкоза, фруктоза
B) Галактоза, манноза
C) Ксилоза, рибоза, дезоксирибоза
D) Сахароза, мальтоза
25. Көбіне өсімдіктерде кездесетін пентоза өкілі:
A) Рибоза
B) Ксилоза
C) Дезоксирибоза
D) Галактоза
24. Қант диабетіне шалдыққандар үшін қолданатын моносахарид:
A) Глюкоза
B) Фруктоза
C) Ксилоза
D) Галактоза
26. РНҚ құрамында кездесетін пентоза:
A) Ксилоза
B) Рибоза
C) Дезоксирибоза
D) Глюкоза
27. Глюкоза ыдырауы кезінде пентозалық циклде кездесетін моносахарид:
A) Рибоза
B) Ксилоза
C) Дезоксирибоза
D) Фруктоза
28. ДНҚ құрамына кіретін моносахарид:
A) Рибоза
B) Дезоксирибоза
C) Ксилоза
D) Глюкоза
29. Гексозаларға жатады:
A) Д-глюкоза, Д-фруктоза, Д-галактоза
B) Рибоза, дезоксирибоза
C) Сахароза, мальтоза
D) Крахмал, гликоген
30. Толық піскен жүзімде болатын көмірсу:
A) Фруктоза
B) Глюкоза (декстроза, жүзім қанты)
C) Галактоза
D) Лактоза
31. 1 г глюкоза ыдырағанда түзілетін энергия мөлшері:
A) 4,2 ккал
B) 17,6 кДж
C) 42 кДж
D) 8,4 кДж
32. Өсу кезінде жаңа жасушалар түзілу үшін қажет көмірсу:
A) Фруктоза
B) Галактоза
C) Глюкоза
D) Сахароза
33. Адамның қанында болатын глюкоза мөлшері:
A) 10–20 мг
B) 40–60 мг
C) 80–100 мг немесе 0,12%
D) 200–300 мг
34. Глюкозаның организмдегі тұрақты көзі:
A) Сахароза
B) Гликоген
C) Целлюлоза
D) Майлар
35. Ең негізгі моносахарид глюкозаның атауы шыққан сөз:
A) «Қант»
B) «Тәтті»
C) «Жеміс»
D) «Бал»
36. Глюкозаның ағзада жеткіліксіздігінен пайда болатын жағдай:
A) Дистрофия
B) Ацидоз немесе кетоз
C) Қант диабеті
D) Авитаминоз
37. Лактозаның құрамдас бөлігі болатын моносахарид:
A) Рибоза
B) Глюкоза
C) Галактоза
D) Фруктоза
38. Мидың құрамына кіретін липидтер – цереброзидтердің құрамдас бөлігі:
A) Глюкоза
B) Галактоза
C) Рибоза
D) Ксилоза
39. Жеміс қанты деп аталатын моносахарид:
A) Глюкоза
B) Фруктоза
C) Галактоза
D) Лактоза
40. Жемістің, гүл шырынының, балдың құрамында кездесетін моносахарид:
A) Галактоза
B) Ксилоза
C) Фруктоза
D) Рибоза
41. Құрамында екі моносахаридтерден құралған көмірсулар:
A) Полисахаридтер
B) Дисахаридтер
C) Моносахаридтер
D) Нуклеотидтер
42. Көптеген дисахаридтердің атауы:
A) Қанттар
B) Спирттер
C) Майлар
D) Ферменттер
43. Сахароза, лактоза, мальтоза жатады:
A) Дисахаридтерге
B) Моносахаридтерге
C) Полисахаридтерге
D) Пептидтерге
44. Дисахаридтердің негізгі өкілі:
A) Лактоза
B) Сахароза
C) Мальтоза
D) Целлюлоза
45. Сахарозаның құрамында болатын моносахаридтер:
A) Глюкоза мен галактоза
B) Глюкоза мен фруктоза
C) Фруктоза мен галактоза
D) Рибоза мен глюкоза
46. Глюкоза мен фруктозадан тұратын дисахарид:
A) Лактоза
B) Сахароза
C) Мальтоза
D) Целлюлоза
47. Құрамында сахароза көп мөлшерде болатын өсімдіктер:
A) Күріш пен бидай
B) Қант қызылшасы мен қант қамысы
C) Жүзім мен алма
D) Жүгері мен арпа
48. Қант қызылшасының тамырында болатын қант мөлшері:
A) 7%
B) 15%
C) 27%
D) 40%
80. Адам мен жануарлар, саңырауқұлақтар организмінде қорға жиналатын көмірсу:
A) Крахмал
B) Целлюлоза
C) Гликоген
D) Хитин
49. Қант жиналатын қант қызылшасының мүшесі:
A) Жапырағы
B) Сабақ
C) Тамыры
D) Жемісі
50. Қант қамысының құрамында кездесетін қант мөлшері:
A) 10%
B) 15%
C) 20%
D) 30%
51. Лактозаның құрамы:
A) Глюкоза мен фруктоза
B) Глюкоза мен галактоза
C) Фруктоза мен галактоза
D) Рибоза мен дезоксирибоза
52. Ішекте кальцийдің сіңірілуін жеңілдететін көмірсу:
A) Глюкоза
B) Лактоза
C) Фруктоза
D) Сахароза
53. Глюкоза мен галактозадан тұратын дисахарид:
A) Лактоза
B) Сахароза
C) Мальтоза
D) Целлюлоза
54. Ана сүтіндегі лактоза мөлшері:
A) 2 г/100 мл
B) 4,5 г/100 мл
C) 7 г/100 мл
D) 10 г/100 мл
55. Сиыр мен ешкі сүтіндегі лактоза мөлшері:
A) 2 г/100 мл
B) 3 г/100 мл
C) 4,5 г/100 мл
D) 7 г/100 мл
56. Өте көп моносахарид қалдықтарынан құралған көмірсулар:
A) Моносахаридтер
B) Дисахаридтер
C) Полисахаридтер
D) Нуклеин қышқылдары
57. Моносахарид қалдықтары арасындағы байланыс түрі:
A) Пептидтік
B) Гидрофобтық
C) Глюкозидтік
D) Дисульфидтік
58. Полисахаридтерге жатады:
A) Сахароза, мальтоза, лактоза
B) Глюкоза, фруктоза, галактоза
C) Крахмал, гликоген, целлюлоза, хитин
D) Рибоза, дезоксирибоза
59. Химиялық құрамы бойынша полисахаридтер бөлінеді:
A) Моносахаридтер мен дисахаридтер
B) Гомополисахаридтер және гетерополисахаридтер
C) Нәруыздар мен нуклеотидтер
D) Майлар мен липидтер
60. Бір ғана моносахарид қалдықтарынан тұратын полисахаридтер:
A) Гомополисахаридтер
B) Гетерополисахаридтер
C) Дисахаридтер
D) Моносахаридтер
61. Гомополисахаридтерге жатады:
A) Крахмал, гликоген, целлюлоза, пектин
B) Хитин, мурамин
C) Рибоза, дезоксирибоза
D) Сахароза, мальтоза
62. Әр түрлі моносахарид қалдықтарынан тұратын полисахаридтер:
A) Гомополисахаридтер
B) Гетерополисахаридтер
C) Дисахаридтер
D) Нуклеотидтер
63. Сызықтық тізбектен тұратын полисахарид:
A) Хитин
B) Гликоген
C) Целлюлоза
D) Крахмал
107. Бактерия жасушасының негізгі тірегін құрайтын полимер:
A) Хитин
B) Целлюлоза
C) Муреин
D) Пектин
64. Тірек қызметін атқаратын, сызықтық тізбектен тұратын полисахарид:
A) Гликоген
B) Целлюлоза
C) Пектин
D) Ксилоза
65. Бұтақталған полисахаридтерге жатады:
A) Глюкоза, фруктоза
B) Хитин, гликоген
C) Целлюлоза, крахмал
D) Рибоза, дезоксирибоза
66. Қор ретінде жинақталатын көмірсулар:
A) Бұтақталған полисахаридтер
B) Сызықтық полисахаридтер
C) Дисахаридтер
D) Моносахаридтер
67. Адам азық-түлігіндегі негізгі көмірсу:
A) Глюкоза
B) Крахмал
C) Целлюлоза
D) Гликоген
68. Өсімдіктерде қор заты ретінде жинақталатын полисахарид:
A) Гликоген
B) Целлюлоза
C) Крахмал
D) Хитин
69. Өсімдіктердің жасыл жапырақтарында фотосинтез нәтижесінде түзілетін полисахарид:
A) Крахмал
B) Гликоген
C) Целлюлоза
D) Хитин
70. Өсімдіктерде крахмал жиналатын мүшелер:
A) Жапырақ пен гүЛ
B) Тамыр, түйнек, астық дақылдарының дәндері
C) Сабақ пен қабық
D) Гүл шырыны
71. Бидай дәнегінде болатын крахмал мөлшері:
A) 50%
B) 60%
C) 75%
D) 90%
72. Күріш құрамында кездесетін крахмал мөлшері:
A) 60%
B) 70%
C) 80%
D) 90%
73. Құрамында 25% крахмал болатын өсімдік:
A) Бидай
B) Күріш
C) Картоп
D) Жүгері
74. Крахмалды өндірістік жолмен алуда ең арзан материал:
A) Жүгері
B) Бидай
C) Картоп
D) Күріш
75. Крахмалды ыдырататын сілекей құрамындағы фермент:
A) Липаза
B) Амилаза
C) Пепсин
D) Мальтаза
76. Аш ішектің шырышты қабатынан бөлінетін ферменттер:
A) Липаза мен пепсин
B) Дисахаридаза мен глюкоамилаза
C) Целлюлаза мен протеаза
D) Каталаза мен уреаза
77. Дисахаридаза мен глюкоамилаза ферменттері крахмалды ыдыратады:
A) Асқазанда
B) Ауыз қуысында
C) Аш ішекте
D) Жуан ішекте
78. Аш ішекте крахмалды ыдырататын ферменттер:
A) Липаза мен мальтаза
B) Дисахаридаза мен глюкоамилаза
C) Пепсин мен трипсин
D) Каталаза мен пероксидаза
79. Крахмалдың құнарлылығы:
A) 2,4 ккал/г
B) 3,2 ккал/г
C) 4,2 ккал/г
D) 5,2 ккал/г
81. α-глюкозаның қалдықтарынан тұратын полисахаридтер:
A) Крахмал мен гликоген
B) Хитин мен целлюлоза
C) Пектин мен ксилоза
D) ДНҚ мен РНҚ
82. Гликоген көп мөлшерде жинақталады:
A) Қанда
B) Жүректе, бауырда, қаңқа
C) Бүйректе
D) Асқазанда
83. Бұлшықеттер жиырылуына жұмсалатын көмірсу:
A) Крахмал
B) Гликоген
C) Целлюлоза
D) Сахароза
84. Қажыған бұлшықеттерде мөлшері азаятын зат:
A) Май
B) Нәруыз
C) Гликоген
D) Сүт қышқылы
85. Полисахаридтердің тірек қызметін атқаратын өкілі:
A) Хитин
B) Гликоген
C) Крахмал
D) Глюкоза
86. Жануарлардың қаңқасында, жәндіктердің қабықшасында болатын полисахарид:
A) Целлюлоза
B) Хитин
C) Крахмал
D) Гликоген
87. Өсімдік жасушаларының қабығын түзетін күрделі молекулалы көмірсу:
A) Гликоген
B) Крахмал
C) Целлюлоза
D) Инулин
88. Целлюлоза 98% кездесетін өсімдік:
A) Бидай
B) МақтА
C) Картоп
D) Жүгері
90. β-глюкоза қалдықтарынан тұратын полисахарид:
A) Хитин
B) Целлюлоза
C) Крахмал
D) Гликоген
89. Қылқанжапырақтылар сүрегінде болатын целлюлоза мөлшері:
A) 25%
B) 40%
C) 50%
Д) барлығы дурыс
91. Ішектің толқынды жиырылуын жақсартатын көмірсу:
A) Лактоза
B) Целлюлоза
C) Фруктоза
D) ИнулиН
92. Өттің бөлінуіне және холестериннің сыртқа шығуына әсер ететін көмірсу:
A) Пентоза
B) Целлюлоза
C) Крахмал
C) Крахма
D) Гликоген
93. Адам ішегінде целлюлозаның ыдырамау себебі:
A) Су жетіспейді
B) Қышқыл әсері
C) Ферменттер β-глюкозидтік байланысты үзе алмайды
D) Оттек жетіспейді
94. Жемістер мен тамыржемістер құрамындағы полисахарид:
A) Инулин
B) Хитин
C) Пектин
D) Целлюлоза
95. Кондитер өнеркәсібінде іркілдек түзетін көмірсу:
A) Целлюлоза
B) Пектин
C) Гликоген
C) Гликоге
D) Муреин
96. 1,4-глюкозидтік байланыстары бар галактоза қалдықтарынан құралған полисахарид:
A) Пектин
B) Целлюлоза
C) Инулин
D) Хитин
97. Пектиндік заттар құрамындағы галактоза қалдықтарының байланысы:
A) 1,2
B) 1,4
C) 1,6
D) β-1,4
98. Ішек микрофлорасының шіріту әрекетін бәсеңдететін көмірсу:
A) инулин
B) Пектин
C) Целлюлоза
D) Гликоген
99. Пектиндік заттардың маңызы:
A) Энергетикалық
B) Қоректік
C) Микрофлора әрекетін бәсеңдету
D) Гормон түзу
100. Фруктоза қалдықтарынан құралған көмірсу:
A) Инулин
B) Лактоза
C) Муреин
D) Целлюлоза
101. Инулин құрамындағы фруктоза қалдықтарының байланысы:
A) 1,2
B) 1,4
C) 1,6
D) β-1,4
102. Тамырында инулин жинақталатын өсімдіктер:
A) Жүгері, бидай
B) Бөрікгүл,
C) Жүзім, алма
D) Қырыққабат, сәбіз
103. Жануарлардың негізгі құрылымдық көмірсуы:
A) Целлюлоза
B) Хитин
C) Гликоген
D) Муреин
104. Саңырауқұлақ жасуша қабырғасын түзетін көмірсу:
A) Целлюлоза
B) Хитин
C) Пектин
D) Муреин
105. Хитиннің мономері:
A) Глюкоза
B) Ацетилглюкозамин
C) Галактоза
D) Фруктоза
106. Шаян, өрмекші, жәндіктер құрылымдық көмірсуы:
A) Муреин
B) Хитин
C) Целлюлоза
D) Пентоза
108. Өсімдіктерде патогенді организмдердің ішіне енуіне жол бермейді:
A) Крахмал
B) Гликоген
C) Шайыр мен шырыш
D) Пектин
109. Өсімдіктерде бөлінетін шайыр мен шырыш көмірсуларының қызметі:
A) Қоректік
B) Энергетикалық
C) Қорғаныштық
D) Сіңіру
110. Көмірсулардың мембрана сыртында болып, жағымсыз әсерлерді сезу қызметі:
A) Тасымалдаушылық
B) Рецепторлық
C) Энергетикалық
D) Қоректік
111. Көмірсулардың ең негізгі қызметі:
A) Құрылымдық
B) Энергетикалық
C) Қорғаныштық
D) Тасымалдау
112. Осмостық қысымды реттейді:
A) Глюкоза
B) Целлюлоза
C) Даулет
D)Нуржан
113. Полисахаридтер синтезіне қатысатын моносахаридтер:
A) Тетрозалар
B) Гексозалар мен пентозалар
C) Триптозалар
D) Гептозалар
114. Пентозалар мен гексозалардың полисахарид синтезіне қатысуы:
A) Энергетикалық қызмет
B) Метаболизмдік қызмет
C) Қорғаныштық қызмет
D) Тасымалдаушылық қызмеТ
115. Нуклеотидтерді, кейбір коферменттерді (НАД, НАДФ, ФАД), АМФ-ты синтездеуге және фотосинтез процесіне қатысатын моносахарид:
A) Глюкоза
B) Фруктоза
C) ПентозА
D) Галактоза
116. Метаболизмдік қызмет атқаратын моносахарид:
A) Пентоза
B) Целлюлоза
C) Гликоген
D) Лакто
117. Көмірсулардың жоғары молекулалы қосылыстармен байланысқан түрлері:
A) Нуклеин қышқылдары
B) Гликозаминглюкандар, гликопротеиндер, липополисахаридтер
C) Май қышқылдары
D) Амин қышқылдары
118. Лимфа жасушаларының құрамына кіретіндер:
A) Крахмал
B) Гликопротеидтер мен липополисахаридтер
C) Гликоген
D) Целлюлоз
119. Организмнің иммунологиялық реакцияларын қалыптастырады:
A) Фруктоза мен глюкоза
B) Гликопротеидтер мен липополисахаридте
C) Целлюлоза
D) Крахмал
120. Редуцирленетін қанттар:
A) Полисахаридтер
B) Моносахаридтер және көптеген дисахаридтер
C) Тек дисахаридтер
D) Тек гексозалар
121. Редуцирленетін барлық көмірсулар құрамында болады:
A) Амин тобы
B) Карбоксил тобы
C) Сульфид тобы
D) Фосфат тобы
122. Редуцирленетін қанттарды анықтау үшін қолданылатын реакциялар:
A) Бенедикт, Фелинг
B) Нингидрин
C) Ксантопротеин
D) Биурет
123. Азық-түлікте кең тараған редуцирленетін қанттар:
A) Лактоза мен мальтоза
B) Глюкоза мен фруктоза
C) Галактоза мен крахмал
D) Сахароза мен целлюлоза
124. Салыстырмалы түрде аз таралған редуцирленетін қанттар:
A) Лактоза мен галактоза
B) Сахароза мен крахмал
C) Мальтоза мен целлюлоза
D) Глюкоза мен фруктоза
125. Редуцирленетін заттар мыс(ІІ) сульфатымен әрекеттескенде ерітінді қандай түске боялады?
A) Сары
B) Қызыл
C) Көк
D) Жасы
126. Редуцирленетін заттар мыс(I) оксидімен тотықсыздандырғанда ерітінді қандай түске боялады?
A) Сары
B) Қызыл кірпіш түске
C) Көк
D) Қоңыр
127. Бенедикт тесті теріс нәтиже (түсі өзгермейді) көрсететін көмірсулар:
A) Моносахаридтер
B) Редуцирленбейтін қанттар
C) Лактоза мен глюкоза
D) Фруктоза
128. Бенедикт реакциясының теріс нәтиже көрсету себебі:
A) Су жетіспеуі
B) Ферменттердің болмауы
C) Альдегид тобы болмағандықтан
D) Артық қышқыл әсерінен
129. Редуцирленбейтін қанттарға жатады:
A) Глюкоза, фруктоза
B) Полисахаридтер, сахароза
C) Лактоза, мальтоза
D) Галактоза, крахмал
130. Кең таралған редуцирленбейтін қант:
A) Лактоза
B) Сахароза
C) Глюкоза
D) Фруктоза
